I SA/Gd 1946/19

WyrokWSA w Gdańsku2020-03-03

Skład orzekający: Sławomir Kozik, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Marek Kraus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania podatkowego, nawet jeśli podatnik wszczął procedurę zmiany tych danych?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania podatkowego, ponieważ dane te stanowią podstawę wymiaru podatków. Zmiany w ewidencji mają skutek na przyszłość (ex nunc), a nie wstecz (ex tunc), co oznacza, że organ podatkowy nie może samodzielnie korygować tych danych ani uwzględniać wniosków o zmianę, które nie zostały jeszcze prawomocnie rozstrzygnięte i wprowadzone do ewidencji. W związku z tym, brak jest podstaw do zawieszenia postępowania podatkowego w oczekiwaniu na zmianę danych ewidencyjnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017 rok. Po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze pierwszej decyzji Burmistrza z powodu uchybień formalnych, Burmistrz ponownie ustalił zobowiązanie. Skarżący zarzucili naruszenie prawa procesowego, w tym nie zawieszenie postępowania mimo złożenia wniosku o zmianę klasyfikacji gruntów w ewidencji. Kolegium utrzymało decyzję organu pierwszej instancji, argumentując, że dane ewidencyjne są wiążące do czasu ich prawomocnej zmiany. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Kozik Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska Sędzia WSA Marek Kraus (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Kotlarek po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy ze skargi L. Cz. i K. Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia 6 września 2019 r. sygn. akt [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017 rok oddala skargę. 1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 900, dalej "O.p."), po rozpatrzeniu odwołania L.C. i K.C. (dalej: "strona", "skarżący") od decyzji Burmistrza Gminy (dalej: "Burmistrz", "organ pierwszej instancji") z dnia [...] 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. 2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy: 2.1.Decyzją (nakazem płatniczym) z dnia [...] 2017 r. Burmistrz ustalił L.C. i K.C. łączne zobowiązanie pieniężne na 2017 r. w kwocie 987 zł. W wyniku wniesionego od powyższej decyzji odwołania Kolegium decyzją z dnia [...] 2017 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że uchylił decyzję z uwagi na uchybienia formalne, naruszenie zasad postępowania przez organ pierwszej instancji. Kolegium zwróciło uwagę, że w aktach brak jest dokumentów, które potwierdzałyby, że toczyło się postępowanie w sprawie ustalenia podatku na 2017 r., że organ pierwszej instancji dokonał jego formalnego wszczęcia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy zobowiązano również Burmistrza do uzupełnienia akt sprawy o dane, na podstawie których ustalono powierzchnię budynków znajdujących się na nieruchomościach skarżących. 2.2. Na decyzję organu odwoławczego L.C i K.C. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku (dalej: "WSA w Gdańsku"), który wyrokiem z dnia 29 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1279/17 oddalił skargę. Zdaniem Sądu, Kolegium prawidłowo zastosowało art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.) - dalej: "Ordynacja podatkowa". Skoro bowiem postępowanie przed organem pierwszej instancji nie zostało wszczęte, a ponadto w aktach brak jest wszystkich danych niezbędnych do ustalenia prawidłowej podstawy opodatkowania, to organ odwoławczy miał podstawy do wydania decyzji kasacyjnej. 2.3. Kierując się zaleceniami Kolegium sformułowanymi w decyzji z dnia [...] 2017 r. Burmistrz, postanowieniem z dnia 10 maja 2018 r. (doręczonym w dniu 14 maja 2018 r.), wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia L.C. i K.C. wysokości podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2017 r. Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego w tym zakresie Burmistrz wydał w dniu [...] 2018 r. decyzję (nakaz płatniczy), którą ustalił skarżącym łączne zobowiązanie pieniężne na 2017 r. w kwocie 987 zł. Do opodatkowania podatkiem rolnym organ pierwszej instancji przyjął: grunty orne klasy IIIb o powierzchni 0,3452 ha, grunty orne klasy V o powierzchni 0,1269 ha, grunty orne klasy VI o powierzchni 0,1300 ha oraz łąki i (lub) pastwiska klasy IV o powierzchni 0,1757 ha. Natomiast do opodatkowania podatkiem od nieruchomości Burmistrz przyjął: położone w C.: budynek - dom mieszkalny o powierzchni 17,90 m2 (w odniesieniu do kondygnacji o wysokości od 1,40 do 2,20 m) i o powierzchni 351,40 m2 (w odniesieniu do kondygnacji o wysokości powyżej 2,20 m), "budynki pozostałe" - gospodarcze o powierzchni 36 m2, grunty pozostałe o powierzchni 1.900 m2 oraz położone w N.: nieużytki o powierzchni 200 m2 i drogi o powierzchni 661 m2. W konsekwencji podatek rolny wyniósł 137 zł, a podatek od nieruchomości 850 zł. 2.4. W złożonym od powyższej decyzji odwołaniu skarżący, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy Burmistrzowi do ponownego rozpoznania, zarzucili jej naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy w postaci art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez nie zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy wydanie decyzji podatkowej było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Starostę dalej: "Starosta") w przedmiocie wniosku strony o zaktualizowanie danych dotyczących nieruchomości objętych podatkiem od nieruchomości, a zawartych w prowadzonej przez Starostę ewidencji gruntów i budynków poprzez zmianę sposobu korzystania z gruntów rolnych, gruntów ornych, pastwisk trwałych i nieużytków na użytek gruntowy "B" (tereny mieszkaniowe). W uzasadnieniu wskazano m.in., że Burmistrz miał wiedzę o złożonym przez stronę w dniu 17 maja 2018 r. wniosku o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków dotyczących należących do skarżących nieruchomości położonych w B., a objętych decyzją podatkową. Zdaniem strony, do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w przedmiocie tego wniosku nie jest przesądzone i pewne, z jaką datą zostaną naniesione zmiany. 2.5. Kolegium w zaskarżonej decyzji z dnia [...] 2019 r. nie podzieliło argumentacji odwołujących się, uznając za prawidłowe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101 ze zm.) - dalej: "Prawo geodezyjne i kartograficzne", podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. A zatem, o opodatkowaniu nieruchomości decyduje sposób zakwalifikowania nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków. Dlatego dla opodatkowania nie ma decydującego znaczenia fakt wykorzystywania nieruchomości lub dane wynikające z księgi wieczystej mające charakter informacyjny, lecz dane zawarte w ewidencji. W związku z tym, punktem wyjścia dla organów podatkowych powinny być ustalenia wynikające przede wszystkim z ewidencji gruntów i budynków. Opierając się na znajdujących się w aktach sprawy wypisach z ewidencji gruntów Kolegium wymieniło wszystkie nieruchomości, których właścicielami są skarżący, wskazując numery działek, ich powierzchnię oraz oznaczenie w ewidencji. Organ odwoławczy przedstawił następnie, w jaki sposób Burmistrz ustalił skarżącym podatek od poszczególnych nieruchomości, zaznaczając, że wysokość podatku została ustalona w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 716 ze zm.) - dalej: "u.p.o.l.", ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 617 ze zm.) - dalej: "u.p.r.", obowiązujące akty prawa miejscowego (uchwały Rady Miejskiej w Ż.) oraz komunikaty Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 2016 r. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji ustalił wymiar podatku odnoście do gruntów prawidłowo, zgodnie z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów. Kolegium wymieniło następnie wszystkie czynności dokonane przez Burmistrza po uchyleniu pierwotnej decyzji tego organu z dnia [...] 2017 r. (wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie ustalenia skarżącym podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2017 r., włączenie do akt sprawy protokołu kontroli z dnia 31 sierpnia 2016 r. i informacji zawartych w ewidencji gruntów, wyznaczenie stronie terminu na zapoznanie się z aktami). Organ odwoławczy wskazał następnie, że pismem z dnia 17 maja 2018 r. strona wniosła o zawieszenie postępowania podatkowego z uwagi na złożenie w Starostwie Powiatowym wniosku o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków dotyczących należących do nich nieruchomości położonych w B.. We wniosku wskazano na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] 2017 r. o wyrażeniu zgody na przeznaczenie na cele nierolnicze 1,4059 ha gruntów rolnych klasy Illb położonych na terenie gminy Ż. oraz zapisy planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którymi ww. tereny przeznaczone są w planie na zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Kolegium podało, że w piśmie z dnia 6 lipca 2018 r. Starosta potwierdził złożenie przez skarżących wniosku o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków oznaczenia użytku rolnego (działki nr [...] i [...] położone w B.) na "B" (tereny mieszkaniowe). Starosta podał, że strona została wezwana do uzupełnienia tego wniosku. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że decyzją z dnia 12 września 2018 r. Starosta odmówił aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów polegających na wykazaniu dla działek nr [...] i [...] położonych w B. oznaczenia "B" (tereny mieszkaniowe) w miejsce "R" (grunty orne), "Ps" (pastwiska) i "N" (nieużytki). W piśmie z dnia 10 czerwca 2019 r. Starosta wskazał, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "[...]WINGiK") utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] 2018 r., zaś na decyzję [...]WINGiK nie złożono skargi. W związku z tym Kolegium stwierdziło, że zapisy ewidencji gruntów, będące postawą ustalenia skarżącym podatku od nieruchomości i podatku rolnego, nie uległy zmianie. Końcowo Kolegium podniosło, że w aktach znajduje się złożona przez skarżących w dniu 10 maja 2016 r. informacja o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której wskazali oni, że są właścicielami budynków mieszkalnych lub ich części o powierzchni użytkowej 35,80 m2 (wysokość kondygnacji od 1,40 m do 2,20 m), powierzchni użytkowej 351,40 m2 (wysokość kondygnacji powyżej 2,20 m) oraz budynku gospodarczego o powierzchni 36 m2. W aktach znajduje się także wyliczenie powierzchni użytkowej posiadanych przez skarżących budynków. Organ odwoławczy stwierdził tym samym, że powierzchnia zabudowy została ustalona w decyzji zgodnie z deklaracją skarżących. 3. W skardze na decyzję organu odwoławczego L.C i K.C., reprezentowani przez pełnomocnika - adwokata P.P., wnosząc o jej uchylenie w całości i zwrot od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, zarzucili jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci: 1. art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez nie zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy wydanie decyzji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Starostę w przedmiocie wniosku skarżących o zaktualizowanie danych dotyczących nieruchomości objętych podatkiem od nieruchomości, a zawartych w prowadzonej przez Starostę ewidencji gruntów i budynków, poprzez zmianę sposobu korzystania z gruntów rolnych, gruntów ornych, pastwisk trwałych i nieużytków na użytek gruntowy "B" - tereny mieszkaniowe; 2. art 194 § 1 w zw. z art. 191, art. 187 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie przez organy obu instancji wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i oparcie rozstrzygnięcia na podstawie nieaktualnych w dniu wydania obu decyzji danych zawartych w dokumencie urzędowym - ewidencji gruntów i budynków; 3. art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez oddalenie odwołania i uznanie, że organy podatkowe w toku postępowania nie mogą zakwestionować mocy dowodowej dokumentu urzędowego w postaci ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy organ podatkowy w dacie wydania decyzji nie był związany archiwalnymi wpisami w ewidencji, lecz powinien rozważyć, w oparciu o pozostałe dowody zgromadzone w sprawie, na ile archiwalne wpisy w ewidencji mogły odpowiadać rzeczywistemu charakterowi gruntów w 2017 r., tj. w okresie objętym niniejszym postępowaniem; 4. art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w zw. z art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez oddalenie skargi i uznanie, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają charakter absolutny i nie można w stosunku do nich przeprowadzić w postępowaniu podatkowym przeciwdowodu na podstawie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, podczas gdy ewidencja gruntów i budynków ma charakter deklaratywnego, urzędowego rejestru, który ma odzwierciedlać rzeczywisty stan faktyczny i prawny, a nie kreować go tak jak to mogą czynić inne rejestry urzędowe. W uzasadnieniu skargi podtrzymano argumentację dotyczącą konieczności zawieszenia przez organy podatkowe prowadzonego przez te organy postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Powtórzono, że Burmistrz miał wiedzę o złożonym przez stronę w dniu 17 maja 2018 r. wniosku o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków dotyczących należących do skarżących nieruchomości położonych w B., a objętych decyzją podatkową. Co więcej, organ pierwszej instancji powziął informację o złożeniu tego wniosku przed przesłaniem akt organowi odwoławczemu. W tej sytuacji, zasadne było zawieszenie postępowania podatkowego z uwagi na konieczność ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii podstawy wymiaru podatku. Zdaniem strony skarżącej, żaden z zapisów ewidencji gruntów i budynków nie jest dla organów podatkowych bezwzględnie wiążący, co należy wywodzić z art. 194 § 3 i art. 122 Ordynacji podatkowej. W ocenie skarżących, zmiana zapisów ewidencji gruntów i budynków dokonana w stosownym, przewidzianym prawem trybie oznacza podważenie mocy dowodowej ewidencji gruntów i budynków ze skutkiem ex tunc i w konsekwencji obowiązek organów podatkowych ustalenia rzeczywistego charakteru gruntów będących przedmiotem opodatkowania obejmującym również konieczność ustalenia, w jakiej dacie doszło ewentualnie do zmiany charakteru spornych gruntów. Ponadto nie należy wyłączać możliwości dokonania stosownej korekty w zapisach w ewidencji gruntów i budynków dokonanych przez organy podatkowe w drodze przeprowadzonego postępowania dowodowego. Odwołując się do orzecznictwa sądowego wskazano, że reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi w pewnych przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Pełnomocnik wskazał na załączone do skargi pismo z dnia 14 października 2019 r. (wraz z 34 załącznikami), z którego wynika, że skarżący podejmują działania zmierzające do sprzedaży należących do nich nieruchomości (6 działek); organ pierwszej instancji informuje zaś potencjalnych kupujących, że nieruchomości te zostały przekształcone - bez wiedzy i zgody skarżących - na ziemię rolną, co nie jest prawdą. Bez wątpienia ma to wpływ na decyzję potencjalnych kupujących odnośnie do zawarcia umowy sprzedaży. Końcowo wskazano, że w sprawie zobowiązania podatkowego za przedmiotowe nieruchomości za 2018 r. zapadł wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Gd 1035/18, oddalający skargę na decyzję Kolegium z dnia [...] 2018 r. Wyrok ten został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargą kasacyjną z dnia 30 maja 2019 r. 4.Kolegium w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: 5.1. Skarga jest niezasadna. 5.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. 5.3. Spór pomiędzy stronami niniejszego postępowania koncentruje się wokół kwestii prawidłowego ustalenia przez organy podatkowe parametrów przedmiotu opodatkowania, tj. stanowiących własność skarżących nieruchomości - działek nr [...] i [...] położonych w B., a ściślej sposobu ich klasyfikacji. Zdaniem strony skarżącej, działki te - z uwagi na uruchomioną przez stronę procedurę zmiany ewidencji gruntów - powinny być klasyfikowane jako "B" (tereny mieszkaniowe). Organy podatkowe argumentowały natomiast, że w ewidencji gruntów działki te są oznaczone jako "R" (grunty orne), "Ps" (pastwiska) i "N" (nieużytki), zaś zapisy tej ewidencji - dopóki nie zostaną zmienione w przewidzianym prawem trybie - są dla organów podatkowych wiążące. W sporze tym rację należy przyznać organom podatkowym. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Z art. 6c u.p.r. wynika z kolei, że osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem ust. 2. Przepisy art. 6a ust. 6a i 10a stosuje się odpowiednio (ust. 1). Łączne zobowiązanie pieniężne należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli (posiadaczy). Jeżeli gospodarstwo rolne prowadzi w całości jedna z tych osób, nakaz płatniczy wystawia się na tę osobę (ust. 2). Analiza akt sprawy wskazuje, że przedmiotem opodatkowania objęto zarówno grunty podlegające opodatkowaniu podatkiem rolnym, jak i podatkiem od nieruchomości, a więc zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje art. 6c u.p.r. W złożonej w niniejszej sprawie skardze zarzucono, że organy obu instancji nie podjęły wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego i oparły rozstrzygnięcia na podstawie nieaktualnych w dniu wydania obu decyzji danych zawartych w dokumencie urzędowym - ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc się do powyższego zarzutu należy wskazać, że zgodnie z art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z przytoczonej powyżej regulacji wynika, że podatki lokalne (m.in. podatek od nieruchomości, podatek rolny) ustalane są w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków co do kwalifikacji tych gruntów oraz ich powierzchni, które to dane są dla organu podatkowego wiążące. Organ podatkowy nie ma przy tym podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zasadą jest, że to podatnik kwestionujący prawidłowość danych z tej ewidencji powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta, a dopiero w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (zob. wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2019 r. sygn. akt II FSK 2542/17, LEX nr 2725965). Z akt sprawy wynika, że skarżący taką procedurę wszczęli. W dniu 17 maja 2018 r. skarżący wystąpili do Starosty z wnioskiem o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i budynków dotyczących należących do nich nieruchomości położonych w B.. Decyzją z dnia [...] 2018 r. Starosta odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków polegającej na wykazaniu dla działek nr [...] i [...] położonych w obrębie ewidencyjnym B. oznaczenia użytku gruntowego "B" (tereny mieszkaniowe) w miejsce gruntów rolnych "R" (grunty orne), "Ps" (pastwiska trwałe) i "N" (nieużytki). W wyniku wniesionego od powyższego rozstrzygnięcia odwołania [...]WINGiK decyzją z dnia [...] 2019 r. utrzymał ją w mocy. Na decyzję tę nie wniesiono skargi do sądu administracyjnego. W związku z powyższym, podnoszony przez skarżących zarzut, że organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcia na podstawie nieaktualnych w dniu wydania decyzji danych zawartych w dokumencie urzędowym - ewidencji gruntów, nie mógł być uznany za skuteczny. Zapisy ewidencji gruntów, będące postawą ustalenia skarżącym podatku od nieruchomości i podatku rolnego, nie uległy bowiem zmianie. Za utrwalony należy uznać prezentowany w orzecznictwie sądowym pogląd, zgodnie z którym dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości decydujące znaczenie mają dane zawarte w aktualnej ewidencji gruntów, co wynika z art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Dlatego też w postępowaniu podatkowym nie prowadzi się postępowania dowodowego w celu wykazania, że uwidoczniona w ewidencji klasyfikacja powinna być inna. Dane te są wiążące dla organów podatkowych, a wypis z ewidencji ma moc dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej (por. wyroki: NSA z dnia 27 listopada 2015 r. sygn. akt II FSK 1691/14, LEX nr 1990169; WSA w Poznaniu z dnia 25 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Po 2142/15, LEX nr 2013843; WSA w Gliwicach z dnia 8 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Gl 753/17, LEX nr 2400658). Pogląd taki został również zaprezentowany w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2017 r. sygn.. akt I SA/Gd 1279/17 w związku ze skargą skarżących na decyzję Kolegium z dnia [...] 2017 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017 r. Jak już wspomniano, ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym też podatkowych. Organy nie mogą więc samodzielnie dokonywać ustaleń co do klasyfikacji gruntów. Należy przy tym zaznaczyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13 (ONSAiWSA 2014/2/21) wskazał, że reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych - niejako wyjątkowych - przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że uwzględniając kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości, tj. ustalenia elementów przedmiotowych i podmiotowych zobowiązania podatkowego, zawarte w niej informacje można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy, tj. dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Drugą kategorię stanowią natomiast informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej). Do pierwszej grupy zaliczyć można dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności - także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). W drugiej grupie znajdą się z kolei dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu albo nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym, skonkretyzowanym symbolem, czy też np. dane dotyczące zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II FSK 1647/12, LEX nr 1504306). W niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki umożliwiające organom podatkowym zakwestionowanie zapisów ewidencji gruntów i budynków. Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany podmiot powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy też korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków. Datą zmiany treści ewidencji gruntów jest data określona w zawiadomieniu starosty. Zawiadomienie to jest podstawowym dokumentem, na podstawie którego organ podatkowy powinien ustalić moment, z którym łączyć należy zaistnienie skutków prawnopodatkowych. W rozpoznawanej sprawie organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcia na aktualnym dokumencie urzędowym, czyli ewidencji gruntów i budynków. Jak już wyżej zasygnalizowano - zmian w ewidencji gruntów dokonuje starosta, w trybie określonym w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r. poz. 393), a organ podatkowy nie może zmieniać klasyfikacji gruntów i czynić w powyższym zakresie samodzielnych ustaleń. Jeżeli aktualizacja danych w ewidencji gruntów obejmująca zmianę rodzaju użytków gruntowych następuje w drodze decyzji administracyjnej, to wywołuje skutek ex nunc, tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną (zob. wyroki NSA z dnia 22 września 2016 r. sygn. akt II FSK 2361/14, LEX nr 2143178 i z dnia 14 października 2015 r. sygn. akt I OSK 2078/13, LEX nr 1985805). Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych dokumentami stanowiącymi podstawę wpisu, którymi mogą być prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, ostateczne decyzje administracyjne, akty normatywne. Postępowanie aktualizacyjne ma na celu utrzymanie takiego stanu operatu ewidencyjnego, aby dane w nim zawarte były zgodne zarówno z okolicznościami faktycznymi, jak i stanem prawnym. Sądy administracyjne wielokrotnie potwierdzały w swych orzeczeniach, że zapisy w ewidencji gruntów i budynków mają jedynie charakter techniczno-deklaratoryjny (np. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. akt I OSK 1488/06, LEX nr 417539; czy z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OSK 1044/08, LEX nr 552264). Organy ewidencyjne rejestrują więc stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można żądać ustanowienia nowego stanu faktycznego, niepotwierdzonego ostatnio dokonanymi wpisami, na podstawie stosownych dokumentów. Aktualizacja ewidencji gruntów i budynków nie może również powodować skutków prawnych z mocą wsteczną. Oceniając zarzut naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej należy zauważyć, że wynikający z tej regulacji związek pomiędzy sprawą rozpatrywaną w postępowaniu podatkowym a kwestią będącą przedmiotem postępowania, którą można określić jako prejudycjalną, powinien polegać na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w postępowaniu prejudycjalnym stanowi obligatoryjną podstawę załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Tym samym, rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji przepisów prawa materialnego, regulujących kwestie dotyczące powstania zobowiązania w danym podatku (w niniejszej sprawie podatku rolnego i podatku od nieruchomości). Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do zawieszenie postępowania podatkowego na podstawie ww. regulacji, albowiem - jak wyżej zauważono - ewentualne zmiany klasyfikacyjne przedmiotów opodatkowania działają na przyszłość, a nie wstecz. 5.4. Końcowo należy wskazać, że postanowieniem z dnia 21 listopada 2019 r. sygn. akt II FSK 2020/19 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną L.C. i K.C. od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 13 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Gd 1035/18, którym oddalono skargę na decyzję Kolegium z dnia 11 września 2018 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. Powodem odrzucenia skargi kasacyjnej było nieuzupełnienie braku formalnego tego środka zaskarżenia w zakreślonym terminie. 5.5. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.[pic]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło