I SA/Gd 1492/17

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek postanawia: 1. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, 2. przyznać skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wnioskiem z dnia 27 listopada 2017 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu 4 grudnia 2017 r., którego braki uzupełniono w dniach 19 grudnia 2017 r. i 22 stycznia 2018 r., skarżący Z. B. zwrócił się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata. W pierwszej kolejności należy wskazać, że rozpoznanie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest odmowa umorzenia skarżącemu należności z tytułu nieuregulowanych przez niego składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Przepis zawarty w art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Powyższe oznacza, że skarżący jest w niniejszej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych i nie ma obowiązku ich uiszczania na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu referendarz sądowy, na podstawie art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Przechodząc do rozpoznania wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika wskazać należy, że okoliczność, iż korzysta on z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych ma istotne znaczenie z punktu widzenia przesłanek, w świetle których należy dokonać oceny zasadności wniesionego przez stronę żądania. Z tego względu zastosowanie w niniejszej sprawie będą miały przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. O odpowiednim ich stosowaniu stanowi bowiem art. 262 p.p.s.a. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustanowienie dla strony profesjonalnego pełnomocnika wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to pełnomocnika ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). Skarżący od dnia 20 kwietnia 2017 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką oraz sześciorgiem dzieci w wieku od 18 do 27 lat, z których dwoje się uczy, jego jedyny majątek to mieszkanie o powierzchni 54 m2. Małżonka skarżącego ani jego dzieci nie posiadają żadnego majątku. Obecnie źródłem utrzymania ośmioosobowej rodziny są dochody osiągane przez dwoje dorosłych dzieci skarżącego z wynagrodzenia za pracę w łącznej wysokości 2.128 zł netto miesięcznie. Stałe zobowiązania skarżącego z tytułu opłat za czynsz do spółdzielni mieszkaniowej oraz za energię elektryczną kształtują się na poziomie około 1.300 zł. Dodatkowo rodzina ponosi wydatki na zakup leków dla skarżącego, który choruje na cukrzycę. Skarżący posiada zadłużenie z tytułu opłat za czynsz, które na dzień 23 lutego 2017 r. wynosiło 6.768,20 zł (wraz z odsetkami) oraz zaległości z tytułu nieopłaconych składek do ZUS w kwocie 156.046,21 zł. Powyższe referendarz sądowy ustalił na podstawie oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego przez skarżącego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, o której mowa w art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oraz dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. W tym stanie sprawy, referendarz sądowy uznał, że skarżący wykazał, że nie ma realnych możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego z wyboru i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.