I SA/Gd 1979/19
WyrokWSA w Gdańsku2020-03-24
Skład orzekający: Marek Kraus, Alicja Stępień, Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w postanowieniu o zaliczeniu wpłaty na poczet zobowiązania podatkowego, które dotyczyło błędnego wskazania rodzaju zaległości (należność główna zamiast odsetek), jest prawidłowe, jeśli błąd ten nie wpływa na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej było prawidłowe, ponieważ błąd polegający na błędnym wskazaniu w sentencji postanowienia rodzaju zaległości (należność główna zamiast odsetek) miał charakter elementarny i nie wpływał na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Oczywistość omyłki wynikała z treści uzasadnienia postanowienia oraz z analizy samej sentencji, która w zestawieniu z kontekstem sprawy jednoznacznie wskazywała na błąd pisarski, a nie na istotną wadę merytoryczną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego o zaliczeniu wpłaty R. J. na poczet zobowiązania podatkowego. Następnie Naczelnik wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki w poprzednim postanowieniu, polegającej na błędnym wskazaniu rodzaju zaległości (należność główna zamiast odsetek). Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o sprostowaniu. R. J. zaskarżył postanowienie Dyrektora, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i twierdząc, że błąd nie był oczywistą omyłką, lecz istotną wadą.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Kraus, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 24 marca 2020 r. sprawy ze skargi R. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 6 września 2019 r., nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki oddala skargę
Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej w skrócie zwany Naczelnikiem lub organem pierwszej instancji) w postanowieniu z dnia 6 marca 2019 r. wskazał, że dokonał zaliczenia dokonanej przez R.J. wpłaty z dnia 21 lutego 2019 r. na poczet zaległości tytułem zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł PPR za 2008 r. w kwocie należności głównej 43269.01 zł oraz tytułem zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł PPR za 2008 r. w kwocie należności głównej 6730,99 zł.
W dniu 21 marca 2019 r. Naczelnik wydał postanowienie, w którym sprostował oczywistą omyłkę zawartą w postanowieniu Naczelnika z dnia 6 marca 2019 r. poprzez stwierdzenie, że w rubryce: "rodzaj zaległości" dla kwoty 6730,99 zł wskazano "zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów z innych źródeł – należ. główna" natomiast powinno być: "zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów z innych źródeł - odsetki.
Na przedmiotowe rozstrzygnięcie R.J. wniósł zażalenie.
Postanowieniem z dnia 6 września 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej w skrócie zwany Dyrektorem lub organem odwoławczym) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że nieprawidłowość polegająca na wskazaniu w sentencji postanowienia z dnia 6 marca 2019 r. w rubryce: "rodzaj zaległości" dla wskazanej kwoty "zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów z innych źródeł – należ. główna", gdzie natomiast winno być "zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów z innych źródeł - odsetki." - ma charakter oczywistej omyłki.
Dyrektor zwrócił uwagę, że w treści uzasadnienia organ podatkowy wskazał, iż dokonana wplata została zaliczona zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej na poczet podatku o najwcześniejszym terminie płatności tj. na poczet zaległości tytułem zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł PPR za 2008 r. w kwocie należności głównej i zgodnie z przepisem art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę, wskazując w treści uzasadnienia wysokość wyliczonych odsetek za zwłokę . Sprostowaniu zatem uległa wbrew twierdzeniu strony omyłka pisarska o charakterze elementarnym, która nie wpłynęła na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia i nie prowadziła do zmiany merytorycznej orzeczenia, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R.J. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej, art. 215 § 1 w związku z art. 219 Ordynacji podatkowej oraz art. 217 § 1 i § 2 w zw. z art. 219 w zw. z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że organ odwoławczy bezzasadnie utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 21 marca 2019 r., podczas gdy zaistniały przesłanki do jego uchylenia w całości. Zdaniem strony postanowienie Naczelnika z dnia 6 marca 2019 r., którego dotyczy sprostowanie, nie spełnia wymagań formalnych, gdyż nie zawiera prawidłowego rozstrzygnięcia oraz prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego. W treści tego postanowienia dokonano dwukrotnego zaliczenia wpłaty na poczet należności głównej, a błędy te miały charakter istotny i nie mogły być sprostowane jako oczywiste omyłki pisarskie.
Dyrektor w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, że zasadnicza cześć skargi nie odnosi się do zaskarżonego postanowienia, ale stanowi przedstawienie zdarzeń zaistniałych w związku z prowadzonymi wobec R.J. postępowaniami egzekucyjnymi. Jedyny istotny zarzut, stawiany wobec postanowienia w przedmiocie sprostowania omyłki opiera się na stwierdzeniu, że organ dokonał dwukrotnego zaliczenia wpłaty na poczet należności głównej, a błąd ten miał charakter istotny i nie mógł zostać naprawiony w drodze sprostowania.
Zgodnie z treścią art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji.
Przepisy Ordynacji podatkowej nie definiują pojęcia "oczywistej omyłki", jednakże w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że za oczywistą omyłkę, w rozumieniu tego przepisu, należy uznać błąd, który nie wpływa na znaczenie merytoryczne aktu administracyjnego i jego charakter nie budzi wątpliwości w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy lub stanu prawnego. Oczywistość dokonanej omyłki może wynikać z treści decyzji, sentencji i uzasadnienia lub akt sprawy, stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania. Wskazuje też jednoznacznie, że w tym trybie można naprawić jedynie oczywiste przeoczenia, czy zastosowanie niewłaściwego słowa, litery, czy cyfry lub też inną omyłkę pisarską o charakterze elementarnym, która co do zasady nie wpływa na treść i znaczenie prostowanego postanowienia.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie warunki te zostały spełnione.
Postanowieniem z dnia 21 marca 2019 r. Naczelnik dokonał sprostowania błędu pisarskiego polegającego na wskazaniu, że część kwoty wpłaconej przez R.J., podlega zaliczeniu nie na należność główną, jak zostało to omyłkowo określone w postanowieniu z dnia 6 marca 2019 r., ale na poczet należnych odsetek. Błąd wystąpił w sentencji postanowienia, co w żaden sposób nie wpływało na merytoryczne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Stanowił on bowiem oczywistą omyłkę pisarską w rozumieniu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, a za takim stanem rzeczy przemawia w szczególności analiza sentencji postanowienia z dnia 6 marca 2019 r. w zestawieniu z treścią sporządzonego do niego uzasadnienia.
W uzasadnieniu postanowienia z dnia 6 marca 2019 r. Naczelnik wskazał bowiem, że zgodnie z przepisem art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej dokonana przez R.J. wpłata została zaliczona zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej na poczet podatku o najwcześniejszym terminie płatności tj. na poczet zaległości tytułem zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł PPR za 2008 r. w kwocie wskazanej należności głównej . Organ wskazał również, że zgodnie z przepisem art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej, z uwagi na to, że wpłacona suma nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zaliczyć należało proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku w jakim pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Organ podał przy tym wysokość wyliczonych odsetek za zwłokę w wysokości .
Z prostego zestawienia kwot wskazanych w treści uzasadnienia z kwotami oznaczonymi w sentencji postanowienia wynika, że są one tożsame, a jedyna różnica dotyczy wskazania należności, na poczet których zostały one zarachowane (należność główna i odsetki). Taki stan rzeczy pozwala przyjąć, że przy formułowaniu sentencji doszło jedynie do błędu polegającego na powtórzeniu słów, co mogłoby sugerować, że obie podawane kwoty podlegały zaliczeniu na należność główną. Treść uzasadnienia nie pozostawia jednak wątpliwości co do tego, że wpłacona przez skarżącego kwota została zaliczona w części na należność główną i w części na należne odsetki.
Oczywistość zaistniałej omyłki można także stwierdzić na podstawie analizy samej sentencji postanowienia. Gdyby odczytywać ją w sposób dosłowny wynikałoby z niej, że obie wskazane kwoty podlegają zaliczeniu na poczet dwóch należności głównych. Biorąc jednak pod uwagę, że w treści sentencji wymieniono, iż obie wskazywane sumy podlegają zaliczeniu na poczet tego samego zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł PPR za 2008 rok, to takie sformułowanie należało odczytać jako oczywistą omyłkę pisarską.
Należy zatem zgodzić się z organem odwoławczym, że sprostowaniu podlegała omyłka pisarska o charakterze elementarnym, która nie wpłynęła na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia i nie prowadziła do zmiany merytorycznej orzeczenia, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego.
W sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie zawiera prawidłową podstawę prawną, na podstawie której zostało wydane oraz prawidłowe uzasadnienie faktyczne i prawne, należało jako bezzasadne ocenić zarzuty naruszenia art. 217 § 1 i § 2, art. 210 § 4, art. 219, art. 215 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a w związku z tym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło