I SA/Gd 1762/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-05-04

Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która nie wykonała wezwania referendarza sądowego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, jeśli przedłożone informacje wskazują na trudną sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo niewykonania przez skarżącą wezwania referendarza sądowego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, w tym wysokość emerytury i brak majątku, pozwalają na przyznanie pomocy prawnej w zakresie całkowitym. Sąd podkreślił, że dochody skarżącej są niewystarczające na pokrycie kosztów postępowania i zastępstwa procesowego.
Stan faktyczny
Skarżąca H.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Mimo wezwania referendarza sądowego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, skarżąca ich nie przedstawiła. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Skarżąca wniosła sprzeciw, podkreślając swoją trudną sytuację materialną. Sąd rozpoznał sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 25 marca 2016 r. i przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu H.K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 25 marca 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi H.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 lipca 2015. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej postanawia: zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 25 marca 2016 r. i przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskiem z dnia 15 grudnia 2015 r., złożonym na formularzu PPF w dniu 30 grudnia 2015 r., skarżąca H.K. zwróciła się o przyznanie jej w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie 500 zł, oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, życiowej i zdrowotnej, prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, utrzymuje się z emerytury, która wynosi 1.218 zł netto miesięcznie, poza mieszkaniem o powierzchni 45 m2 oraz samochodem osobowym, nie posiada innego majątku. Do wniosku skarżąca dołączyła: kopie zaświadczeń lekarskich z dnia 6 listopada 2012 r. i 3 grudnia 2015 r. o stanie zdrowia oraz kopię odpisu sentencji postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2015 r., którym przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym. Działając na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej jako "p.p.s.a.", referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 12 stycznia 2016 r., wezwał skarżącą do przedłożenia w terminie 7 dni szeregu dokumentów. Skarżąca nie wykonała nałożonego na nią obowiązku. Wezwanie referendarza sądowego pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 25 marca 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy. Nie zgadzając się z ww. postanowieniem, skarżąca wniosła sprzeciw domagając się przyznania prawa pomocy. Skarżąca podkreśliła, że przedstawiła Sądowi swoją trudną sytuacją materialną i dlatego nie może zgodzić się z kwestionowanym postanowieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje : W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Ustawa nowelizująca ten przepis weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015r. Oznacza to, że obecnie sąd dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu i wypowiada się o zasadności zaskarżonego sprzeciwem postanowienia lub zarządzenia, a nie jak dotychczas rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy na nowo. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przedłożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączonych do niego dokumentów wynika, że prowadzi ona samodzielnie gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o powierzchni 45 m2, utrzymuje się z emerytury wynoszącej 1218 zł netto oraz ponosi wydatki na utrzymanie i leczenie. Wprawdzie skarżąca nie wykonała wezwania zarządzenia referendarza sądowego o przedłożenie dokumentów, które wyjaśniłyby jej sytuację bardziej szczegółowo, niemniej jednak Sąd uznał, że zawarte we wniosku informacje, jakkolwiek niepełne, pozwalają na uznanie, że skarżąca nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W szczególności wzięto pod uwagę, iż wnioskodawczyni utrzymuje się z niewielkiej emerytury, którą przeznacza na leczenie oraz wydatki związane z niezbędnym utrzymaniem. Nadto strona nie posiada zasobów pieniężnych ani innego majątku, którego spieniężenie pozwoliłoby na pokrycie kosztów sądowych w sprawie. Porównanie wysokości uzyskiwanych przez skarżącą dochodów do obciążeń związanych z partycypowaniem w kosztach sądowych oraz z zastępstwem profesjonalnego pełnomocnika, przemawia za przyznaniem jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło