I SA/Gd 1513/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka /spr./ Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski NSA Alicja Stępień Protokolant – Marzena Cybulska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia 8 grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie postępowania egzekucyjnego uchyla zaskarżone postanowienie. I SA/Gd 1513/03 U z a s a d n i e n i e Organ egzekucyjny Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku p. M. M. na podstawie tytułów wykonawczych o Nr [...], [...], [...], [...] i [...]. Pismem z dnia 25 czerwca 2003 r. zobowiązany złożył zarzut nieistnienia obowiązku podnosząc, iż deklaracje PIT-4 m. in. za okres od VIII do XII.2001 r. zostały wystawione błędnie, skoro pracownicy w w/w okresie nie otrzymywali wynagrodzeń. Nadto stwierdził, iż w listopadzie 2002 r. złożył korekty w w/w deklaracji, które je zerowały. Organ egzekucyjny pismem z dnia 7 lipca 2003 r. wystąpił do wierzyciela –Urzędu Skarbowego z wnioskiem o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonego zarzutu. Działając w oparciu o przepisy art. 34 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel wydał w w/w sprawie postanowienie Nr [...] z dnia 14 sierpnia 2003 r., w którym jednoznacznie stwierdził istnienie obowiązku wskazanego w wym. tytułach wykonawczych. Pismem z dnia 1 września 2003 r. strona złożyła na w/w postanowienie zażalenie wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanego jako bezprzedmiotowego. W treści zażalenia skarżący zarzucał, iż organ egzekucyjny w zaskarżonym postanowieniu popełnił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu za podstawę orzeczenia fakt, iż po dniu 18 października 2002 r. zobowiązany dalej prowadził działalność gospodarczą oraz pominięciem złożenia przez stronę w listopadzie 2002 r. korekty zeznania za m-ce sierpień-wrzesień 2001 r. w podatku dochodowym od osób fizycznych. Dyrektor Izby Skarbowej– po rozpatrzeniu sprawy w postępowaniu zażaleniowym, postanowieniem Nr [...] z dnia 8 grudnia 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie i zażalenie oddalił, nie znajdując przesłanek do jego uchylenia zgodnie z żądaniem zobowiązanego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej stanowisko wierzyciela w kwestii istnienia egzekwowanego obowiązku było prawidłowe, albowiem deklaracje PIT-4 za miesiąc grudzień 1998 r., miesiąc od stycznia do kwietnia 1999 r. oraz od czerwca do grudnia 2001 r. stanowiły i mogły stanowić podstawę wystawienia w roku 2002 tytułów wykonawczych (sytuacja ta nie ulega zmianie także na dzień wniesienia zarzutu oraz w chwili orzekania w niniejszej sprawie w pierwszej i drugiej instancji). Pan M. M. złożył co prawda do Urzędu Skarbowego wniosek o skorygowanie deklaracji PIT-4 za w/w okresy oraz wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za w/w okresy, jednak Urząd Skarbowy – decyzją Nr [...] z dnia 30 grudnia 2002 r. – umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. Izba Skarbowa – decyzją Nr [...] z dnia 1 kwietnia 2003 r. uchyliła w/w decyzję w całości jednak odmówiła przy tym stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za w/w okresy. Wyrokiem sygn. akt I SA/Gd 454/03 z dnia 19 września 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku oddalił skargę p. M. M. na w/w decyzję Izby Skarbowej. Pan M. M. nie zgadzając się z w/w rozstrzygnięciem wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku. W skardze strona skarżąca wnosi o uchylenie w całości w/w postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy drugiej instancji. W uzasadnieniu skargi p. M. M. podnosi, iż ewentualne należności, które wynikały z deklaracji PIT-4 za m-ce 11-12/1998, jak też za m-ce 01-02/1999 przedawniły się, bowiem upłynął 5 letni okres od ich powstania. Ponadto zobowiązany zarzuca, iż przedmiotowe zobowiązania powstały wskutek złożenia deklaracji przez osoby nieuprawnione i nieupoważnione do tego przez stronę. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, oceniając ponownie zebrany materiał dowodowy podtrzymał swoje stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącego, iż ewentualne należności, które wynikały z deklaracji PIT-4 za m-ce 11-12/1998, jak też za m-ce 01-02/1999 przedawniły się, bowiem upłynął 5 letni okres od ich powstania, Dyrektor Izby Skarbowej zauważa, iż tytuły wykonawcze wymienione przez zobowiązanego w piśmie z dnia 25 maja 2003 r., którym wniósł zarzut (nieistnienia obowiązku), obejmują jedynie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych (zaliczki) za okres od 08-12/2001. Powoływanie się przez stronę na fakt, iż zobowiązania podatkowe za miesiące 11-12/1998 i 01-02/1999, uległy przedawnieniu nie ma związku z przedmiotową sprawą. Natomiast odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż w/w zobowiązania powstały wskutek złożenia deklaracji przez osoby nieuprawnione i nieupoważnione do tego przez stronę, organ odwoławczy zauważa, iż ponowny wniosek zobowiązanego z dnia 16 grudnia 2003 r. o stwierdzenie nadpłaty, w którym strona również podnosiła, iż niektóre deklaracje PIT-4 zostały złożone przez osobę do tego nie uprawnioną został przekazany zgodnie z właściwością do Urzędu Skarbowego, pismem z dnia 21 stycznia 2004 r., który winien przeprowadzić właściwe postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa w stopniu mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie będąc związany granicami skargi przede wszystkim zauważa, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy organ egzekucyjny z naruszeniem art. 29 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przystąpił do egzekucji na podstawie tytułów wykonawczych, które nie spełniają wymogów art. 27 § 1 tej ustawy. Stosownie do treści art. 27 § 1 pkt p.e.a. tytuł wykonawczy m. in. zawiera treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny. Jeżeli tytuł wykonawczy nie spełnia w/w wymogów, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, zwracając tytuł wierzycielowi (...) – art. 29 § 2 p.e.a. W ocenie Sądu analizowane tytuły wykonawcze nie spełniały wymogów z art. 27 § 1 pkt 3 w/w ustawy, skoro podstawą ich wystawienia były deklaracje PIT-4. Tymczasem podstawą prawną wystawienia tytułów wykonawczych wobec skarżącego jako płatnika mogła być jedynie decyzja organu podatkowego o odpowiedzialności podatkowej płatnika, w której określono wysokość nie pobranego lub pobranego, a nie wpłaconego podatku stosownie do treści art. 30 § 1 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo wypada zauważyć, że w rozważanej sprawie podstawą prawną wystawienia tytułów wykonawczych na podstawie deklaracji PIT-4 nie mógł być przepis art. 26a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji już chociażby z tej przyczyny, że przepis ten utracił moc prawną z dniem 30 listopada 2001 r. – (skreślony przez art. 1 pkt 23 ustawy z dnia 6.IX.2001 r. Dz. U. Nr 125, poz. 1368), zaś przedmiotowe tytuły wykonawcze były wystawione w okresie od m-ca maja do lipca 2002 r. Dla oceny zasadności zarzutów skargi za bez znaczenia uznać należy powoływany przez organy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2003 r. w sprawie I SA/Gd 454/03, skoro przedmiotem rozważań Sądu w tejże sprawie było jedynie żądanie stwierdzenia nadpłaty podatku w trybie art. 79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej w sytuacji, gdy skarżący jako płatnik w ogóle nie wpłacał podatku wykazanego w przedmiotowych deklaracjach PIT-4. Reasumując stwierdzić należy, iż w stanie prawnym obowiązującym w 2002 r. deklaracje PIT-4 sporządzone przez płatnika nie mogły być podstawą do wystawienia tytułów wykonawczych i wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec płatnika a jedynie decyzja, wydana w trybie art. 30 § 1 Ordynacji podatkowej. Z tych przyczyn na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w wyroku.