I SA/Gd 1687/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-01-26

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), czy tylko w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata), biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i poniesione już koszty sądowe?
Ratio decidendi
Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ jej sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Natomiast odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca była już w stanie ponieść te koszty, co świadczy o braku przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżąca L. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca utrzymuje się z renty w kwocie 663,15 zł netto, posiada mieszkanie o wartości 50.000 zł wymagające remontu i nie posiada oszczędności. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką otrzymującą emeryturę w kwocie 1.793,59 zł netto. Miesięczne wydatki skarżącej wynoszą około 1.174,61 zł na opłaty, 156 zł na opiekę MOPS oraz około 500 zł na leki i pomoce ortopedyczne. Skarżąca poniosła już koszty sądowe w postaci wpisów od zażaleń.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata; 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wznowienie postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: 1. przyznać skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 22 października 2016 r. (data stempla pocztowego), skarżąca L. B. zwróciła się o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a.). Podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy należy mieć na uwadze, że orzeczenie w tej kwestii winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i aktualnych możliwości płatniczych jej samej jak i osób pozostających z taką osobą we wspólnym gospodarstwie domowym (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I SA/Po 825/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że na tym etapie sprawy koszty niniejszego postępowania stanowi ewentualne wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata). Natomiast koszty sądowe, które stanowią wpisy od zażaleń, wniesionych przez skarżącą na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 października 2016 r. i 7 listopada 2016 r., którymi Sąd odrzucił wnioski skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, które skarżąca uiściła wpłacając kwoty po 100 zł. Z oświadczenia skarżącej o jej stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych przez nią na zarządzenie z dnia 29 listopada 2016 r., wynika, że skarżąca utrzymuje się z renty w kwocie 663,15 zł netto. Jej jedyny majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 43 m2, którego wartość oszacowała na kwotę 50.000 zł, gdyż wymaga ono remontu. Skarżąca nie posiada oszczędności – na dzień 27 grudnia 2016 r. saldo jej rachunku bankowego wynosiło 9,84 zł. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z 85-letnią matką. Matka skarżącej otrzymuje emeryturę w kwocie 1.793,59 zł netto miesięcznie. Nie posiada ona żadnego majątku. Stałe wydatki, jakie skarżąca ponosi na opłaty za mieszkanie, energie elektryczną, gaz, ogrzewanie, internet, telewizję oraz składkę na ubezpieczenie mieszkania, wynoszą średnio około 1.174,61 zł miesięcznie. Nadto, skarżąca ponosi koszty opieki świadczonej przez MOPS w wysokości 156 zł miesięcznie oraz wydatki na konieczne leki i pomoce ortopedyczne w łącznej kwocie około 500 zł miesięcznie. W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy uznał, że skarżąca nie ma aktualnie realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Zdaniem orzekającego poniesienie przez skarżącą tych kosztów spowoduje uszczerbek w koniecznym utrzymaniu skarżącej i jej matki, co potwierdzają powołane okoliczności. Odnosząc się natomiast do żądania skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przypomnieć jedynie należy, że na tym etapie postępowania kształtują je wpisy od wniesionych przez skarżącą zażaleń. Koszty te zostały już poniesione przez skarżącą (wpis od zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 6 października 2016 r. skarżąca uiściła w dniu złożenia wniosku o przyznanie jej prawa pomocy, zaś wpis od zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 7 listopada 2016 r. – wraz z wniesieniem zażalenia, tj. w dniu 22 listopada 2016 r., miesiąc po złożeniu wniosku o przyznanie jej prawa pomocy). Z powyższego wynika, że skoro skarżąca była w stanie ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie zarówno na moment wniesienia wniosku, jak i po jego wniesieniu, to brak podstaw, aby przyjąć, że ziściła się dyspozycja normy z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., czyli że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Z tych wszystkich względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło