I SA/Gd 1638/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. D. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia udziału w lokalu mieszkalnym postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. P. D. – dalej jako "Skarżący" wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 października 2016 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia udziału w lokalu mieszkalnym. Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2016 r. w oparciu o art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") wezwał Skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono Skarżącemu w dniu 5 stycznia 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – karta 16 akt sądowych), natomiast wpis sądowy w kwocie 400 zł Skarżący uiścił w dniu 17 stycznia 2017 r. (elektroniczne potwierdzenie przelewu – karta 17 akt sądowych). W dniu 18 stycznia 2017 r. Skarżący nadał w placówce pocztowej pismo zawierające wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu Skarżący wyjaśnił, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego zostało odebrane przez jego żonę w dniu 5 stycznia 2017 r. Skarżący wskazał, że w okresie od dnia 1 stycznia 2017 r. do dnia 13 stycznia 2017 r. był chory i przebywał na zwolnieniu lekarskim. Z uwagi na małe dziecko Skarżący przebywał u swoich rodziców. Skarżący stwierdził, że o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego dowiedział się od żony w dniu 17 stycznia 2017 r. i natychmiast dokonał przelewu. Do wniosku Skarżący dołączył kopię zwolnienia lekarskiego oraz potwierdzenie wykonania przelewu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 i 87 p.p.s.a., uchybiony termin można przywrócić, jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek taki zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin, we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też – w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego – odrzuceniu przez Sąd. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Skarżący, wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu powołał się na okoliczność, że w okresie od 1 do 13 stycznia 2013 r. był chory i przebywał u rodziców. W ocenie Sądu przedstawione we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu, a zatem wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę (jej pełnomocnika) obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 295/10, LEX nr 670948 i NSA z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 226/10, LEX nr 658416). Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012 r., II OZ 179/12, LEX nr 1138241). Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Z brakiem winy mamy zatem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Okolicznością taką nie jest w ocenie Sądu twierdzenie Skarżącego, że stan zdrowia uniemożliwił mu należyte działanie w sprawie. Jak już wyżej podkreślono, warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny – wymagając od strony staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu przez Skarżącego. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. Sąd stanął na stanowisku, że twierdzenie Skarżącego, iż z uwagi na stan zdrowia nie był w stanie dopilnować terminu, nie może mieć wpływu na bieg terminów sądowych. W ocenie Sądu wskazane okoliczności dotyczące choroby Skarżącego nie mogą stanowić o braku winy w uchybieniu terminu. Skarżący w żaden sposób złożonego wniosku nie uzasadnił. Nie przedstawił też żadnych okoliczności pozwalających na dokonanie oceny, czy uchybienie terminu nastąpiło na skutek braku winy Skarżącego. Skarżący we wniosku wskazał jedynie, że z uwagi na chorobę przebywał na zwolnieniu lekarskim a z uwagi na małe dziecko przebywał u swoich rodziców. Skarżący wyjaśnił, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi odebrała jego żona w dniu 5 stycznia 2017 r. o czym poinformowała Skarżącego w dniu 17 stycznia 2017 r. Dodatkowo Skarżący przedłożył zwolnienie lekarskie wystawione w dniu 3 stycznia 2017 r. potwierdzające, że w okresie od 2 do 13 stycznia 2017 r. Skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim. Sąd nie kwestionuje stanu zdrowia Skarżącego, jednakże zwraca uwagę na fakt, że Skarżący w żaden sposób nie wykazał braku winy w niezachowaniu terminu oraz nie uzasadnił należycie wniosku o jego przywrócenie. W szczególności Skarżący nie wykazał, czy w okresie, kiedy miało miejsce uchybienie terminu i pozostawał na zwolnieniu lekarskim jego stan zdrowia uniemożliwiał mu jakiekolwiek działanie a także nie wykazał, czy w tym czasie mógł posłużyć się inną osobą. Istotne jest również, że przedłożone zwolnienie lekarskie w polu "15. Wskazania lekarskie" zawiera wpis "2", oznaczający, że chory może chodzić. Skarżący nie przedłożył żadnego dokumentu np. zaświadczenia lekarskiego wskazującego na rodzaj dolegliwości, która uniemożliwiłaby wykonanie czynności w wyznaczonym terminie. Sąd stanął na stanowisku, że skoro lekarz chorób wewnętrznych po zbadaniu Skarżącego orzekł, że może on chodzić, to rolą Skarżącego było wykazanie, że w tych okolicznościach nie był w stanie dochować należytej staranności i wykonać w terminie czynności, dla której termin został zakreślony. W ocenie Sądu nie zasługuje również na uwzględnienie powoływana we wniosku o przywrócenie terminu okoliczność, że Skarżący przebywał poza miejscem zamieszkania, a wezwanie do uiszczenia wpisu w dniu 5 stycznia 2017 r. odebrała żona Skarżącego, która dopiero w dniu 17 stycznia 2017 r. o tym fakcie Skarżącego poinformowała. Brak właściwego postępowania osoby uprawnionej do odebrania przesyłki polegający na niepodjęciu odpowiednich działań, które zagwarantowałyby możliwość niezwłocznego wpłacenia należnego w sprawie wpisu, nie może zostać uznany za okoliczność o charakterze nadzwyczajnym, która uzasadniałaby uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Opóźnienie w dokonaniu tej czynności, zaistniałe wskutek zaniechania bądź zaniedbania małżonki Skarżącego, obciążają samą stronę skarżącą, która ponosi konsekwencje w tym zakresie. Zdaniem Sądu zauważyć należy, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone skutecznie dorosłemu domownikowi Skarżącego (żonie) w oparciu o art. 72 § 1 p.p.s.a. na adres do doręczeń wskazany w skardze. Należy również mieć na uwadze, że strona należycie dbająca o swoje interesy może skorzystać z prawa ustanowienia pełnomocnika w sprawie lub pełnomocnika dla doręczeń, a także wystąpić do sądu o jego przyznanie z urzędu (prawo pomocy). W złożonym wniosku o przywrócenie terminu Skarżący ograniczył się jedynie do wskazania, że choroba uniemożliwiła mu działanie. W ocenie Sądu przedstawione zwolnienie lekarskie nie pozwalało na przyjęcie, że brak winy w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowych został uprawdopodobniony. Mając na względzie, że Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.