I SA/Gd 1555/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-03-03
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) bez wykazania swojej aktualnej sytuacji finansowej, mimo wezwania sądu do przedłożenia szczegółowych dokumentów?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli nie wykaże swojej aktualnej sytuacji finansowej zgodnie z wezwaniem sądu. Bierność wnioskodawcy w przedstawieniu wymaganych dokumentów, niezbędnych do oceny jego możliwości płatniczych, skutkuje niewykazaniem przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Pełnomocnik spółki "A" Sp. z o.o. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, po wezwaniu do uzupełnienia wpisu sądowego. Referendarz sądowy uznał złożone oświadczenie o stanie majątkowym za niewystarczające i wezwał do przedłożenia szeregu dokumentów finansowych. Spółka przedłożyła jedynie sprawozdanie finansowe za rok 2014, nie odnosząc się do pozostałych żądań.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Sp. z o.o. z siedzibą [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do września 2011 r. oraz od grudnia 2011 r. do lipca 2012 r. postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącej "A" Sp. z o.o. [...] została wezwana do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.158 zł.
Wnioskiem złożonym na formularzu PPPr w dniu 11 grudnia 2015 r., pełnomocnik zwróciła się o przyznanie spółce prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach spółki pełnomocnik podała, że spółka nie osiąga dochodów, posiada zaległości podatkowe, jej aktywa nie wystarczają na pokrycie kosztów sądowych. Pełnomocnik przekreśliła rubryki od 6 do 10 dotyczące majątku i dochodów spółki.
Referendarz sądowy uznał przedmiotowe oświadczenie za niewystarczające do oceny kondycji finansowej spółki i zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2015 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwał pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia w terminie 14 dni: a/ odpisu sprawozdania finansowego spółki za rok 2014 (bilansu, rachunków zysków i strat wraz z informacją dodatkową); b/ dokumentów księgowych, z których wynikałaby wysokość osiągniętego dochodu (przychodu) lub poniesionej straty, a także kosztów uzyskania przychodów w okresie ostatnich trzech miesięcy; c/ odpisów deklaracji VAT-7 z ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku, gdy spółka rozlicza VAT kwartalnie – odpisów deklaracji złożonych za ostanie dwa kwartały; d/ zestawienia środków trwałych i wyposażenia; e/ wyciągów ze wszystkich posiadanych przez spółkę rachunków bankowych i innych, na których gromadzone są środki pieniężne (w tym kont podlegających zajęciu), obejmujących okres ostatnich trzech miesięcy wraz z historią dokonanych na nich transakcji (wpłat, wypłat, przelewów) i stanem sald; w przypadku, gdy spółka zlikwidowała (zamknęła) konta – przedłożenia dowodu potwierdzającego tę okoliczność; f/ dokumentu, z którego wynikałby stan "środków w kasie", jakimi spółka dysponowała w okresie ostatnich trzech miesięcy; g/ dokumentów obrazujących aktualny stan zadłużenia spółki wobec Skarbu Państwa, wymagalnych zobowiązań wobec banków i innych podmiotów oraz zestawienia należności spółki.
Odpowiadając na powyższe wezwanie pełnomocnik spółki nadesłała odpis sprawozdania finansowego spółki za rok 2014. Natomiast w żaden sposób nie odniosła się do pozostałej części wezwania, w którym wskazano dokumenty niezbędne do oceny kondycji finansowej spółki na moment złożenia wniosku o przyznanie jej prawa pomocy w niniejszej sprawie.
W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy stwierdził, że skarżąca spółka nie wykazała, że spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy, gdyż nie wykonała nałożonego na nią obowiązku w sposób należyty. Dokonanie rzetelnej i pełnej oceny jej kondycji finansowej wciąż nie jest możliwe z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich istotnych (kluczowych) okoliczności jak chociażby wysokości osiąganych przez spółkę dochodów, posiadanych przez nią środków pieniężnych, aktualnego rodzaju i stanu jej aktywów i zobowiązań. Zdaniem orzekającego ocena zasadności żądania spółki wyłącznie na podstawie danych zawartych w sprawozdaniu finansowym za rok 2014 nie jest możliwa z uwagi na znaczny upływ czasu.
Ponadto, przedłożony dokument przeczy twierdzeniom pełnomocnika o złej sytuacji finansowej spółki. Zauważyć należy, że w jego części zatytułowanej "Wprowadzenie do sprawozdania finansowego za 2014 rok" spółka wskazała, że roczne sprawozdanie finansowe sporządzono przy założeniu kontynuowania przez nią działalności gospodarczej przez co najmniej 12 kolejnych miesięcy i dłużej oraz że nie znane są okoliczności, które wskazywałyby na istnienie poważnych zagrożeń dla kontunuowania przez nią działalności. Zatem na moment jego sporządzenia spółka nie tylko zamierzała kontynuować dotychczasową działalność w roku 2015 oraz w latach kolejnych, ale też nie widziała zagrożeń, które uniemożliwiałyby dalsze prowadzenie przez nią działalności gospodarczej. Pełnomocnik nie udokumentowała okoliczności zaprzestania wykonywania przez spółkę działalności. Za taką zaś nie sposób uznać posiadanie zaległości podatkowych. Zauważyć bowiem należy, że spółka już w roku 2014 posiadała zobowiązania z tytułu podatków, które wykazała w bilansie w wysokości 452.150,11 zł, a mimo to nie widziała przeszkód w kontynuowaniu działalności.
Końcowo, wskazać należy, że jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam wnioskodawca. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 i § 2 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona (por. postanowienia NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06 oraz z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 128/05, publ. CBOSA). W konsekwencji bierność wnioskodawcy skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy.
Z tych wszystkich względów, na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło