I SA/Gd 184/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 25 listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji postanawia: przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi J. M. wniósł do tutejszego Sądu skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 25 listopada 2020 r. Zarządzeniem z dnia 23 lutego 2021 r. Z-ca Przewodniczącego Wydziału I wezwał J. M. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Na skutek niepodjęcia przesyłki zawierającej wezwanie w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, została ona zwrócona do Sądu i uznana za doręczoną w dniu 16 marca 2021 r. Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę strony, wobec nieuiszczenia należnego wpisu. Pismem z dnia 6 maja 2021 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu strona wyjaśniła, że w okresie od 22 lutego 2021 r. do 20 marca 2021 r. pozostawała, razem z osobami wspólnie z nią zamieszkującymi, na kwarantannie oraz izolacji domowej ze względu na zarażenie wirusem COVID- 19. Ponadto ze względu na choroby współistniejące od kilku miesięcy przebywa na zwolnieniu lekarskim. Skarżący nie miał świadomości, że były do niego kierowane jakiekolwiek pisma z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Z informacji jakie posiada, wynika iż Poczta Polska S.A. nie doręcza przesyłek osobom objętym kwarantanną. Wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczeniu wpisu sądowego od skargi, zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Dopuszczalność przewidzianego w art. 86 i 87 p.p.s.a. przywrócenia uchybionego terminu została przez ustawodawcę uwarunkowana spełnieniem przez stronę następujących przesłanek: złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, równoczesne dokonanie czynności, które nie nastąpiło w zakreślonym terminie, uprawdopodobnienie, że niedochowanie terminu nastąpiło bez winy strony oraz powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego spełniał wymogi formalne, a rozważeniu podlega wyłącznie kwestia uprawdopodobnienia, że niedochowanie terminu nastąpiło bez winy strony. Sąd podziela stanowisko, że w zakresie odnoszącym się do przesłanki braku winy wystarczające jest uprawdopodobnienie (uwiarygodnienie) jej istnienia, co stanowi oczywiście przedmiot oceny sądu przy zastosowaniu kryterium obiektywnego miernika staranności wymaganej od każdego, należycie dbającego o swoje interesy. Ocena ta, dokonywana indywidualnie w kontekście stanu faktycznego sprawy, z uwzględnieniem wszystkich jego okoliczności, zarówno tych prezentowanych przez wnioskodawcę (stronę zabiegającą o przywrócenie terminu), jak i ewentualnie powziętych w toku postępowania sądowego, musi równocześnie uwzględniać cel i funkcje instytucji przywrócenia terminu identyfikowane z perspektywy realizacji prawa do sądu. Zasadne wydaje się przy tym, iż powinna ona wyrażać się w przyjmowaniu wstępnego założenia o braku winy strony, co zdaje się uzasadniać również sam sposób redakcji art. 86 § 1 p.p.s.a., a w konsekwencji w przyjęciu zasady, że niedające się usunąć wątpliwości rozstrzygane powinny być z korzyścią dla strony i ochrony jej indywidualnego interesu, tym bardziej, że przesłanka braku winy ma zostać jedynie uprawdopodobniona, z zastrzeżeniem jednakże niezbędnego respektowania w tym względzie funkcji porządkowej, zwłaszcza zaś funkcji instrumentalnej realizowanej przez przepisy postępowania. Uprawdopodobnienie stanowi bowiem ułatwione postępowanie dowodowe, postępowanie zmierzające do uwiarygodnienia twierdzeń, surogat, namiastkę dowodu bądź środek zastępczy dowodu niedający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt II FZ 585/11). Wobec powyższego Sąd uznał, że skarżący uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nastąpiło bez jego winy, bowiem poddał się kwarantannie i izolacji w związku z kontaktem z osobą zakażoną wirusem SARS-CoV-2 od 22 lutego 2021 r. do 20 marca 2021 r. Należy przy tym mieć na uwadze, że sytuacja opisana przez skarżącego miała miejsce w okresie, gdy już od kilku miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim ze względu na choroby współistniejące, co niewątpliwie umożliwia podjęcie decyzji o samoizolacji bez konieczności korzystanie z opieki medycznej przy braku nasilenia objawów chorobowych. Nie może pozostać również niezauważona panująca w ówczesnym okresie sytuacja pandemiczna w kraju i komunikaty rządowe związane z tym stanem, skalą zakażeń wirusem SARS-CoV-2 i sytuacją panującą w szeroko pojętej służbie zdrowia, co jest wiedzą notoryjną, którą Sąd uwzględnił z urzędu. Ponadto skarżący, po otrzymaniu postanowienia z dnia 22 kwietnia 2020 r. o odrzuceniu skargi zachował siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu oraz złożył w tym terminie wniosek o przyznanie prawa pomocy. Tym samym, w ocenie Sądu, wskazane powyżej okoliczności, uprawdopodabniają brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, a tym samym obligują Sąd do jego przywrócenia, o czym orzeczono w sentencji na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a.