I SA/Gd 194/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia WSA Tomasz Kolanowski (spr.),, Protokolant Beata Jarecka, po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę. I SA/Gd 194/05 UZASADNIENIE Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] w sprawie J.M. w przedmiocie zaliczenia z urzędu nadpłaty na poczet należności traktowanej na równi z zaległością podatkową. Podstawą wydanego rozstrzygnięcia był ustalony w sprawie następujący stan faktyczny: Urząd Skarbowy decyzją z dnia 25 maja 2001r. określił J.M. zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1996r. w kwocie 220 232,40zł oraz zaległość podatkową w kwocie 11 207,70zł i odsetki za zwłokę od tej zaległości na dzień wydania decyzji w kwocie 20 260,60zł. Strona dokonała wpłaty całości kwoty na poczet zaległości. Izba Skarbowa uchyliła powyższą decyzję, w wyniku czego powstała nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych. Nadpłata zwrócona została przekazem pocztowym dnia 23 stycznia 2002r., a wraz z nią zostało zwrócone podatnikowi oprocentowanie naliczone od należności głównej w wysokości 2 697,20zł. W dniu 26 kwietnia 2002r. zwrócono również oprocentowanie od kwoty zarachowanej na odsetki za zwłokę w wysokości 6 304,90zł. Łączne oprocentowanie nadpłaty przekazane stronie wyniosło 9 002,10zł. Następnie w dniu 26 marca 2002r. Urząd Skarbowy ponownie określił stronie zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996r. w kwocie 11 088,00zł (należność główna) i 23 243,60zł (odsetki za zwłokę). W dniu 29 marca 2002r. strona dokonała wpłaty na powyżej określoną zaległość wraz z odsetkami. Izba Skarbowa po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 9 września 2002r. obniżyła kwotę należnych odsetek za zwłokę z kwoty 23 243,60zł do kwoty 22 107,20zł, tj o kwotę 1 136,40zł, natomiast kwota zaległości pozostała bez zmian. Naczelnik Urzędu Skarbowego w tak powstałym stanie faktycznym wydał postanowienie z dnia [...] w sprawie J.M. w przedmiocie zaliczenia z urzędu nadpłaty na poczet należności traktowanej na równi z zaległością podatkową. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że kwota zaległości wynikająca z decyzji urzędu z dnia 26 marca 2002r., następnie utrzymanej w mocy przez Izbę Skarbową była mniejsza od kwoty zaległości określonej wcześniejszą decyzją z dnia 25 maja 2001r. jedynie o kwotę 119,70zł. W związku z tym zwrócone oprocentowanie w dniu 23 stycznia 2002r., od wpłaconej kwoty na zaległość w wysokości 11 088,00zł stało się nienależne (11 207,70 – 119,70 =11 088). Nienależne stało się również oprocentowanie wypłacone w dniu 26 kwietnia 2002r. od kwoty 20 086,10zł, tj od części kwot zarachowanych na odsetki. Natomiast należne stronie oprocentowanie wyniosło 94,70zł. Zatem zdaniem organu podatkowego, strona otrzymała nienależne oprocentowanie nadpłaty w wysokości 8 907,40zł., które zgodnie z art. 52 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej należy traktować na równi z zaległością podatkową. Z uwagi na to, że strona nie dokonała zwrotu nienależnego oprocentowania nadpłaty, kwota 1 136,40zł została zarachowana na poczet należności z tytułu otrzymania oprocentowania nienależnej nadpłaty. Na powyższe postanowienie strona złożyła zażalenie zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie art. 52 § 1 pkt 4 poprzez uznanie, iż wypłacono oprocentowanie od nienależnej nadpłaty oraz art. 217 § 2 w związku z art. 210 § 4 i art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez brak właściwego uzasadnienia prawnego postanowienia. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że organ pierwszej instancji nie miał wyboru co do sposobu postępowania, był zobligowany do zastosowania przepisów art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, które stanowią iż nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, J.M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez brak określenia rozstrzygnięcia w odpowiedniej formie o wysokości potencjalnych zaległości skarżącego i uniemożliwienie poprzez to wykorzystania przewidzianych prawem środków weryfikacji takiego rozstrzygnięcia; art. 52 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż zwrócone skarżącemu oprocentowanie stanowiło należność zrównaną z zaległością podatkową; art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 77 § 1 pkt 1) lit. a) i art. 78 § 3 pkt 1) Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż zwrot wpłaconego podatku na skutek uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego nie stanowił nadpłaty podlegającej oprocentowaniu. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że skoro dokonał na skutek wydanej decyzji wpłaty zaległości z odsetkami obliczonymi od dnia powstania zaległości do dnia wpłaty, to tym samym dokonał już w istocie zwrotu wypłaconego oprocentowania. Organ podatkowy otrzymał bowiem w formie odsetek za zwłokę również należność odpowiadającą okresowi, za które organ podatkowy dysponował wpłatą skarżącego dokonaną w związku z pierwszą decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego skarżącego za 1996r. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych orzeczeń z prawem. W wyniku takiej kontroli orzeczenie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/, b/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W niniejszej sprawie skarga nie jest uzasadniona, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Stan faktyczny w sprawie nie jest sporny. Skarżący dokonał wpłaty na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych określonej decyzją Urzędu Skarbowego. W związku z jej uchyleniem wpłacona kwota została zwrócona wraz z należnym w takiej sytuacji oprocentowaniem. Następnie w wyniku wydania kolejnej decyzji w tym przedmiocie skarżący ponownie dokonał wpłaty na rzecz zaległości wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Skoro została wydana kolejna decyzja na kwotę zaległości niższą zaledwie o 119,70zł od wydanej pierwotnie decyzji, oprocentowanie od wpłaconej kwoty w wysokości 11 088,00zł stało się nienależne. Podobnie w zakresie wpłaty dokonanej na poczet odsetek za zwłokę, oprocentowanie stało się nienależne w części w której odsetki te były należne. W sumie bowiem skarżący był zobowiązany do uiszczenia kwoty zaległości wraz z należnymi odsetkami. Jak wynika z ostatecznej decyzji Izby Skarbowej z dnia 9 września 2002r. wysokość zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996r. wynosi 11 088zł, a wysokość należnych odsetek za zwłokę 23 243,60zł. W wyniku wydania ponownych decyzji w zakresie określenia wysokości zaległości podatkowej, okazało się że nadpłata nie występuje. Z kolei uprawnionym zdaniem Sądu rozpoznającego sprawę jest pogląd, zgodnie z którym oprocentowanie dzieli los prawny nadpłaty, od której zostało naliczone (por. Cezary Kosikowski, Henryk Dzwonkowski, Andrzej Huchla, Komentarz Ustawa Ordynacja podatkowa, s. 285). W związku z powyższym oprocentowanie nadpłaty przysługuje skarżącemu jedynie w zakresie w jakim dokonywane wpłaty przekraczają określoną ostatecznie wysokość zaległości podatkowej oraz wysokość należnych odsetek za zwłokę. Wypłacone oprocentowanie w kwocie przewyższającej te wielkości stało się z powyższych względów nienależne. W związku z powyższym za niezasadne należy uznać zarzuty skarżącego o naruszeniu art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 77 § 1 pkt 1) lit. a) i art. 78 § 3 pkt 1) Ordynacji podatkowej. Za niezasadny należy uznać także zarzut skarżącego naruszenia art. 52 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż zwrócone skarżącemu oprocentowanie stanowiło należność zrównaną z zaległością podatkową. Zgodnie z cytowanym przepisem art. 52 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, na równi z zaległością podatkową traktuje się także oprocentowanie nienależnej nadpłaty. Jak wskazano powyżej nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych okazała się w kwocie wynikającej z ostatecznej decyzji nienależna, a zatem zasadnym jest pogląd organów, iż zwrócone oprocentowanie w tej części jest traktowane na równi z zaległością podatkową. W niniejszym postępowaniu przedmiotem rozstrzygania nie była kwestia wysokości zaległości podatkowych, w związku z czym bezzasadnym jest zarzut skarżącego odnoszący się do naruszenia art. 121 Ordynacji podatkowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego w uzasadnieniu postanowienia przedstawił sposób rozliczenia dokonanych wpłat na poczet zaległego podatku oraz uzasadnił dokonanie zaliczenia nadpłaty na poczet nienależnie zwróconego oprocentowania. Organy w podstawie prawnej wydanych rozstrzygnięć zasadnie powołały przepisy art. 52 § 1 pkt 4, art. 76 § 1 i art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdził naruszeń prawa materialnego i procesowego, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).