I SA/Gd 208/11

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-09-26

Skład orzekający: Aleksandra Rynduch-Szczawińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie prawnej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniające od kosztów sądowych, gdy nie wykazuje braku dostatecznych środków na ich poniesienie?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, może być przyznane osobie prawnej tylko wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma realnych możliwości finansowych ich poniesienia. W przypadku spółki, która wykazuje znaczące przychody i aktywa oraz nie toczą się wobec niej postępowania egzekucyjne, a jej środki pieniężne na rachunku bankowym przewyższają koszty sądowe, nie można uznać, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za pierwsze siedem miesięcy 2010 roku. Spółka wykazała stratę finansową za rok 2010 oraz bieżący rok, ale posiadała znaczne przychody, aktywa trwałe i środki pieniężne na rachunkach bankowych. Nie toczyły się wobec niej postępowania egzekucyjne, a spółka terminowo regulowała zobowiązania wobec instytucji finansowych i urzędów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 26 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za miesiące styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec i lipiec 2010 r. postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 26 lipca 2011 r., złożonym na formularzu PPPr, skarżąca spółka zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie do przepisu art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle powołanych uregulowań osobę prawną można zwolnić od kosztów sądowych tylko w sytuacji, gdy wykaże, że nie ma realnych możliwości finansowych ich poniesienia. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego oświadczenia o majątku i dochodach spółki oraz przedłożonych wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy i na wezwanie referendarza sądowego dokumentów źródłowych (odpisów rachunku zysków i strat oraz bilansu za 2010 r., zeznania podatkowego za 2010 r., rachunku zysków i strat według stanu na 31 maja, 30 czerwca i 31 lipca 2011 r., raportu bankowego za okres od 1 maja do 31 lipca 2011 r., dodatkowego oświadczenia spółki z dnia 23 sierpnia 2011 r. oraz wyciągu z konta księgowego – rozrachunki z dostawcami) ustalono, że skarżąca spółka ubiegły rok zakończyła stratą w wysokości 9.890.506,67 zł – przy przychodach w wysokości 169.514.157,00 zł i kosztach w kwocie 175.835.420,81 zł (zgodnie ze sporządzonym rachunkiem zysków i strat za 2010 r.), strata wykazana w korekcie zeznania podatkowego złożonego przez spółkę za zeszły rok wyniosła 9.386.434,12 zł – przy przychodach w kwocie 170.315.974,27 i koszach w wysokości 179.702.408,39 zł. W bieżącym roku prowadzona przez spółkę działalność także przyniosła jej stratę, której wysokość na koniec maja, czerwca i lipca wynosiła odpowiednio: 3.698.327,23 zł, 4.446.948,12 zł oraz 4.713.642,08 zł przy przychodach w wysokości odpowiednio: 52.308.672,00 zł, 61.295.807,00 zł i 70.645.495,00 zł. Wartość aktywów spółki według bilansu za 2010 r. wynosi 59.243.938,64 zł, z czego rzeczowych aktywów trwałych 42.172.631,89 zł, zaś środków i innych aktywów pieniężnych 12.316.251,94 zł. Względem spółki nie toczą się żadne postępowania egzekucyjne. Spółka terminowo spłaca swoje zobowiązania względem instytucji finansowych, ZUS, urzędów skarbowych i celnych. Nieterminowo spłaca zaś zobowiązania względem swoich kontrahentów z tytułu dostaw usług i towarów. Wartość tych zobowiązań na dzień 31 lipca 2011 r. wynosiła 16.116.809,90 zł. Na rachunku bankowym prowadzonym dla spółki na koniec kwietnia, maja, czerwca i lipca br. znajdowały się środki pieniężne w wysokości odpowiednio: 31.655,30 zł, 15.948,62 zł, 128.260,80 zł i 2.491,14 zł. Wpływy zaksięgowane na tym rachunku w lipcu br. wyniosły 1.282.462,29 zł, w czerwcu br. 1.721.682,12 zł, zaś w maju br. 1.832.614,07 zł. Biorąc pod uwagę ustalone okoliczności faktyczne, uznano, że spółka nie wykazała, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Przeciwko przyjęciu, że spółka nie ma dostatecznych środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie świadczy zarówno wartość aktywów posiadanych przez spółkę, jak i wysokość osiąganych przez nią przychodów w stosunku do wysokości kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Nie można przyjąć, że przedsiębiorca osiągający w trzymiesięcznym okresie przychód w wysokości 18.336.823,00 zł nie jest w stanie uwzględnić wśród kosztów prowadzonej działalności także konieczności poniesienia wydatków związanych z prowadzonym postępowaniem sądowym, w tym wpisu należnego od skargi w kwocie 6.577 zł Wskazać należy, że względem spółki nie toczą się żadne postępowania egzekucyjne, a zatem ma ona pełną możliwość swobodnego dysponowania swoim majątkiem, a na jej rachunek bankowy regularnie wpływają środki wielokrotnie przewyższające wysokość kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Ponadto nie bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż skarżąca, prowadząc przez kilka lat działalność gospodarczą, winna liczyć się z możliwością prowadzenia procesów sądowych i związaną z tym koniecznością ponoszenia ich kosztów, a tym samym mogła i powinna zabezpieczyć w tym celu odpowiednie środki finansowe, zwłaszcza, iż kwota należnego wpisu od skargi jest niewielka w stosunku do przychodów spółki i w ocenie referendarza sądowego nie może mieć dużego wpływu na jej możliwości finansowe. W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło