I SA/Gd 1716/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 lutego 2018 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 19 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez L.J. (dalej "podatnik", skarżący"), utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] 2017 r., którą odmówiono wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2016 r. Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny: Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] 2015 r. orzekł o odpowiedzialności podatkowej L.J. jako byłego członka zarządu spółki solidarnie ze spółka oraz innym byłym członkiem zarządu, za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za kwiecień 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz za koszty egzekucyjne. Decyzją ostateczną z dnia [...] 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. Pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. podatnik złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną w oparciu o przesłankę wymienioną w art. 240 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), zwanej dalej "O.p." Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] 2017 r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzja ostateczną, albowiem uznał, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu wynikającego z art. 241 § 2 pkt 1 O.p. W odwołaniu od decyzji podatnik zarzucił naruszenie art. 116 O.p. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wznowienie postępowania z przyczyny, gdy strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 240 § 1 pkt 4 O.p.) stosownie do art. 241 § 2 pkt 1 O.p. wnosi się w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Zdaniem organu wymóg ten nie został zachowany. Jak wynika z akt sprawy decyzja ostateczna z dnia [...] 2016 r. została doręczona podatnikowi w dniu 13 października 2016 r. Zatem w tym dniu strona powzięła wiadomość o wydaniu decyzji. Z powyższego wynika, że od dnia 13 października 2016 r. należało liczyć miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, który upłynął w dniu 14 listopada 2016 r. W konsekwencji wniosek z dnia 14 grudnia 2016 r. został złożony z uchybieniem terminu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez jego niezastosowanie jako przepisu stanowiącego lex specialis w stosunku do przepisów o wznowienie postępowania. Zdaniem skarżącego organ wydając pierwotną decyzję na etapie postępowania w sprawie przeniesienia odpowiedzialności powinien pouczyć stronę o możliwości powoływania się na przesłanki egzoneracyjne i ekskulpacyjne, wymienione w art. 116 O.p. Brak takiego pouczenia skutkował tym, że w takiej sytuacji postępowanie de facto było prowadzone bez udziału strony, po drugie brak pouczenia co do możliwości powołania się na takie przesłanki nie może szkodzić stronie. W tym sensie art. 116 O.p. stanowi niejako lex specialis w stosunku do przepisów dotyczących stricte wznowienia postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości wydania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej rozstrzygnięcia odmawiającego wznowienia postępowania podatkowego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] 2016 r. Organ uznał bowiem, że żądanie strony o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie miesiąca od dnia powzięcia przez podatnika wiadomości o wydaniu przedmiotowej decyzji. Strona składając wniosek o wznowienie postępowania powołała się na art. 240 § 1 pkt 4 O.p. zgodnie, z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Na wstępie należy zauważyć, że przedmiotem zaskarżonej decyzji nie była ocena zaistnienia przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania podatkowego z art. 240 § 1 pkt 4 O.p., albowiem w sprawie organ odmówił wznowienia postępowania z przyczyny formalnej określonej w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. Dopiero w sytuacji, gdy organ wydałby postanowienie o wznowieniu postępowania należałoby oceniać istnienie konkretnych przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Tym samym zarzut strony dotyczący niezastosowania przepisu prawa materialnego odnoszącego się do odpowiedzialność podatkowej członków zarządu (art. 116 O.p.) na tym etapie postepowania nie mógł być w ogóle badany. Podnoszona przez skarżącego okoliczność niezastosowania wskazanego przepisu mogłaby być przedmiotem oceny organów, a następnie sądu, jedynie w sytuacji, gdyby podatnik złożył wniosek o wznowienie postępowania w ustawowym terminie. Wskazania wymaga, że przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia postępowania pierwszym etapem jest zbadanie dopuszczalność wznowienia postępowania. Na tym etapie organ bada, czy został zachowany przez stronę ustawowy termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zachowanie ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego jest niezbędne do skutecznego uruchomienia procedury wznowieniowej. Jej niespełnienie skutkuje odmową wszczęcia postępowania wznowieniowego (tak w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 5 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 1126/14, LEX nr 1650481). Mając na uwadze, że w niniejszej sprawie organ uznał, że strona wniosek ten złożyła z uchybieniem terminu określonego w art. 240 § 1 pkt 4 O.p. granice rozpoznania sprawy wyznacza ten przepis, a więc przedmiotem oceny sądu jest jedynie okoliczność zachowania przez stronę terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Wskazania wymaga, że powyższy przepis wprowadza dodatkową sankcję wzruszalności, tj. ściśle określony termin na zgłoszenie żądania przez stronę, którego przekroczenie skutkuje odmową wszczęcia postępowania i brakiem podstaw do merytorycznego badania zasadności wniosku. Stosownie do art. 241 § 2 pkt 1 O.p. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, przy czym wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 4 O.p. następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. W ocenie sądu, prawidłowo organ przyjął, że skarżący nie zachował miesięcznego terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 O.p. do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Jak wynika z akt administracyjnych, decyzję ostateczną z dnia [...] 2016 r. doręczono skarżącemu 13 października 2016 r. Zatem w tym dniu strona powzięła wiadomość o wydaniu decyzji. Z powyższego wynika, że termin o którym mowa w art. 240 § 1 pkt 4 O.p. rozpoczął swój bieg 13 października 2016 r., uwzględniając, że 13 listopada 2016 r. (niedziela) był dniem ustawowo wolnym od pracy - upłynął 14 listopada 2016 r. Zdaniem sądu, zaistniały więc podstawy faktyczne i prawne do przyjęcia, jak to uczynił organ w kontrolowanej decyzji, że miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania upłynął podatnikowi w dniu 14 listopada 2016 r. Tymczasem skarżący wystąpił z takim wnioskiem dopiero w dniu 16 grudnia 2016 r. Słusznie więc organ ocenił, że omawiany wniosek podatnika jest spóźniony, co w następstwie uzasadniało zastosowanie art. 243 § 3 O.p. i wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania podatkowego. W tym stanie rzeczy sąd uznał, że organ prawidłowo, w oparciu o poczynione ustalenia odmówił wszczęcia postępowania wznowieniowego. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ww. ustawy, oddalił skargę.