I SA/Gd 172/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.B. o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2004 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2010 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił przyznania G.B. prawa pomocy w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 grudnia 2009 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2004 r. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że odpis ww. postanowienia został doręczony skarżącemu w dniu 24 lipca 2010 r. W dniu 9 sierpnia 2010 r. skarżący wniósł do tutejszego Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, natomiast w dniu 10 sierpnia nadał pismo stanowiące sprzeciw od postanowienia z dnia 16 czerwca 2010 r. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu strona podniosła, że przyczyną uchybienia terminu był urlop wypoczynkowy poza terytorium kraju, na którym skarżący przebywał w okresie od 19 lipca do 5 sierpnia 2010 r. Ponadto wskazał, że przesyłka zawierająca postanowienie została odebrana przez osobę upoważnioną do odbioru korespondencji, jednak samo otwarcie koperty nastąpiło w dniu 6 sierpnia 2010 r. Skarżący do wniosku dołączył kartę urlopową, z której wynika, że przebywał na urlopie wypoczynkowym w ww. terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., - dalej jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do treści art. 87 § 1 ww. ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też - w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego - odrzuceniu (art. 88 P.p.s.a.). W ocenie Sądu G.B. nie uprawdopodobnił przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Ocena uprawdopodobnienia przesłanki braku winy strony pozostawiona została uznaniu sądu, który badając wystąpienie braku winy w uchybieniu terminu powinien dokonywać ocen z wykorzystaniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 1999 r. sygn. akt I SA/Gd 745/98, LEX nr 42023). Zatem kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W literaturze prawniczej dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 1996, str. 296). Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Tak więc przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. We wniosku skarżący wskazał, że uchybienie terminu było spowodowane pobytem na urlopie wypoczynkowym. W orzecznictwie do zawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się m.in. nieprzebywanie pod stałym adresem, który podano, jako adres, pod który miały być kierowane pisma (post. WSA w Warszawie z dnia 7 lipca 2004 r. , III SA/Wa 368/04, niepubl.), przebywanie na urlopie w okresie awizowania przesyłki (post. WSA w Gdańsku z dnia 22 lipca 2010 r., I SA/Gd 451/10, niepubl.), dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę (wyr. NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., II SA/Wa 1329/01, niepubl.), niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (post. NSA z dnia 10 lutego 20000 r., SA/Sz 1117/99, niepubl.) W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił w sposób należyty braku winy w uchybieniu terminu a wskazana we wniosku przyczyna przekroczenia terminu do wniesienia sprzeciwu jest niewystarczająca. Zauważyć należy, że fakt pobytu na urlopie wypoczynkowym nie powinien stanowić przeszkody w sporządzeniu sprzeciwu, bowiem jak wynika z akt sprawy odbiór przesyłki nastąpił w czasie jego trwania, tj. w dniu 24 lipca 2010 r. o czym świadczy własnoręczny podpis złożony przez skarżącego. Zatem nie można uznać za prawdziwe twierdzenie strony, iż odbiór pisma nastąpił przez osobę do tego upoważnioną a skarżący otworzył przesyłkę dopiero po zakończeniu urlopu, czyli w dniu 6 sierpnia 2010 r. Ponadto podkreślić należy, że wniesienie sprzeciwu jest czynnością odformalizowaną i nie wymaga szczególnej formy. Istotne jest tylko zachowanie przez stronę terminu do wniesienia środka i złożenie stosownego oświadczenia. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.