I SA/Gd 195/18

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki postanawia: 1. przyznać skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 500 zł /słownie: pięćset złotych/; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. Wnioskiem zawartym w skardze, złożonym na formularzu PPF w dniu 13 marca 2018 r. (data stempla pocztowego), skarżąca C. J. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłat sądowych, następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Częściowe zwolnienie od opłat może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Na podstawie oświadczenia złożonego przez skarżącą o jej stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenie z dnia 20 marca 2018 r. referendarz sądowy ustalił, co następuje: skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonkiem, nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości i oszczędności (jej rachunek bankowy podlega zajęciu z tytułu zaległości podatkowych do kwoty 3.526.796,92 zł), małżonek skarżącej także nie posiada majątku. Małżonkowie zamieszkują u córki i zięcia, ponosząc opłaty za zużycie energii elektrycznej i wody w kwocie około 571 zł miesięcznie, zaś w pozostałych kosztach utrzymania nieruchomości partycypują sporadycznie, tj. jedynie wówczas, gdy posiadają wolne środki. Źródłem utrzymania małżonków są emerytury, których łączna wysokość, po uwzględnieniu potrąceń egzekucyjnych, wynosi 5.551,58 zł netto miesięcznie. Małżonkowie ze względu na stan zdrowia ponoszą wydatki na zakup koniecznych leków i środków medycznych (w okresie od 7 marca do 17 kwietnia 2018 r. na ten cel przeznaczyli kwotę 486 zł). Wprawdzie małżonkowie nie przedstawili dokumentów potwierdzających wszystkie wydatki, jaki ponoszą na swoje leczenie, to jednak należało przyjąć, iż ze względu na rodzaj udokumentowanych schorzeń małżonek skarżącej, który choruje na nadciśnienie tętnicze, cukrzycę, jest po dwóch udarach mózgu oraz cierpi na otępienie typu alzheimerowskiego, wymaga specjalnej diety, rehabilitacji i stałej opieki. Przed przystąpieniem do oceny zasadności przedmiotowego wniosku należy wskazać, że podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy należy mieć na uwadze, że orzeczenie w tej kwestii winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i aktualnych możliwości płatniczych jej samej jak i osób pozostających z taką osobą we wspólnym gospodarstwie domowym (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I SA/Po 825/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Koszty sądowe niniejszego postępowania kształtuje: 1/ wpis od skargi w kwocie 500 zł (§ 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.; dalej jako rozporządzenie); 2/ ewentualny wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł (§ 3 rozporządzenia); 3/ ewentualny wpis od zażalenia na postanowienie wydane przez sąd wynoszący 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia) oraz 4/ ewentualna opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł pobierana za doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem w sytuacji gdy orzeczenia nie uzasadnia się z urzędu (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych; Dz. U. Nr 221, poz. 2192). Ustalone w sprawie okoliczności dotyczące aktualnej sytuacji finansowej skarżącej prowadzą do wniosku, że nie jest ona w stanie uiścić w całości kosztów sądowych niniejszego postępowania. Jednocześnie referendarz sądowy uznał, że skarżąca jest w stanie partycypować w powstałych kosztach sądowych, uiszczając kwotę 500 zł, która stanowi zaledwie 1/10 miesięcznych dochodów małżonków. W ocenie referendarza sądowego skarżąca ma realne możliwości uiszczenia kosztów sądowych w tej właśnie wysokości i koszt ten jest w stanie ponieść bez uszczerbku koniecznego utrzymania swojego i małżonka. Dokonując oceny możliwości finansowych skarżącej referendarz sądowy wziął pod uwagę, że małżonkowie poza opłatami za energię elektryczną i wodę nie są zobowiązani do ponoszenia innych kosztów związanych z eksploatacją zajmowanej nieruchomości. Tym samym do ich dyspozycji pozostaje kwota 4.981 zł, z której są w stanie zabezpieczyć 500 zł na koszty sądowe w niniejszej sprawie i jednocześnie zaspokoić swoje bieżące, konieczne potrzeby życiowe, w tym leczenie małżonka skarżącej i wyżywienie. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.