I SA/Gd 1909/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski /spr./ NSA Alicja Stępień Protokolant Elżbieta Cymanowska po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 lipca 200l r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości II raty podatku od środków transportowych za 2000 r. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 23 kwietnia 2001 r. Nr [...]. I SA/Gd 1909/0 l UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 26 lipca 200l roku utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 23 kwietnia 2001 roku odmawiającej J.D. umorzenia zaległości II raty podatku od środków transportowych za 2000 rok. Podstawą podjętego rozstrzygnięcia był ustalony w sprawie następujący stan faktyczny: W dniu 21 września 2000 roku J.D. wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy z wnioskiem o umorzenie II raty podatku od środków transportowych za 2000 rok. W dniu 4 listopada 2000 roku, organ pierwszej instancji wydał decyzję, w której odmówił umorzenia podatku. W wyniku wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 5 stycznia 20001 roku uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał na uchybienia w postępowaniu pierwszoinstancyjnym polegające na nie zapoznaniu podatnika z materiałem dowodowym sprawy oraz nie wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, które mają wpływ na jej wynik. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji zebrał dowody na okoliczność sytuacji majątkowej strony i w konsekwencji decyzją z dnia 23 kwietnia 200 l roku odmówił umorzenia II raty podatku od środków transportowych za 2000 rok. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie. Wskazała, że środek transportowy był własnością spółki cywilnej, a po śmierci drugiego wspólnika nie może kontynuować samodzielnie działalności gospodarczej, gdyż Burmistrz Miasta i Gminy odmówił dokonania zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. W związku z tym nie może wykorzystywać środka transportowego, stąd wniosek o umorzenie podatku jest uzasadniony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając że pomimo zaistniałej sytuacji po zgonie wspólnika spółki i zdolności płatniczej po nie osiąganiu stosownych dochodów organ pierwszej instancji odmówił udzielenia ulgi. Wskazało ponadto, że kompetencje do ich przyznawania należą do organu podatkowego, stąd skoro decyzja jest zgodna z prawem nie ma podstaw do jej uchylenia. Na powyższą decyzję, strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2001 roku, wnosząc o jej uchylenie. W jej uzasadnieniu skarżący wskazał, że przy podejmowaniu decyzji nie uwzględniono okoliczności związanych z postępowaniem w przedmiocie zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Zgon wspólnika oraz brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej na skutek błędnego, zdaniem strony, postępowania Burmistrza Miasta i Gminy, powodują iż uregulowanie podatku od środków transportowych stało się niemożliwe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Ponadto w pismem procesowym z dnia 7 stycznia 2002 roku, skarżący uzupełnił skargę podnosząc, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 grudnia 2001 roku uchyliło decyzję Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie określenia J.D. podatku od środków transportowych za 2000 rok i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wskazał na okoliczności związane z toczącym się postępowaniem w sprawie zmiany wpisu w ewidencji działalności gospodarczej. Z kolei w piśmie procesowym z dnia 11 lutego 2005 roku, strona przedstawiła kolejne okoliczności związane z postępowaniem w sprawie określenia zaległości w podatku od środków transportowych za 2000 rok. Skarżący podniósł, że sprawa ta została zakończona wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2003 roku, sygn. akt [...] i [...]. Sąd wskazanymi wyrokami uchylił decyzje organów obu instancji. Ponadto załączył do pisma kolejne orzeczenia organu drugiej instancji dotyczące wpisu w ewidencji działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późno zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzygając w granicach sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Tak pojmując rolę Sądu w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że skarga jest zasadna. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy środek transportu stanowił współwłasność skarżącego i T.T., która zmarła w 1996 roku. Stosownie do treści art. 922 Kodeksu Cywilnego w jej prawa i obowiązki wstąpili spadkobiercy. Natomiast zgodnie z art. 9 ust. la ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 31 z późno zm.) w przypadku gdy środek transportowy stanowi współwłasność dwóch lub więcej osób fizycznych lub prawnych, obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Zatem przed rozstrzygnięciem sprawy konieczne było ustalenie na kim, poza skarżącym ciąży na zasadzie odpowiedzialności solidarnej obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych za 2000 rok. Rozstrzyganie w przedmiocie umorzenia podatku w sytuacji braku prawidłowego określenia strony zobowiązanej do zapłaty podatku od środków transportowych uznać należy za przedwczesne. Z akt sprawy wynika, że zaskarżoną decyzję podjęto przed zakończeniem sporu w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od środków transportowych. Spowodowało to sytuację, w której rozstrzygano kwestię umorzenia zaległości podatkowej, gdy nie ustalono w sposób prawidłowy strony zobowiązanej do jej uregulowania. Jak bowiem Wynika z akt sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji w przedmiocie określenia skarżącemu zaległości w podatku od środków transportowych za 2000 rok. Stąd za przedwczesne należy uznać wydanie decyzji w zakresie umorzenia podatku, który nie został jeszcze przez organy podatkowe prawidłowo określony. Sąd zwraca także uwagę na uchybienie przez organ drugiej instancji art. 200 Ordynacji podatkowej, nakazującej wyznaczenie stronie postępowania terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym za ugruntowany należy uznać pogląd, zgodnie z którym obowiązek Wynikający z art. 200 Ordynacji podatkowej ciąży także na organie odwoławczym. Takie stanowisko zawarł m. in. Naczelny Sąd Administracyjny w swojej uchwale z 24 listopada 2003 roku, sygn. akt FPK 5/03 (publ. ONSA 2004/2/46). Stwierdził w niej ponadto, że do istotnych wad postępowania należy zaliczyć niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 200 Ordynacji podatkowej, co narusza podstawową zasadę procedury podatkowej zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 4 sierpnia 2004 roku, sygn. akt FSK 156/04 (publ. M. Podatkowy 2004/9/2), który wskazał w nim, że wynikający z art. 200 § l Ordynacji podatkowej obowiązek wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego ciąży także na organie odwoławczym, bez względu na to, czy w toku postępowania odwoławczego zebrano dodatkowe dowody. Sąd w składzie rozstrzygającym niniejszą sprawę w pełni podziela zaprezentowane powyżej poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego. W okolicznościach niniejszej sprawy brak zastosowania art. 200 Ordynacji podatkowej należy zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa procesowego. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § l lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia 23 kwietnia 2001 roku, Nr [...]. Ponadto Sąd z uwagi na charakter sprawy nie orzekł o wykonalności decyzji, nie zawarł także rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania z uwagi na zwolnienie strony od kosztów postępowania postanowieniem Sądu z dnia 20 listopada 2001 roku.