I SA/Gd 16/10

WyrokWSA w Gdańsku2010-02-18

Skład orzekający: Zbigniew Romała, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie przyznania renty strukturalnej i odmówił jej przyznania, uznając, że wnioskodawca nie przekazał wszystkich użytków rolnych wchodzących w skład jego gospodarstwa, w tym udziału we współwłasności działek, mimo że część z nich wydzierżawił?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie przyznania renty strukturalnej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ ujawnienie informacji o współwłasności działek rolnych przez wnioskodawcę stanowiło nową okoliczność faktyczną, istotną dla sprawy. Wnioskodawca nie spełnił warunku przekazania wszystkich użytków rolnych, w tym udziału we współwłasności, co było wymogiem do przyznania renty strukturalnej zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r. Dzierżawa części nieruchomości nie zwalniała z obowiązku wykazania i przekazania całego udziału we współwłasności.
Stan faktyczny
Skarżący L. Z. ubiegał się o przyznanie renty strukturalnej. Po wydaniu decyzji przyznającej świadczenie, organ pierwszej instancji wznowił postępowanie z urzędu, ponieważ dowiedział się, że skarżący jest współwłaścicielem dodatkowych działek rolnych, których nie wykazał we wniosku. W wyniku wznowienia postępowania, decyzja przyznająca rentę została uchylona, a wniosek odrzucono. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że skarżący nie przekazał wszystkich użytków rolnych, w tym udziału we współwłasności działek nr 48/1 i 48/2. Skarżący kwestionował te ustalenia, wskazując m.in. na dzierżawę części nieruchomości i naruszenie zasady równości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 27 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie przyznania renty strukturalnej i odmowy przyznania renty strukturalnej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 27 października 2009 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania L. Z., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 13 lipca 2009 r. uchylającą decyzję tego organu z dnia 8 lipca 2008 r. i odmawiającą skarżącemu przyznania renty strukturalnej. Podstawą rozstrzygnięcia Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR był następujący stan faktyczny: Wnioskiem z dnia 20 sierpnia 2007 r. L. Z. wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie renty strukturalnej podając, że posiada i deklaruje do przekazania działkę ewidencyjną nr 171/3 o powierzchni całkowitej 4,25 ha, powierzchni użytków rolnych 3,90 ha, nabytej na własność w dniu 12 września 2006 r. na podstawie umowy darowizny. W złożonym w dniu 23 listopada 2007 r. oświadczeniu L. Z. podał, że zgodnie z odpisem wydanym przez Sąd Rejonowy IV Wydział Ksiąg Wieczystych nie figuruje jako właściciel działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 4,1600 ha. Postanowieniem z dnia 31 grudnia 2007 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR stwierdził, że L. Z. spełnia wstępne warunki wymagane do uzyskania renty strukturalnej. W dniu 23 czerwca 2008 r. L. Z. zmienił wniosek o przyznanie renty strukturalnej wskazując jako przejmującego W. O., zaś w dniu 27 czerwca 2008 r. (akt notarialny Rep. A nr [...]) L. Z. sprzedał W. O. działkę ewidencyjną nr 171/5 o powierzchni 3,7793 ha (która powstała w wyniku podziału działki ewidencyjnej nr 171/3 na działki ewidencyjne nr 171/4 o powierzchni 0,4748 ha i nr 171/5 o powierzchni 3,7793 ha). W złożonym w dniu 30 czerwca 2008 r. oświadczeniu L. Z. podał, że z dniem 27 czerwca 2008 r. zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej oraz że pozostawił sobie na własny użytek działkę ewidencyjną o numerze 171/4 o powierzchni 0,4748 ha. Podał również, że jest to jedyna działka w jego posiadaniu i nie przekracza 0,50 ha użytków rolnych. Decyzją z dnia 8 lipca 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał wnioskodawcy rentę strukturalną. W dniu 20 marca 2009 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówki Terenowej w [...] z pytaniem o podstawę przyznania L. Z. renty strukturalnej. W piśmie tym KRUS poinformowała, że zgodnie z pismem Urzędu Gminy z dnia 6 marca 2009 r. L. Z. i M. Z. są podatnikami podatku rolnego od gruntów gospodarstwa rolnego o powierzchni 8,4141 ha fizycznych, tj. 12,4353 ha przeliczeniowych. W związku z powzięciem powyższych informacji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej jako "k.p.a.", postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2009 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania renty strukturalnej zakończone decyzją ostateczną z dnia 8 lipca 2008 r. Po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia 13 lipca 2009 r. uchylił własną decyzję z dnia 8 lipca 2008 r. oraz odmówił L. Z. przyznania renty strukturalnej. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podniósł, że L. Z. nie spełnił warunków zawartych w § 6 ust. 1 oraz § 19 ust. 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 (Dz. U. Nr 109, poz. 750 ze zm.) – dalej jako "rozporządzenie z 19 czerwca 2007 r.", gdyż w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia o spełnieniu wstępnych warunków wymaganych do uzyskania renty strukturalnej nie przekazał wszystkich użytków rolnych wchodzących w skład jego gospodarstwa, będących przedmiotem jego własności oraz współwłasności. Nie wyzbył się on bowiem własności działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 4,1600 ha, które to działki (zgodnie z odpisem z księgi wieczystej KW nr [...]) są współwłasnością L. Z. i M. Z. na prawach wspólności ustawowej. Reasumując organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu sprzedaży działki ewidencyjnej nr 171/5, czyli w dniu przekazania gospodarstwa rolnego, L. Z. był współwłaścicielem działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2, których nie wykazał ani we wniosku, ani w zmianach do wniosku o przyznanie renty strukturalnej, jak również nie przekazał ich przejmującemu w myśl wymogu zawartego w § 6 ust. 1 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r. W złożonym od powyższej decyzji odwołaniu L. Z., wnosząc o jej uchylenie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucił jej naruszenie § 6 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r. Odwołujący nie zgodził się ze stwierdzeniem organu pierwszej instancji, że nie zostały przez niego przekazane wszystkie użytki rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego. L. Z. wskazał, że stwierdzenie to pozostaje w sprzeczności z posiadanymi przez niego dokumentami i wynikającymi z nich faktami. Przyznał, że z odpisu księgi wieczystej KW nr [...] wynika, iż jest on współwłaścicielem nieruchomości na prawach wspólności ustawowej, jednakże na podstawie umowy dzierżawy z dnia 30 czerwca 2008 r. swoją część wydzierżawił swojej byłej żonie M. Z. L. Z. podał, że od czasu wydzierżawienia nie prowadził działalności rolniczej oraz nie nabył w międzyczasie użytków rolnych. Odwołujący podniósł, że beneficjenci rent strukturalnych okresu 2004–2006 mają prawo być właścicielami działek rolnych, co jego zdaniem narusza zasadę równości obywateli. L. Z. zwrócił również uwagę, że organ administracji powinien działać w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów oraz ich świadomość i kulturę prawną (art. 8 k.p.a.), czego nie dopełniono w prowadzonym postępowaniu. Ponadto organ powinien w toku postępowania podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.), a tego zdaniem odwołującego w rozpoznawanej sprawie nie uczyniono. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR nie podzielił argumentacji odwołującego się uznając za słuszne rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji z dnia 27 października 2009 r. organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że w rozpoznawanej sprawie została spełniona przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych nie znanych organowi, który wydał decyzję, a istniejących w dniu jej wydania), albowiem dopiero w dniu 20 marca 2009 r. (tj. po ponad 10 miesiącach od wydania decyzji) do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo informujące, że L. Z. jest podatnikiem podatku rolnego od gruntów gospodarstwa rolnego o powierzchni 8,4141 ha fizycznych, a zatem pomimo uzyskania renty strukturalnej był posiadaczem użytków rolnych przekraczających 0,5 ha. Następnie Dyrektor przedstawił stan faktyczny sprawy podając, że w dniu 23 listopada 2007 r. L. Z. złożył oświadczenie, w którym wskazał, iż zgodnie z odpisem z księgi wieczystej nie figuruje jako właściciel działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 