I SA/Gd 1822/15

Dnia 22 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Dyrektora Izby Celnej o wstrzymanie wykonania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r., nr [...] w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r., nr [...]. Dyrektor Izby Celne j– dalej jako "Dyrektor IC" wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 października 2015 r., nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 3 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. W treści skargi Dyrektor IC zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r. nr [...] o obciążeniu Dyrektora IC kosztami postępowania egzekucyjnego. Uzasadniając złożony wniosek Dyrektor IC wskazał, że pozyskanie środków na pokrycie tych kosztów w tak znacznej wysokości wiąże się z pozyskaniem środków finansowych z Ministerstwa Finansów i ich transferem kolejno do Izby Celnej, a następnie do Urzędu Skarbowego, co w sytuacji uwzględnienia przedmiotowej skargi wygenerowałoby nieuzasadnione koszty. Uzyskanie tych środków wiąże się ponadto z nakładem pracy wielu osób zatrudnionych nie tylko w Izbie Celnej, lecz także w Ministerstwie Finansów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") wniesienie do sądu administracyjnego skargi nie wstrzymuje wykonania aktu. Sąd jednak może, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość wstrzymania wykonania dotyczy także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Na wstępie ustalenia zatem wymaga, czy objęte wnioskiem o wstrzymanie wykonania postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r. o obciążeniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi jest aktem podjętym w granicach danej sprawy. Podkreślić należy, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. W piśmiennictwie i judykaturze przyjmuje się, że w kwestii sprawy w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktów lub czynności ustawodawca odsyła do pojęcia sprawy administracyjnej w jej znaczeniu materialnoprawnym, której tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw - prawnej i faktycznej (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod redakcją Tadeusza Wosia, wydanie IV, str. 433). Jednocześnie jednak w postanowieniu z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt OZ 138/12 (dostępne, podobnie jak pozostałe powołane orzeczenia, w elektronicznej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl) NSA stwierdził, że szerokie rozumienie sprawy administracyjnej nie umożliwia wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia wydanego w I instancji, w sytuacji, gdy brak było merytorycznej kontroli dokonanej przez organ II instancji. Natomiast w postanowieniu z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt I FSK 132/12, NSA stwierdził, że wstrzymaniu podlegają tylko takie decyzje, które podjęte są w postępowaniach prowadzonych w "granicach danej sprawy", a granice te wyznaczone są przez przedmiot sądowej kontroli. Zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje na przedmiot sądowej kontroli, a także art. 134 i art. 135 p.p.s.a., które regulują zakres sądowej kontroli. Stosownie zaś do art. 135 sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Procedura wstrzymania z art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczyć więc może aktów wydanych w pierwszej instancji, jak i aktów w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (vide: uchwała siedmiu sędziów z dnia 27 czerwca 2000 r. FPS 12/99, ONSA 2001, nr 1, poz. 7). Odnosząc się do zwrotu normatywnego "w granicach danej sprawy" NSA stwierdził, że chodzi o sprawę w ujęciu materialnym, w związku z czym o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy będzie można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będzie sprawa wykazująca tożsamość podmiotową i przedmiotową. (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III). Przenosząc te uwagi natury ogólnej na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r. objęte wnioskiem o wstrzymanie wykonania nie mieści się w "granicach danej sprawy". Zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 października 2015 r. utrzymuje w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 3 lipca 2015 r. w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych, które wydane zostało w oparciu o zasadę tzw. uznania administracyjnego. Natomiast postanowienie z dnia 13 maja 2015 r. dotyczy obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. Postanowienie to wydane zostało faktycznie w ramach szeroko rozumianej "jednej sprawy", jednakże należy mieć na uwadze, że przedmiotem niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej jest wyłącznie ocena zgodności z prawem postanowienia organu II instancji utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie odmowy umorzenia tych kosztów. Oznacza to, że sąd w niniejszej sprawie nie ma podstaw prawnych do orzekania zarówno o legalności postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 maja 2015 r. jak i o wykonalności (niewykonalności) tego postanowienia. Jednocześnie należy nadmienić, że brak przesłanek do wstrzymania wykonania wskazanego postanowienia nie przesądza o zasadności skargi. W postępowaniu, którego celem jest udzielenie ochrony tymczasowej, nie ocenia się zgodności z prawem kwestionowanego aktu, a wyłącznie wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.