I SA/Gd 1655/16

Dnia 6 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2017 roku na posiedzeniu niejawnym skargi W.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 rok postanawia: 1. odrzucić skargę 2. zwrócić skarżącemu ze Skarbu Państwa kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi W.T. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 października 2016 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 rok. Zarządzeniem z dnia 20 grudnia 2016 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem jej odrzucenia, poprzez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz do wyjaśnienia, czy pełnomocnik mieści się w katalogu osób mogących być pełnomocnikiem strony z art. 35 p.p.s.a. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego wydziału, pełnomocnik przedłożył pełnomocnictwo oraz wyjaśnił, że zgodnie z umową cywilnoprawną podpisaną z W.T., prowadzi wszystkie sprawy, w szczególności finansowo księgowe, dotyczące jego działalności na terenie Polski. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 tekst jedn.) – dalej w skrócie zwana p.p.s.a., strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 zd. 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Uchybienie skargi, w postaci braku prawidłowego pełnomocnictwa, stanowi brak formalny, który można konwalidować w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuci skargę, gdy w wyznaczonym przez przewodniczącego terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Krąg osób, które mogą występować w charakterze pełnomocników procesowych i pełnomocników do poszczególnych czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, został określony w art. 35 p.p.s.a. Zgodnie z § 1 tego przepisu pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Jak stanowi z kolei § 2, pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Dotyczy to również państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Zgodnie natomiast z art. 35 § 3 p.p.s.a., osoba prawna lub zarząd spółki partnerskiej świadczący na podstawie odrębnych przepisów pomoc prawną przedsiębiorcy, osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej, mogą udzielić pełnomocnictwa procesowego - w imieniu podmiotu, któremu świadczą pomoc prawną - adwokatowi lub radcy prawnemu, jeżeli zostały do tego upoważnione przez ten podmiot. Przepisy § 4 i 5 przywołanego artykułu nie mają w przedmiotowej sprawie znaczenia, albowiem dotyczą one reprezentacji organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Z przywołanych regulacji wynika wyraźnie, że osoby niewymienione w treści art. 35 p.p.s.a. nie mogą występować w charakterze pełnomocnika strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto wyliczenie zawarte w przytoczonym wyżej przepisie ma charakter wyczerpujący w tym sensie, że osoba niespełniająca wymagań w nim oznaczonych nie może działać jako pełnomocnik procesowy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, choćby nawet udzielone jej zostało pełnomocnictwo do działania za mocodawcę na podstawie art. 98 Kodeksu cywilnego. Wskazać w tym miejscu należy, iż sąd z urzędu obowiązany jest do czuwania nad prawidłowością zastępstwa procesowego stron. Dopuszczenie do działania w charakterze pełnomocnika strony osoby, która nie może być pełnomocnikiem, jest przyczyną nieważności postępowania (art. 183 § 2 pkt 2 w zw. z art. 271 pkt 2). (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2004 r. III CZP 32/04, Biuletyn SN z 2004 r., nr 7, poz. 8). W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie K.R. nie jest umocowana do działania w charakterze pełnomocnika skarżącego przed sądem administracyjnym. Jak wynika bowiem ze złożonego przez nią oświadczenia, swoje umocowanie do działania w imieniu skarżącego wywodzi z zawartej z nim umowy cywilnoprawnej na prowadzenie spraw skarżącego. Zawarcie tego rodzaju umowy nie upoważnia jednak pełnomocnika do reprezentowania strony skarżącej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wśród podmiotów, które mogą być pełnomocnikami uprawnionymi do reprezentowania strony nie zostały bowiem wymienione osoby, które umocowanie do działania w jej imieniu wywodzą z łączącej je ze stroną umowy cywilnoprawnej, której przedmiotem jest stałe prowadzenie jej spraw. Dodania wymaga, że umocowania tego nie można wywodzić z treści art. 87 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego wskazującego, że w postępowaniu przed sądem pełnomocnikiem może być osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia. Przepis ten określa bowiem osoby mogące występować w charakterze pełnomocników w postępowaniu cywilnym i nie jest przepisem szczególnym, o jakim mowa w art. 35 § 1 p.p.s.a. in fine. Za takie przepisy NSA uznaje ustawę z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 134 z późn. zm.) – zob. postanowienie NSA z dnia 2 marca 2006 r., II GZ 27/06, LEX nr 1405489. W związku z powyższym Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w punkcie pierwszym Sąd orzekł o odrzuceniu skargi. O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., który stanowi, że Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.