4,1600 ha. Ponadto oświadczył, że w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej, tj. w dniu 20 sierpnia 2007 r., oraz wniosku w sprawie pomocy finansowej dla gospodarstw niskotowarowych, stan prawny nieruchomości jest zgodny ze stanem aktualnym. Natomiast w oświadczeniu z dnia 27 kwietnia 2009 r. podał, że do dnia 16 stycznia 2008 r. wyłącznym właścicielem działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 była M. Z. Zdaniem Dyrektora powyższe oświadczenia nie były zgodnie z prawdą, albowiem jakkolwiek L. Z. nie figurował w księdze wieczystej założonej dla ww. nieruchomości jako ich właściciel, jednakże bezsprzecznie zdawał sobie sprawę, że nie odpowiada to stanowi rzeczywistemu. Organ odwoławczy wskazał, że nieruchomość rolna obejmująca działki nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 4,1600 ha, została zakupiona w dniu 17 października 1980 r. przez L. i M. Z. na prawach wspólności ustawowej. Następnie, na podstawie umowy darowizny z dnia 24 kwietnia 1990 r., wyłącznym właścicielem tej nieruchomości została M. Z., jednakże umowa ta została uznana za nieważną wyrokiem Sądu Wojewódzkiego z dnia 30 stycznia 1998 r. sygn. akt [...]. Dyrektor zwrócił uwagę, że stroną powodową postępowania o stwierdzenie nieważności ww. umowy darowizny był L. Z., a zatem posiadał on wiedzę o fakcie jej unieważnienia, a co za tym idzie – również wiedzę, iż działki te stanowią jego współwłasność. Organ odwoławczy wskazał na sprzeczność w twierdzeniach L. Z., albowiem w sprawie przyznania renty strukturalnej twierdził on, że wyłącznym właścicielem działek nr 48/1 i 48/2 była M. Z., natomiast w sprawie pomocy finansowej dla gospodarstw niskotowarowych twierdził, że to on był ich wyłącznym właścicielem. A zatem w dniu składania wniosku o rentę strukturalną, tj. w dniu 20 sierpnia 2007 r., L. Z. był właścicielem i użytkownikiem spornych działek, skoro – jak twierdzi – przestał je użytkować dopiero w dniu 10 listopada 2007 r. Nie wykazał ich jednak we wniosku o przyznanie renty strukturalnej. Zdaniem Dyrektora wnioskodawca musiał zdawać sobie sprawę z faktu, że jest co najmniej współwłaścicielem tych działek, a skoro je użytkował winien je wykazać we wniosku jako część prowadzonego i posiadanego gospodarstwa rolnego. W ocenie organu odwoławczego nieujawnienie powyższych działek we wniosku nosi znamiona celowego działania, gdyż organ prowadzący postępowanie nie przyznałby renty strukturalnej wnioskodawcy, o ile nie wyzbyłby się on ich własności. Dalej Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR podał, że warunek zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, o którym mowa w § 4 pkt 6 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r., uważa się za spełniony, jeśli po przekazaniu gospodarstwa rolnego łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych lub współposiadanych przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza 0,5 ha, a działalność rolnicza prowadzona na tych użytkach służy wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych uprawnionego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Dyrektor zaznaczył, że zgodnie z regułami prawa cywilnego właściciel nie traci posiadania przez fakt, że oddaje rzecz w posiadanie zależne. Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy stwierdził, że L. Z. jest obecnie posiadaczem powierzchni 0,47 ha oraz 1,85 ha użytków rolnych (1/2 powierzchni użytków rolnych położonych na działkach ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2). Odnosząc się do twierdzeń odwołującego, że całkowicie zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej poprzez przekazanie gospodarstwa rolnego na podstawie umowy sprzedaży z dnia 27 czerwca 2008 r., Dyrektor podniósł, że o ile rozporządzenie z 19 czerwca 2007 r. zawęża kryteria dla rodzajów własności, które są brane pod uwagę do początkowego wyliczenia powierzchni użytków rolnych, to już § 9 pkt 1 ww. rozporządzenia wyraźnie wskazuje, iż warunek zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, o którym mowa w § 4 pkt 6, uważa się za spełniony, jeżeli po przekazaniu gospodarstwa rolnego łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych lub współposiadanych przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza 0,5 ha. Zatem celem spełnienia warunku przekazania gospodarstwa rolnik będący stanu wolnego może być posiadaczem lub/i współposiadaczem (niezależnie od faktu, kto jest innym współposiadaczem) użytków rolnych nie przekraczających 0,5 ha. W rezultacie zdaniem organu odwoławczego L. Z. nie spełnił warunku wskazanego w § 9 pkt 1 rozporządzenia z 17 czerwca 2007 r. Odnosząc się do twierdzeń odwołującego, że beneficjenci rent strukturalnych okresu 2004–2006 mają prawo być właścicielami działek rolnych i w związku z tym stawianie warunku trwałego wyzbycia się własności w stosunku do jego osoby jest naruszeniem zasady równości wobec prawa, Dyrektor wskazał, że beneficjenci rent strukturalnych z okresu programowania 2004–2006 otrzymywali je na podstawie innych przepisów prawa, wykonujących inne rozporządzenia wspólnotowe, które miały swoje oparcie w Planie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004–2006, natomiast L. Z. złożył wniosek w trybie rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r., pod rządami ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) i rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. UE L 05 277.1), a które to cele zostały przewidziane Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013. Za nieuzasadnione Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uznał zarzuty naruszenia art. 7 i 8 k.p.a. W skardze na powyższą decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR L. Z., wnosząc o jej uchylenie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucił jej naruszenie § 4 pkt 5 i 6 w zw. z § 6 ust. 1 i § 9 pkt 1 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r. oraz art. 7 i 8 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący podtrzymał argumentację zaprezentowaną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Dodatkowo L. Z. podniósł, że rolnik ubiegający się o rentę strukturalną musi przekazać grunty wchodzące w skład gospodarstwa innemu rolnikowi. Ma także prawo przekazać je następcy, przy czym przeniesienie własności musi nastąpić w formie aktu notarialnego lub wpisu do ewidencji gruntów i budynków. Nie musi ich jednak sprzedawać, lecz na przykład wydzierżawić na co najmniej 10 lat, co skarżący uczynił zawierając w dniu 30 czerwca 2008 r. umowę dzierżawy ze swoją byłą małżonką, M. Z. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "P.p.s.a" – stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak określonym zakresie kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa materialnego, ani też procesowego, w sposób, który mógłby stanowić podstawę do jej uchylenia. Przedmiotem skargi jest Decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 27 października 2009 r., którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 13 lipca 2009 r. Z kolei decyzja organu pierwszej instancji została wydana w wyniku wznowienia postępowania, uchylała decyzję organu pierwszej instancji z dnia 8 lipca 2008 r. pierwotnie przyznającą rentę strukturalną L. Z. i odmawiała przyznania renty strukturalnej. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w drodze wyjątku od sformułowanej w art. 16 § 1 zasady trwałości decyzji administracyjnej, dopuszcza możliwość weryfikowania przez organy administracji wydanych przez nie decyzji. Chodzi tutaj o zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania (art. 145–152), a także o stwierdzenie nieważności (art. 156–160) wskutek wystąpienia kwalifikowanych wad decyzji ostatecznej. W drodze wyjątku może także dojść do uchylenia lub zmiany decyzji prawidłowych lub dotkniętych wadami niekwalifikowanymi (art. 154, 155, 161). Instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, jeżeli postępowanie przed organami administracji było dotknięte wadami procesowymi, wyliczonymi wyczerpująco w art. 145 k.p.a. A zatem tryb wznowienia postępowania powoduje nie tylko wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego przez jej uchylenie, ale zapewnia również możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, o której rozstrzygała weryfikowana decyzja (tak: B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2004, s. 618). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Powyższy przepis wymaga zatem kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane. Z kolei przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Przenosząc powyższe uwagi teoretyczne na grunt rozpoznawanej sprawy tutejszy Sąd stwierdza, że powyższe przesłanki zostały spełnione. Bez wątpienia w sprawie ujawniły się nowe okoliczności w postaci informacji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówki Terenowej w [...] o tym, że L. Z. i M. Z. są podatnikami podatku rolnego od gruntów gospodarstwa rolnego o powierzchni 8,4141 ha fizycznych, tj. 12,4353 ha przeliczeniowych. Informacji tej organ nie posiadał w dniu wydawania decyzji o przyznaniu renty strukturalnej, albowiem wiedzę o tej okoliczności powziął po wpłynięciu pisma do Biura Powiatowego ARiMR, tj. w dniu 20 marca 2009 r., a zatem po ponad 10 miesiącach od dnia wydania decyzji. Nie może również budzić wątpliwości, że powyższa informacja była okolicznością istotną dla sprawy, gdyż wiedza o niej miała istotny wpływ na kształt decyzji w przedmiocie renty strukturalnej, o czym w dalszej części rozważań. Warunki i tryb udzielania pomocy finansowej w postaci rent strukturalnych reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty Strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 (Dz. U. Nr 109, poz. 750 ze zm.) wydane w oparciu o delegację z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 54, poz. 427 ze zm.). Zgodnie z § 4 ww. rozporządzenia rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli łącznie spełnia on następujące warunki: 1) ukończył 55 lat, lecz nie osiągnął wieku emerytalnego i nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty; 2) prowadził nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i w tym okresie podlegał ubezpieczeniu emerytalno – rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników przez okres co najmniej 5 lat; 3) w dniu złożenia wniosku o rentę strukturalną: a) podlegał ubezpieczeniu emerytalno – rentowemu; b) nie posiadał zaległości w opłacaniu należności z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników, 4) wpisany został do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 5) przekazał gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej co najmniej 3 ha, a w przypadku gospodarstw rolnych położonych w województwie małopolskim, podkarpackim, śląskim lub świętokrzyskim – co najmniej 1 ha, z zastrzeżeniem § 6 ust. 1 pkt 2 lit. a; w przypadku gospodarstw rolnych położonych na obszarze więcej niż jednego województwa, za województwo, w którym położone jest gospodarstwo rolne, uznaje się to województwo, w którym położona jest największa cześć tych użytków rolnych wchodzących w skład tego gospodarstwa; 6) zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Zgodnie z § 6 ust 1 pkt 1 ww. rozporządzenia warunek przekazania gospodarstwa rolnego, o którym mowa w § 4 pkt 5, uważa się za spełniony, jeżeli zostały przekazane wszystkie użytki rolne wchodzące w skład tego gospodarstwa, będące zarówno przedmiotem odrębnej własności rolnika i jego małżonka, jak również przedmiotem ich współwłasności, z zastrzeżeniem § 9 pkt 1. § 9 pkt 1 ww. rozporządzenia stanowi z kolei, że warunek zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, o którym mowa w § 4 pkt 6, uważa się za spełniony, jeżeli po przekazaniu gospodarstwa rolnego łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych lub współposiadanych przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza 0,5 ha, a działalność rolnicza prowadzona na tych użytkach służy wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych uprawnionego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Jak wynika z przywołanych powyżej unormowań jednym z koniecznych warunków przyznania rolnikowi renty strukturalnej jest przekazanie wszystkich posiadanych przez niego i jego małżonka użytków rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, stanowiących przedmiot ich współwłasności, jak i będących przedmiotem odrębnej własności rolnika bądź jego małżonka. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania omawiana przesłanka nie została spełniona, albowiem skarżący L. Z., w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej, był właścicielem nie tylko zadeklarowanej do przekazania działki ewidencyjnej nr 171/3 o powierzchni 4,2541 ha, ale również współwłaścicielem działek ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 4,1600 ha. Działki te, zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy odpisem z dnia 16 marca 2009 r. księgi wieczystej KW nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy (k. 143 akt administracyjnych), stanowią współwłasność L. i M. Z. na prawach wspólności ustawowej. Nie zostały one jednak wykazane ani we wniosku o przyznanie renty strukturalnej, ani w składanych zmianach do tego wniosku. Nie zostały one również przekazane przejmującemu w myśl wymogu zawartego w § 6 ust. 1 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego argumentacji, że od 1995 r. pomiędzy nim a M. Z. "nie ma relacji małżeńskiej" i że "zgodnie z Kodeksem cywilnym współwłasność ta ma charakter współwłasności w częściach ułamkowych", należy zauważyć, że z chwilą ustania wspólności ustawowej (w rozpoznawanej sprawie poprzez rozwód) wspólność ustawowa – dotychczas bezudziałowa – ulega przekształceniu. Od tej chwili byli małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym, stanowiącym ich dorobek, niezależnie od tego, w jakim stopniu każdy z nich przyczynił się do jego powstania (por. postanowienie SN z dnia 24 października 1996 r. sygn. akt II CKU 10/96, Prokuratura i Prawo 1997/2/33). A zatem, ubiegając się o przyznanie renty strukturalnej, wnioskodawca winien był przekazać także udział we współwłasności. Reasumując, L. Z. z posiadanych w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej 6,3341 ha gospodarstwa rolnego (działka ewidencyjna nr 171/3 o powierzchni 4,2441 ha oraz udział w działkach ewidencyjnych nr 48/1 i 48/2 o powierzchni 2,0800 ha), w terminie określonym postanowieniem o spełnieniu warunków wymaganych do uzyskania renty strukturalnej, przekazał W. O. jedynie 3,7793 ha (powstałą w wyniku podziału działki ewidencyjnej nr 171/3 działkę ewidencyjną nr 171/5). Brak przekazania całego gospodarstwa rolnego oznacza, że skarżący posiadał użytki rolne o powierzchni przekraczającej 0,5 ha i nie zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Ujawnienie tych okoliczności po wydaniu ostatecznej decyzji o przyznaniu stronie skarżącej renty strukturalnej obligowało Kierownika Biura Powiatowego ARiMR do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej L. Z. rentę strukturalną. W rezultacie organ zobowiązany był również wydać decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, a ustalony ponownie stan faktyczny obligował go do wydania orzeczenia o odmowie przyznania spornego świadczenia rentowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie dopatrzył się również w postępowaniu orzekających w sprawie organów administracji naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów k.p.a. Organy te działały bowiem na podstawie obowiązujących przepisów prawa, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zapewniły skarżącemu czynny udział w postępowaniu, a uzasadnienia ich decyzji zawierają wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 107 k.p.a. Odnosząc się natomiast do podnoszonego w toku postępowania administracyjnego zarzutu naruszenia zasady równości obywateli należy wskazać, że beneficjenci rent strukturalnych z okresu 2004–2006 otrzymywali je w oparciu o inne przepisy, wykonujące inne rozporządzenia wspólnotowe, które miały swoje oparcie w Planie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004–2006. Mianowicie było to rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 114, poz. 1191 ze zm.) wydane na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.). Natomiast L. Z. złożył wniosek o przyznanie renty strukturalnej w dniu 20 sierpnia 2007 r. W tej dacie obowiązywało już rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty Strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 (Dz. U. Nr 109, poz. 750 ze zm.) wydane w oparciu o delegację z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 54, poz. 427 ze zm.) i w oparciu o rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. UE L 05 277.1), które to cele zostały przewidziane Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013. A zatem organ administracji, zgodnie z zasadą legalności działania (art. 6 k.p.a.), zobligowany był do stosowania przepisów obowiązujących w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej. Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę uznając ją za bezzasadną. [pic]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło