I SA/Gd 206/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2004 r. postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 10 lipca 2012 r. oddalił skargę Z. K. na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...]. Skarżący wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2012 r. zwrócił się o ustanowienie adwokata. W pierwszej kolejności wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 maja 2012 r. skarżący zwolniony został od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tej przyczyny oceny zasadności złożonego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu należało dokonać w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Jednocześnie ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ze złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że prowadzi on gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, wnioskodawca osiąga dochody z tytułu umów o dzieło, których łączna wysokość w roku 2012 wyniosła 2.120 zł (co daje kwotę 265 zł miesięcznie), zaś jego żona jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, ze względu na trudną sytuację małżonkowie korzystają z pomocy finansowej udzielanej im przez członków rodziny, są właścicielami nieruchomości rolnej o powierzchni 1,17 ha. Dodatkowo, na podstawie dokumentów przedłożonych przez skarżącego w związku z ubieganiem się przez niego o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie, ustalono, że żona wnioskodawcy jest współwłaścicielem w części ½ domu na zakup którego zaciągnęła kredyt hipoteczny, małżonkowie nie posiadają oszczędności, jak również przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, w tym pojazdów mechanicznych. Średnie miesięczne udokumentowane koszty utrzymania małżonków, do których zaliczono opłaty za telefon, energię elektryczną, wywóz nieczystości, wodę oraz spłatę kredytu, wynoszą 1.584,53 zł. Wnioskodawca posiada zaległości podatkowe w łącznej kwocie 469.733,57 zł (w tym odsetki, koszty egzekucyjne i upomnień), natomiast jego żona – 3.732,17 zł. Nadto, wnioskodawca zobowiązany został do zwrotu kosztów procesu cywilnego i z tego tytułu posiada zaległość w łącznej kwocie 9.948,32 zł (w tym koszty egzekucji). Przedstawiony we wniosku stan dochodów i majątku wnioskodawcy i jego żony nie budzi wątpliwości. Jak już wskazano postanowieniem z dnia 17 maja 2012 r. skarżący zwolniony został z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, gdyż udokumentował swoją trudną sytuację finansową, która – biorąc pod uwagę przedstawione we wniosku okoliczności – na dzień wydania niniejszego postanowienia sytuacja nie uległa poprawie. Żona skarżącego nadal pozostaje bez pracy, zaś dochody osiągane przez wnioskodawcę z tytułu umów o dzieło bez wątpienia nie wystarczają na zaspokojenie nawet części podstawowych potrzeb małżonków Wobec powyższego uznano, iż wnioskodawca wykazał zasadność złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W ustalonym stanie faktycznym przyjąć należało, że nie ma on realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Taką ocenę potwierdza brak stałego, regularnego źródła dochodu (za takie zaś nie sposób przyjąć umowy o dzieło) i ich niewielka wysokość, brak oszczędności i związana z tym konieczność korzystania przez małżonków z pomocy finansowej celem zaspokojenia kosztów utrzymania, której udzielają im członkowie ich rodziny, jak również kwota zobowiązań małżonków. Z tych względów uznano, że skarżący spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.