I SA/Gd 1967/19

WyrokWSA w Gdańsku2020-01-22

Skład orzekający: Zbigniew Romała, Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ zarządzający, wydając decyzję o zwrocie środków przyznanych z funduszy unijnych, jest zwolniony z obowiązku weryfikacji ustaleń organu kontrolnego (Instytucji Audytowej) w zakresie kwalifikowalności wydatków?
Ratio decidendi
Organ zarządzający, wydając decyzję o zwrocie środków przyznanych z funduszy unijnych, nie jest zwolniony z obowiązku weryfikacji ustaleń organu kontrolnego. Jednakże, zgodnie z art. 75 § 1 PPSA, organ może oprzeć swoje ustalenia na dowodach wytworzonych przez inne organy administracyjne, w tym na materiałach zgromadzonych przez Instytucję Audytową, co nie stanowi zaniechania poczynienia własnych ustaleń faktycznych. W sytuacji, gdy uczestnik projektu nie spełnił podstawowego warunku udziału w projekcie (zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej), cel dotacji nie został osiągnięty, co uzasadnia żądanie zwrotu środków.
Stan faktyczny
Powiat, jako beneficjent Regionalnego Programu Operacyjnego, otrzymał dofinansowanie na projekt. Audyt wykazał, że jeden z uczestników projektu, L.B., nie wywiązała się z warunków umowy o dofinansowanie, zaprzestając prowadzenia działalności gospodarczej. W związku z tym, Zarząd Województwa Pomorskiego wydał decyzję zobowiązującą Powiat do zwrotu części środków. Powiat wniósł skargę do WSA, zarzucając organowi naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię przepisów o finansach publicznych i brak weryfikacji ustaleń organu kontrolnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 22 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi Powiatu [...] na decyzję Zarządu Województwa Pomorskiego z dnia 20 sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przyznanych z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Pomorskiego na lata 2014-2020 oddala skargę. Na podstawie zawartej w G. w dniu 30 grudnia 2016 roku umowy o dofinansowanie projektu pn.: "Wsparcie przedsiębiorczości na K. " (dalej Umowa od dofinansowanie) w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020, Osi Priorytetowej 5 Zatrudnienie, Działania 5.7 Nowe mikroprzedsiębiorstwa, Powiatowi (dalej w skrócie zwanego Powiatem lub beneficjentem) przyznane zostało dofinansowanie w łącznej kwocie 9.927.584,64 zł. Projekt w oparciu o który przyznano dofinansowanie poddany został audytowi przeprowadzonemu przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Czynności audytowe wykazały, że jeden z uczestników projektu – L.B., która otrzymała pomoc w ramach jednorazowej dotacji inwestycyjnej na rozpoczęcie działalności gospodarczej, zgodnie z umową zawartą w dniu 26 czerwca 2017 roku nie wywiązała się z zapisanych w niej warunków z uwagi na zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej od października 2017 roku. Tym samym cel udzielenia dotacji określony w umowie nie został osiągnięty a jej wartość (19.350 zł) stanowi wydatek niekwalifikowalny. Dodatkowo pomimo zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej uczestniczka projektu pobrała wsparcie pomostowe w wysokości 1.850 zł będące uzupełnieniem do przyznanej jednorazowej dotacji inwestycyjnej na rozpoczęcie działalności gospodarczej, czym naruszyła zapisy Regulaminu konkursu. W piśmie z dnia 8 października 2018 r. Powiat uznał częściowo za uzasadnione ustalenia Instytucji Audytowej w zakresie części wydatków niekwalifikowalnych i wyraził zgodę na pomniejszenie kolejnej płatności o kwotę wydatków niekwalifikowalnych stanowiących nieprawidłowość wraz z przypadającymi od nich odsetkami. W piśmie z dnia 5 listopada 2018 r. Powiat zgłosił zastrzeżenia względem ustaleń Instytucji Audytowej związanych z zawieszeniem przez uczestnika projektu prowadzenia działalności gospodarczej. W piśmie strona wskazała, że Uczestnik projektu spełnił wszystkie warunki stawiane uczestnikom projektu, którzy otrzymali dotację inwestycyjną, tj. prowadził działalność gospodarczą przez minimalny okres 12 miesięcy, dokonywał zakupów towarów lub usług ze środków przyznanych na rozpoczęcie