I SA/Gd 1592/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 rok postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Wnioskiem zawartym w zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 stycznia 2017 r., złożonym na formularzu PPF w dniu 4 kwietnia 2017 r., skarżący R. S. zwrócił się o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w powołanym przepisie. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji, czy też dokumentów musi dostarczyć sam wnioskodawca. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona. W konsekwencji uchylenie się przez wnioskodawcę od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 p.p.s.a. stanowi przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z narzeczoną oraz dwójką małoletnich dzieci w wieku 7 i 13 lat. Jego majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 71 m2 i wartości 340.000 zł, 91% udziałów w "A" Sp. z o.o. [...], która od sierpnia 2015 r. (z przerwą w okresie od stycznia do marca 2017 r.) nie prowadzi działalności gospodarczej oraz wierzytelności o wartości 99.000 zł – należności zamierza dochodzić na drodze sądowej. Natomiast jego narzeczona nie posiada żadnego majątku. Skarżący wskazał, że nie osiąga żadnych dochodów – obecnie jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę wypłacane jego narzeczonej w kwocie 1.200 zł netto. Do stałych wydatków związanych z utrzymaniem zaliczył opłaty z tytułu czynszu w kwocie 460 zł oraz dodatkowe opłaty w kwocie 260 zł. Skarżący posiada zobowiązanie z tytułu kredytu gotówkowego udzielonego mu w kwocie 14.000 zł Referendarz sądowy uznał przedmiotowe oświadczenie za niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2017 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwał skarżącego (przez pełnomocnika) do przedłożenia w terminie 14 dni: 1/ informacji w przedmiocie źródeł i wysokości wszystkich dochodów osiągniętych przez wnioskodawcę i jego partnerkę w roku 2016 – wszystkich zeznań podatkowych za ten rok, jeżeli zostały złożone (PIT-28, PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39), bądź zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego; 2/ wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę i jego partnerkę rachunków bankowych (rachunków dla potrzeb działalności gospodarczej prowadzonej przez wnioskodawcę do 29 lipca 2016 r., rachunków osobistych, rachunków lokat oraz kont i lokat dewizowych), maklerskich i innych, na których gromadzone są środki pieniężne, obrazujących historię (przelewy, wpłaty, wypłaty) i salda tych rachunków za okres od 1 stycznia br.; w przypadku likwidacji kont dotychczas posiadanych – przedłożenia dokumentu potwierdzającego ich zamknięcie; 3/ dokumentu potwierdzającego status wnioskodawcy jako osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku (decyzja/zaświadczenie z powiatowego urzędu pracy); 4/ zaświadczenia od pracodawcy partnerki wnioskodawcy o wysokości jej miesięcznych dochodów wraz ze wszystkimi dodatkami (w kwocie netto) oraz ich średniej wysokości za okres od 1 stycznia br.; 5/ oświadczenia, czy wnioskodawca lub jego partnerka w okresie ostatnich sześciu miesięcy korzystali ze świadczeń przyznawanych bądź wypłacanych przez pomoc społeczną (np. zasiłków okresowych, zasiłków celowych, zasiłków rodzinnych, świadczeń wychowawczych 500+); jeżeli tak – przedłożenia dowodów, z których wynikałby rodzaj, wysokość oraz okres, na jaki pomoc została przyznana (decyzji z pomocy społecznej); 6/ oświadczenia, czy wnioskodawca lub jego partnerka otrzymują pomoc finansową lub rzeczową od członków rodziny lub innych osób prywatnych; jeżeli tak – przedłożenia dowodów potwierdzających charakter pomocy oraz jej wysokość (np. oświadczenie osoby udzielającej pomocy); 7/ dokumentów obrazujących wysokość poniesionych w okresie od 1 stycznia br. kosztów utrzymania (opłat za czynsz, energię elektryczną, gaz, wodę, wywóz odpadów, ogrzewanie, telefon, internet, ubezpieczenie itp.); 8/ zaświadczenia z banku o aktualnym saldzie kredytu i wysokości spłacanych przez wnioskodawcę miesięcznych rat oraz jasnego wskazania, z jakich środków dokonuje spłat; jeżeli wnioskodawca zaprzestał spłaty kredytu – dowodu potwierdzającego tę okoliczność wraz ze wskazaniem, od kiedy wnioskodawca zaprzestał jego regulowania. Skarżący został poinformowany, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować odmową przyznania prawa pomocy. Powyższe wezwanie skutecznie doręczono pełnomocnikowi w dniu 2 maja 2017 r. (dowód: potwierdzenie odbioru, k. 71). Skarżący nie wykonał nałożonego na niego obowiązku. Wezwanie referendarza sądowego pozostało bez odpowiedzi. W związku z powyższym należało uznać, że sam skarżący, poprzez nieprzedstawienie żądanych dokumentów, uniemożliwił dokonanie pełnej i rzetelnej oceny swojej sytuacji finansowej i rodzinnej. Jak już wskazano bierność skarżącego skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Przypomnieć raz jeszcze należy, że to wnioskodawca ma obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania (czy to w całości, czy też w części). Owe wykazanie polega w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że nie ma on jakichkolwiek realnych możliwości poniesienia tych kosztów, bądź też ich uiszczenie spowoduje uszczerbek zapewnieniu koniecznego utrzymania dla składającego wniosek i jego rodziny. Skarżący tego nie uczynił. W tym stanie sprawy referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał zasadności wniesionego żądania i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.