I SA/Gd 185/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Kwarcińska sędzia NSA Alicja Stępień (spr.) sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Protokolant – Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi E.Ż. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 lutego 2004 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę. I SA/Gd 185/04 U z a s a d n i e n i e Organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku K.Ż. (na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...] i [...]) i E.Ż. (na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...] i [...]) obejmujących zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące wrzesień, listopad i grudzień 2000 r. Spółki "A". Pismem z dnia 3.01.2003 r. zobowiązani zwrócili się z wnioskami o "wstrzymanie egzekucji i naliczania odsetek oraz umorzenie wobec nich kwoty w całości". Organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego potraktował pismo jako zarzuty wniesione w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W przedmiotowej sprawie w trybie art. 34 § 1 i 2 ustawy wierzyciel postanowieniem nr [...] z dnia 28.01.2003 r. wyraził swoje stanowisko w zakresie zgłoszonych zarzutów. Pismem z dnia 10.02.2003 r. zobowiązani złożyli na postanowienie zażalenie do Izby Skarbowej. Organ nadzoru postanowieniem nr [...] z dnia 28.03.2003 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji albowiem rozstrzygnięcie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Pismem nr DE/1/720/03 z dnia 17.04.2003 r. organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego wezwał E.Ż. do sprecyzowania żądań i wypowiedzenia się w jakim trybie mają one zostać rozpatrzone. Zobowiązana pismem z dnia 19.05.2003 r. potwierdziła wniesienie zarzutu – błędu co do osoby zobowiązanego. Postanowieniem nr [...] z dnia 10.06.2003 r. działając w oparciu o art. 34 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzyciel – Urząd Skarbowy wydał rozstrzygnięcie, w którym potwierdził, iż organ podatkowy może dochodzić zaległych należności. Pismem z dnia 25.06.2003 r. (uzupełnionym pismem z dnia 8.07.2003 r.) E.Ż. złożyła na wym. postanowienie zażalenie. Postanowieniem nr [...] z dnia 25.08.2003 r. Izba Skarbowa utrzymała w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 10.06.2003 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem nr [...] z dnia 18.11.2003 r. uznał zarzuty wniesione przez zobowiązaną pismem z dnia 3.01.2003 r. za bezpodstawne. Zobowiązana E.Ż., nie zgadzając się z postanowieniem, pismem z dnia 25.11.2003 r. wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej zażalenie, żądając jego uchylenia i uwzględnienia zarzutów. W zażaleniu zobowiązana podniosła, iż podtrzymuje swoje stanowisko. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu sprawy w postępowaniu zażaleniowym, postanowieniem nr [...] z dnia 6.02.2004 r., postanowienie organu egzekucyjnego utrzymał w mocy i zażalenie oddalił. E.Ż., pismem z dnia 9.03.2004 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia 6.02.2004 r., żądając jego uchylenia. W uzasadnieniu wniesionej skargi strona skarżąca stwierdza, iż od 31 grudnia 2000 roku nie jest członkiem zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "A" i że nie ma wpływu na to, że nowy zarząd nie dokonał w pełni formalności rejestrowych spółki. Odnośnie postępowania egzekucyjnego skarżąca zarzuca organowi egzekucyjnemu wdrożenie postępowania podczas gdy Urząd Skarbowy nie wykazał, że egzekucja z majątku spółki jest bezskuteczna. Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zajęte w przedmiotowej sprawie, że zaskarżone postanowienie z dnia 6.02.2004 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego Urzędu Skarbowego z dnia 18.11.2003 r. nie naruszają obowiązujących przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy poczynić tego rodzaju zastrzeżenie, iż postępowanie egzekucyjne nie może być jeszcze jedną płaszczyzną, na której dokonuje się kontroli decyzji podatkowych. Postępowanie podatkowe można podzielić na kolejne swoiste etapy takie, jak postępowanie wyjaśniające, postępowanie wymiarowe i postępowanie wykonawcze. Na każdym z tych etapów podatnikowi przysługują środki zaskarżenia, czy to zażalenie, czy to odwołanie. W postępowaniu wymiarowym mogą wystąpić decyzje rodzące zobowiązanie podatkowe lub decyzje korygujące wykonanie przez podatnika zobowiązania podatkowego powstałego z mocy prawa albo określające wysokość tego zobowiązania. Jedno, co łączy te decyzje, to prawo złożenia odwołania na wypadek, gdy podatnik przekonany jest, że zobowiązanie podatkowe nie istnieje w ogóle lub w części. Jest to jedyna płaszczyzna (pomijając postępowania nadzwyczajne), na której dokonuje się kontroli decyzji w administracyjnym toku instancyjnym. Postępowanie wykonawcze zmierza do wyegzekwowania podatku wynikającego z decyzji (lub zeznania) poprzez jego zapłatę lub ściągnięcie w trybie postępowania egzekucyjnego. Na tym etapie nieskuteczne jest żądanie stwierdzenia nieistnienia obowiązku podatkowego w stosunku do strony skarżącej, kiedy to wydane decyzje stały się ostateczne. Decyzja staje się ostateczna wówczas, gdy nie złożono od niej odwołania albo gdy wydano decyzję odwoławczą. Decyzje ostateczne mogą być wzruszane w nadzwyczajnych trybach przewidzianych przepisami Ordynacji podatkowej. Podstawą wystawienia tytułów wykonawczych była decyzja Urzędu Skarbowego z dnia 8.11.2002 r. Stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa była strona skarżąca, która została również wskazana w tytułach wykonawczych – jako podmiot zobowiązany (tj. osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie ciążącego na niej obowiązku o charakterze pieniężnym). W tym przypadku zachodzi więc tożsamość podmiotu wskazanego w decyzji z dnia 8.11.2002r. będącej podstawą wystawienia tytułów wykonawczych z podmiotem wskazanym jako zobowiązany w części "A" tytułów wykonawczych. Ostateczna decyzja Izby Skarbowej z dnia 18.04.2003 r. nie zmieniła zakresu odpowiedzialności strony za zaległości podatkowe "A" sp. z o.o. Uchyliła jedynie decyzję organu podatkowego pierwszej instancji w części dotyczącej podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2000 r. Należy pamiętać, że zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, podnoszący błąd co do osoby zobowiązanego, nie może zmierzać w kierunku ustalenia, kto jest podatnikiem podatku, byłoby to bowiem badanie zasadności i wymagalności tytułu wykonawczego. Tego rodzaju merytoryczna kontrola tytułu wykonawczego przez organ egzekucyjny jak wskazano wyżej jest niedopuszczalna z mocy art. 29 § 1 ustawy. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Zgodnie z art. 108 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, egzekucja zobowiązania wynikająca z decyzji o odpowiedzialności podatkowej "osoby trzeciej" mogła być wszczęta, ponieważ egzekucja z majątku podatnika ("A" spółka z o.o.) okazała się bezskuteczna. Strona zobowiązana została również poinformowana, iż orzeczenie odpowiedzialności konkretnej "osoby trzeciej" nie uwalnia od odpowiedzialności dłużnika głównego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W tej sytuacji orzeczono o oddaleniu skargi jako niezasadnej (art. 151 ustawy o p.s.a.).