przedsiębiorczości zgodnie z biznesplanem, poniósł wydatki podlegające finansowaniu w ramach jednorazowej dotacji inwestycyjnej najpóźniej w ciągu 3 miesięcy po otrzymaniu środków w ramach umowy, dokonał stosownego rozliczenia otrzymanych środków w terminie wynikającym z zawartej umowy. Pismem z dnia 28 listopada 2018 roku Powiat złożył do akt sprawy dalsze dokumenty dotyczące L.B., obejmujące zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach oraz potwierdzenie zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne co miało wskazywać, że uczestniczka prowadziła działalność gospodarczą przez wymagany okres a tym samym spełniła warunki wynikające z umowy, na podstawie której przyznano jej dotację inwestycyjną. Złożone przez stronę dokumenty oraz wyjaśnienia zostały przekazane do Instytucji Audytowej, która nie uwzględniła przedstawionej przez Powiat argumentacji związanej z kwalifikowalnością wydatków związanych z uczestnictwem L.B. w przedmiotowym projekcie. W dniu 25 stycznia 2019 roku Instytucja Audytowa przekazała Wstępne roczne sprawozdanie z kontroli, w którym podtrzymano ustalenia przedstawione w Podsumowaniu ustaleń dokonanych w projekcie nr [...] w ramach audytu operacji Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 z 4 lipca 2018 roku. Stanowisko Instytucji Audytowej zostało podtrzymane i potwierdzone również treścią Rocznego sprawozdania z kontroli z dnia 15 lutego 2019 roku. Zarząd Województwa (dalej w skrócie zwany Zarządem) w dniu 30 kwietnia 2019 r. wydal decyzję, w której określono kwotę przypadającą do zwrotu, termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, a także - w zakresie wynikającym z dokonanych przez stronę wpłat z dnia 01 kwietnia 2019 r. i 16 kwietnia 2019 r. - umorzono postępowanie. W związku ze złożonym przez Powiat wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, Zarząd ponownie przeprowadził postępowanie wyjaśniające, obejmujące całościową ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz pełną analizę stanu faktycznego i prawnego sprawy. Decyzją z dnia 13 czerwca 2019 r. Zarząd zobowiązał Powiat, do zwrotu środków stanowiących dofinansowanie w wysokości 17.742,99 zł wraz z odsetkami oraz umorzył postępowanie administracyjne w zakresie kwoty 20.603,20 zł obejmującej kwotę: - 10.728,34 zł dotyczącą środków dotacji inwestycyjnej na rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej z przeznaczeniem na reklamę/promocję, transport, ubezpieczenia; - 5.070,00 zł dotyczącą środków jednorazowej dotacji inwestycyjnej, obejmującej część kwoty przeznaczonej na rzecz uczestnika projektu, w związku z rozpoczęciem w ramach projektu prowadzenia działalności gospodarczej; - 11,84 zł dotyczącą wydatku ujętego na rachunku do umowy o dzieło dotyczącego przeprowadzenia diagnozy potrzeb szkoleniowych (w wysokości 11,48 zł); - 2.288,00 zł przeznaczoną na catering, wydatkowaną z przekroczeniem puli środków zaplanowanych w budżecie na ten cel; - 632,00 zł dotyczącą wynajmu sal szkoleniowych w ramach projektu - 1.873,02 zł obejmującej kwotę kosztów pośrednich rozliczanych ryczałtem, wyliczoną wedle zryczałtowanej stawki 10% od wydatków wskazanych w lit. a-e. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że rolą organu pierwszej instancji w ramach postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 207 ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 869) – dalej w skrócie zwanej u.f.p., jest określenie m.in. kwoty przypadającej do zwrotu a nie ocena, czy składające się na nią wydatki są kwalifikowalne czy nie. W tym zakresie organ opiera się na przeprowadzonych działaniach uprawnionych organów kontrolnych. W przypadku niniejszej sprawy, jak wskazał organ, funkcję te spełniała Instytucja Audytowa tj. Szef Krajowej Administracji Skarbowej. Zarząd wskazał, że w każdym z dokumentów pokontrolnych sporządzonych przez Instytucję Audytową organ ten utrzymywał swoje stanowisko odnośnie nie kwalifikowalności wydatków związanych z udziałem w projekcie L.B. Dalej organ zwrócił uwagę, że w oparciu o przeprowadzoną w dniu 6 kwietnia 2018 r. wizytę monitorującą stwierdzono, iż L.B. wydatkowała środki na remont lokalu, który nie był wykazany w CEIDG, jako ten, w którym będzie prowadzona działalność gospodarcza; fakt ten zgłoszono dopiero 5 kwietnia 2018 r. Ponadto czynności wykonywane przez uczestniczkę projektu na zakupionym sprzęcie komputerowym wskazywały na niewykorzystywanie go w działalności gospodarczej. Z ustaleń wynika też, że uczestniczka projektu nie przedstawiła płyty instalacyjnej do zakupionego oprogramowania MS Office 2016, nie przedłożyła dowodu potwierdzającego zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, od zakupów dokonanych od osób fizycznych sprzętu używanego oraz nie przedłożyła dowodów wykonania usługi reklamowej. Zarząd wskazał dalej, że w decyzji z dnia 30 kwietnia 2019 r. podzielił stanowisko Instytucji Audytowej oraz poczynił ustalenia faktyczne w oparciu o stan wynikający z dokumentów urzędowych, sporządzonych przez powołane do tego organy tj. Podsumowanie ustaleń, Wstępne Roczne Sprawozdanie z kontroli oraz Roczne sprawozdanie z kontroli. Tym samym organ w ramach postępowania pierwszoinstancyjnego dokonał swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Końcowo Zarząd stwierdził, że z uwagi na poczynione ustalenia faktyczne związane z niewywiązaniem się przez L.B. z warunków wynikających z zawartej przez tę osobę i beneficjenta umowy z 26 czerwca 2017 r., na podstawie której uczestniczka otrzymała pomoc w ramach jednorazowej dotacji inwestycyjnej na rozpoczęcie działalności gospodarczej, zaistniały przewidziane w art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p. przesłanki wskazujące na konieczność określenia kwoty przypadającej do zwrotu. Skoro uczestniczka nie spełniła podstawowego warunku związanego jej udziałem w projekcie i już w październiku 2017 r. (a zatem po niespełna 4 miesiącach) zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej to nie ziścił się podstawowy cel przyznawania tego rodzaju wsparcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Powiat wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, poprzedzającej ją decyzji Zarządu Województwa z dnia 30 kwietnia 2019 roku w części, ti. w punkcie 1, umorzenia postępowania administracyjnego oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2019 roku poz. 869, z późn. zm., dalej jako: u.f.p., poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na błędnym przyjęciu przez instytucję zarządzającą, że w postępowaniu toczącym się na podstawie wyżej wymienionych przepisów rolą tej instytucji jest jedynie określenie kwoty przypadającej do zwrotu, terminu początkowego naliczania odsetek oraz sposobu zwrotu środków, podczas gdy przepisy te, interpretowane w sposób prawidłowy, nie zwalniały instytucji zarządzającej z obowiązku weryfikacji ustaleń poczynionych wcześniej przez uprawnione organy w toku czynności kontrolnych i audytowych w kwestii oceny, czy poszczególne wydatki składające się na kwotę przypadającą do zwrotu były kwalifikowalne czy nie, 2) art. 7, art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu dokładnego zbadania przez instytucję zarządzającą okoliczności związanych z rzekomym zawieszeniem prowadzenia działalności gospodarczej z październiku 2017 roku przez jednego z uczestników wyżej wymienionego projektu, co w rezultacie doprowadziło do niewyjaśnienia przez instytucję zarządzającą wszystkich istotnych okoliczności sprawy, zaniechania wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz dokonania oceny tego materiału z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, 3) art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p., w zw. z:- § 4 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 umowy nr [...] z dnia 30 grudnia 2016 roku o dofinansowanie projektu "Wsparcie przedsiębiorczości na K. " współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach RPO 2014 - 2020 (dalej jako: Umowa o dofinansowanie), § 13 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 Umowy o dofinansowanie, - pkt 2.2 ppkt 2, pkt 4.2.1 ppkt 8 i pkt 4.2.2 ppkt 2 Standardów realizacji wsparcia w zakresie Działania 5.7 Nowe mikroprzedsiębiorstwa RPO 2014 - 2020 (dalej jako Standardy realizacji wsparcia), stanowiących załącznik nr 11 do regulaminu konkursu i załącznik nr 6 do Umowy o dofinansowanie, - pkt 3 lit. k Podrozdziału 6.2 "Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014 - 2020" (dalej jako: Wytyczne dotyczące kwalifikowalności wydatków), wydanych na 'podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 roku o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (t.j. Dz.U. z 2018 roku poz. 1431, z późn. zm., dalej jako: ustawa wdrożeniowa), poprzez ich błędną wykładnię i wynikające stąd ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu przez instytucję zarządzającą, że Beneficjent wykorzystał środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., co uzasadniało żądanie zwrotu kwoty dofinansowania, podczas gdy w rzeczywistości przedmiotowe środki zostały wykorzystane zgodnie z wyżej wymienionymi procedurami. W odpowiedzi na skargę Zarząd wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga Spółki nie zasługuje na uwzględnienie, a wydana przez Zarząd decyzja jest prawidłowa. Sąd zwraca uwagę, że strona skarżąca formułowa w przedmiotowej sprawie zarówno zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania. Niemniej jednak istota zarzutów sprowadza się do stwierdzenia, że w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa z uwagi na błędy popełnione przez organ wydający decyzję w ustalaniu stanu faktycznego. Zdaniem strony wadliwość postępowania organu miała polegać na niewyjaśnieniu przez organ okoliczności sprawy z uwagi na oparcie poczynionych ustaleń na wynikach kontroli przeprowadzonych przez Instytucję Audytową, a nie na ustaleniach własnych organu prowadzącego postępowanie. Odnosząc się do formułowanych przez stronę zarzutów Sąd wskazuje, że zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów - art. 80 k.p.a.). Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego jest związany ściśle z przyjętą zasadą swobodnej oceny dowodów. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj. po pierwsze - opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa. Po drugie ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego i po trzecie - organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które mają na podstawie art. 76 § 1 k.p.a. szczególną moc dowodową. W końcu, po czwarte - rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne z zasadami logiki. W świetle dyspozycji art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód trzeba dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia danej sprawy administracyjnej, a nie jest sprzeczne z prawem. Oznacza to, że mogą to być m.in. dokumenty, zeznania świadków, oględziny czy też opinie biegłych, a więc także dowody wytworzone poza prowadzonym danym postępowaniem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 2 lipca 2019 r. II OSK 3116/18). Przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczonych w postępowaniu dowodowym, zaś użycie sformułowania "w szczególności" pozwala przyjąć, że wyliczenie to jest jedynie przykładowe. Powyższe oznacza, że ustawodawca nie ograniczył liczby środków dowodowych, za pomocą których organ może dokonać pełnych i zarazem prawidłowych ustaleń faktycznych sprawy (por. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2019 r. II OSK 820/17). W tym zakresie obowiązuje w k.p.a. tzw. swobodna ocena dowodów w celu prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej w rozumieniu art. 7 k.p.a. W niniejszej sprawie ustalenia organu wydającego decyzję zostały poczynione w oparciu o dane zgromadzone przez Instytucję Audytową, która co należy podkreślić, jest z mocy przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2018 r. poz. 1431) powołana do kontroli realizacji programu operacyjnego celem zapewnienia, że system zarządzania i kontroli programu operacyjnego działa prawidłowo, a wydatki w ramach programu operacyjnego ponoszone są zgodnie z prawem oraz zasadami unijnymi i krajowymi. Z informacji, jakie zostały zebrane przez podmiot kontrolujący wynika w szczególności, że uczestniczka projektu finansowanego ze środków publicznych tj. L.B. naruszyła warunki umowy, na podstawie której otrzymała jednorazową dotację i jak sama wskazała w trakcie przeprowadzonej kontroli, zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej w miesiącu październiku 2017 r. Z ustaleń poczynionych w trakcie kontroli wynikało ponadto, że uczestniczka projektu wydatkowała środki na remont lokalu, który nie został wykazany w CEIDG jako ten, w którym ma być prowadzona działalność gospodarcza. Fakt ten zgłoszony został dopiero 5 kwietnia 2018 r., tj. 1 dzień przed wizytą zespołu audytowego. Jak również ustalono, komputer nabyty ze środków pochodzących z dofinansowania nie służył wykonywaniu czynności w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Uczestniczka nie przedstawiła także płyty instalacyjnej do zakupionego oprogramowania MS Office 2016 dla małych firm, nie przedłożyła dowodu potwierdzającego zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych od dokonanych zakupów sprzętu używanego, jak również dowodów wykonania usługi reklamowej. W sprawie ustalono także, iż alarm został zainstalowany w pomieszczeniu innym niż to, w którym miały być przechowywane dokumenty. Oznaczało to, że uczestniczka projektu nie zrealizowała celu inwestycji, która miała służyć zabezpieczeniu przechowywanej w pomieszczeniu dokumentacji. Ustalenia organu wskazują ponadto, że odbiorcą usług była córka uczestniczki projektu, która była poprzednim właścicielem oraz użytkownikiem laptopa zakupionego z dotacji oraz "A" - pośrednictwo. Natomiast przeważającymi kosztami w prowadzonej działalności były m. in. usługi reklamy wykonane przez "B" Sp. z o.o., tj. firmę powiązaną osobowo z uczestniczką projektu. Sąd zwraca uwagę, że przepisy ustawy o finansach publicznych nie stawiają żadnych szczególnych wymagań odnośnie zasad gromadzenia dowodów w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy. W związku z tym czynności postępowania podejmowane przez organy administracyjne w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego będą podporządkowane regulacjom zawartym we wskazywanych już wcześniej przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle tych unormowań, a w szczególności z uwagi na brzmienie art. 75 § 1 k.p.a. nie ma żadnych uzasadnionych podstaw by twierdzić, że ustalenia organu wydającego w niniejszej sprawie decyzję, nie mogły zostać oparte na treści ustaleń poczynionych przez Instytucję Audytową. Skorzystanie z dokumentów sporządzonych przez ten organ nie może być w żadnym wypadku postrzegane jako zaniechanie poczynienia własnych ustaleń faktycznych. Skoro bowiem art. 75 § 1 k.p.a. umożliwia skorzystanie przez organ z każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, to korzystanie z materiałów wytworzonych przez inne organy administracyjne stanowi realizację celu, który powinien poprzedzać wydanie wiążącej decyzji tj. dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Dodać wypada, że żaden przepis kodeksu postępowania administracyjnego nie wymaga, aby podstawą ustaleń mogły być jedynie dowody przeprowadzone samodzielnie przez organ prowadzący postępowanie administracyjne. Próba ustanowienia takiej reguły byłaby zresztą wprost sprzeczna z treścią art. 75 § 1 k.p.a. Negowanie możliwości skorzystania z dowodów zgormadzonych przez Instytucję Audytową jest przy tym niezasadne o tyle, że wskazywana Instytucja jest z mocy prawa wskazana jako podmiot umocowany do podejmowania czynności kontrolnych służących weryfikacji projektów finansowanych ze środków publicznych. W ocenie Sądu zarzut braku poczynienia własnych ustaleń faktycznych jest niezasadny nie tylko w świetle przywołanych regulacji, ale także z uwagi na analizę treści decyzji. W zaskarżonym akcie Zarząd wprost wskazał, że wydając decyzję z dnia 30 kwietnia 2019 r. podzielono stanowisko Instytucji Audytowej oraz poczyniono ustalenia faktyczne w oparciu o stan wynikający z dokumentów urzędowych, sporządzonych przez powołane do tego organy tj. Podsumowanie ustaleń, Wstępne Roczne Sprawozdanie z kontroli oraz Roczne sprawozdanie z kontroli. Oczywiście etap gromadzenia materiału dowodowego nie zamyka procesu dowodzenia albowiem koniecznym jego elementem jest sformułowanie przez organ wniosków, jakie płyną z poczynionych ustaleń. W ocenie Sądu Zarząd nie uchybił temu obowiązkowi, a z zaskarżonej decyzji wynika, że zebrane dowody pozwoliły dojść organowi do przekonania, iż w sprawie zaistniały przesłanki do orzeczenia zwrotu środków w oparciu o art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p. Jak wskazał organ, skoro uczestniczka projektu nie spełniła podstawowego warunku związanego jej udziałem w projekcie i już w październiku 2017 r. zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej, to nie ziścił się podstawowy cel przyznawania tego rodzaju wsparcia. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że Instytucja Audytową wskazała, iż zgodnie z § 4 pkt. 1 umowy nr 230/2017, na podstawie której przyznano dofinansowanie L.B. - zobowiązana była ona realizować inwestycję będącą przedmiotem wniosku z najwyższym stopniem staranności, w sposób zapewniający uzyskanie jak najlepszych wyników i z dbałością wymaganą przez najlepszą praktykę w danej dziedzinie oraz zgodnie z w/w umową. Zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej od października 2017 r. skutkowało tym, że cel dotacji nie został osiągnięty. W ocenie Sądu dokonana przez stronę odmienna ocena ustalonego stanu faktycznego nie dowodzi, że naruszono nałożony na organy obowiązek działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa. Zdaniem Sądu nałożony na organy obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.) oraz działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa (art. 7 k.p.a.) nie oznacza, iż organy obowiązane są interpretować fakty jedynie w sposób zadowalający dla strony, a więc w sposób zbieżny z jej stanowiskiem. Naruszeniem treści tej normy nie jest także sytuacja, w której strona pozostaje w przekonaniu, że zebrany materiał dowodowy ma charakter niezupełny, czy też że został on jednostronnie oceniony przez organ. Wydanie władczego rozstrzygnięcia bez uwzględnienia dowodów, których przeprowadzenia oczekiwała strona nie musi oznaczać, że decyzja została oparta na niekompletnym materiale dowodowym. Sąd nie stwierdził, aby organ naruszył wskazywane skardze przepisy prawa materialnego. W art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., ustawodawca wskazując na możliwość uchylenia zaskarżonego aktu z powodu naruszenia prawa materialnego nie sprecyzował co należy rozumieć pod tym pojęciem. Należy przyjąć, że chodzi o naruszenie nie tylko norm z zakresu prawa administracyjnego materialnego, ale i z zakresu innych dziedzin prawa, które organ administracyjny powinien był zastosować przy wydaniu orzeczenia. Generalnie ujmując, naruszenie prawa materialnego może mieć dwojaką postać. Po pierwsze, może polegać na błędnej wykładni prawa. Z taką sytuacją mamy do czynienia wówczas, gdy organ administracyjny błędnie przyjął, że określony przepis prawny obowiązuje lub nie obowiązuje w danej sprawie, albo niewłaściwie zinterpretowano treść lub znaczenie tego przepisu. W konsekwencji wadliwie została ustalona norma prawna znajdująca w sprawie zastosowanie. Po drugie, naruszenie prawa może polegać na niewłaściwym zastosowaniu prawa. Ma to miejsce w przypadku, gdy organ administracyjny prawidłowo ustalił treść normy prawnej, ale błędnie ją zastosował do ustalonego stanu faktycznego sprawy. W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z treści skargi, naruszenia przepisów prawa materialnego strona upatruje w niezastosowaniu wskazywanych norm z uwagi na błędy w ustalaniu stanu faktycznego. Mając na uwadze, że organ w prawidłowy sposób ustalił stan faktyczny i na podstawie zebranych dowodów wyciągnął właściwe wnioski, brak jest podstaw do uwzględnienia tak sformułowanych zarzutów uchybienia przepisom prawa materialnego. Sąd zwraca przy tym uwagę, że organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów, które znajdowały zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) oddalił skargę nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło