I SA/Gd 1724/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego z 8 maja 2017 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego. Skarżąca wnioskiem z dnia 17 marca 2017 r. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie pełnomocnika. W dniu 12 kwietnia 2017 r. doręczono skarżącej spółce urzędowy formularz PPPr celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W wyznaczonym terminie skarżąca w piśmie z dnia 19 kwietnia 2017 r. podniosła, że z uwagi na fakt zaprzestania prowadzenia działalności oraz zajęcia całego majątku w toku egzekucji doręczony do wezwania formularz PPPr nie może mieć zastosowania. Skarżąca podtrzymała wniosek o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym referendarz sądowy, zarządzeniem z dnia 8 maja 2017 r. pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżąca złożyła sprzeciw od ww. zarządzenia, w którym wskazała, że podtrzymuje wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednakże nie jest w stanie wypełnić urzędowego formularza, gdyż zawiesiła działalność gospodarczą i nie uzyskuje przychodów ani dochodów, a cały jej majątek został zajęty na poczet postępowań egzekucyjnych. Zdaniem spółki, przepis uzależnia przyznanie prawa pomocy prawnej od obiektywnej sytuacji materialnej wnioskodawcy, a nie od wypełnienia formularza. W ocenie skarżącej, taki formalizm nie ma podstawy prawnej i wyraźnie prowadzi do ograniczenia praw wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658, dalej: ustawa zmieniająca). Zgodnie z art. 2 tej ustawy przepisy w nowym brzmieniu stosuje się do spraw wszczętych po 15 sierpnia 2015 r. W myśl zaś art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Rozpoznając sprawę sąd wypowiada się zatem o zasadności zaskarżonego sprzeciwem zarządzenia i dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu, a nie jak dotychczas rozpoznaje sprawę na nowo. Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W przypadku osoby prawnej, ubiegającej się o przyznanie przywileju procesowego w postaci prawa pomocy, zastosowanie znajduje tzw. druk PPPr, co wynika z § 1 pkt 2 obowiązującego obecnie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.). Stosowny druk PPPr stanowi załącznik nr 2 do wskazanego rozporządzenia. Należy podkreślić, że niezachowanie wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na odpowiednim formularzu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 P.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro tak, to na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji niezłożenie w wyznaczonym terminie wniosku o przyznanie prawa pomocy na wymaganym formularzu musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 P.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, co wynika wprost z treści uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Zarządzeniem z dnia 22 marca 2017 r. przesłano skarżącej urzędowy formularz PPPr celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą ww. wezwanie doręczono skarżącej w dniu 12 kwietnia 2017 r. W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 19 kwietnia 2017 r., skarżąca nie wniosła do Sądu urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że referendarz sądowy prawidłowo uznał, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy należało pozostawić bez rozpoznania. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje argumentacja podnoszona w sprzeciwie. Okoliczność nieprowadzenia działalności gospodarczej, czy też sytuacja majątkowa nie zwalniają podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy z obowiązku złożenia stosownego wniosku w tym przedmiocie na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W tym stanie rzeczy Sąd, na mocy art. 260 § 1 i § 3 w zw. z art. 257 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.