I SA/Gd 210/16
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-08-05
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, podlega umorzeniu w części dotyczącej zwolnienia od kosztów, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już wcześniej przyznane i nie zostało cofnięte?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już wcześniej przyznane i nie zostało cofnięte, ponieważ dalsze rozpoznawanie wniosku stało się zbędne. W przypadku wniosku o ustanowienie adwokata, jego zasadność ocenia się na podstawie wykazania przez stronę, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną.Stan faktyczny
Skarżąca M. T. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wcześniej, postanowieniem z dnia 23 marca 2016 r., skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca przedstawiła dokumenty dotyczące swojej sytuacji materialnej, w tym zeznanie podatkowe, zaświadczenie o wynagrodzeniu i informacje o dochodach.Rozstrzygnięcie
1. umorzył postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznał skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. umorzyć postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 28 lipca 2016 r., skarżąca M. T. zwróciła się o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Do wniosku skarżąca dołączyła odpis zeznania podatkowego za rok 2015 (PIT-37 z załącznikiem PIT/O) oraz zaświadczenie od pracodawcy z dnia 25 lipca 2016 r. o wysokości miesięcznego wynagrodzenia.
W pierwszej kolejności należało odnieść się do żądania skarżącej o zwolnienie jej z obowiązku ponoszenia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowieniem z dnia 23 marca 2016 r. przyznał skarżącej prawo pomocy, zwalniając ją w niniejszej sprawie od kosztów sądowych w całości.
Prawo pomocy przyznane skarżącej powołanym postanowieniem nie zostało cofnięte w trybie art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej jako p.p.s.a.).
Powyższe oznacza, że skarżąca została w niniejszej sprawie zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych, zatem nie ma obowiązku ich uiszczania na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, również przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W tym stanie sprawy należało uznać, że spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i na podstawie art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Przechodząc do rozpoznania wniosku skarżącej o ustanowienie pełnomocnika (adwokata) wskazać należy, że okoliczność, iż została ona zwolniona od kosztów sądowych ma istotne znaczenie z punktu widzenia przesłanek, w świetle których należy dokonać oceny zasadności wniesionego przez stronę żądania w tym zakresie.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Nadmienić przy tym należy, że ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.).
W świetle powyższego oceny zasadności złożonego wniosku o ustanowienie pełnomocnika dokonano w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że osobie fizycznej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na podstawie oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącej, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oraz przedłożonych dokumentów, referendarz sądowy ustalił, co następuje:
skarżąca nie posiada żadnego majątku, prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małoletnim synem (17 lat), źródłem utrzymania jej oraz małoletniego syna jest wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości 1.850 zł brutto (skarżąca podała, że jest to kwota 1.355,69 zł netto) oraz przekazywane jej alimenty na dziecko w kwocie 500 zł miesięcznie, na pokrycie stałych kosztów związanych za eksploatacją mieszkania, opłatami za energię elektryczną i gaz oraz odpłatnym leczeniem skarżąca przeznacza kwotę około 870 zł miesięcznie.
W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy uznał, że skarżąca wykazała zasadność wniesionego żądania i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło