I SA/Gd 2249/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Sławomir Kozik Sędziowie: NSA: Ewa Kwarcińska NSA: Zbigniew Romała /spr./ Protokolant Elżbieta Cymanowska po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" SA w G. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 26 września 2002r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiąc luty 2000r. I uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję [...] Urzędu Skarbowego z dnia 17 czerwca 2002 roku nr [...] II zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 3222,40 (trzy tysiące dwieście dwadzieścia dwa złote czterdzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 2249/02 U z a s a d n i e n i e [...] Urząd Skarbowy decyzją z dnia 17 czerwca 2002r. umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za luty 2000r., stwierdzając że storna skarżąca "A" S.A. w G. jako płatnik nie jest stroną, stąd bezprzedmiotowość postępowania. Zdaniem Urzędu uprawnienie do żądania stwierdzenia nadpłaty przysługuje podatnikom w oparciu o art.79 § 1 i § 2 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137, poz.926 ze zm.), a nie płatnikowi, skoro tenże w deklaracji wykazał oraz wpłacił zaliczkę na podatek w wysokości zgodnej z kwotą pobraną. Strona skarżąca w odwołaniu zarzuciła powyższej decyzji naruszenie art.79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Strona jako płatnik działając w zaufaniu do pisma Ministerstwa Finansów z dnia 31 sierpnia 1999r. wykazała w deklaracji PIT 8A zryczałtowany podatek dochodowy z tytułu udziału w zyskach osób prawnych. Pismem z dnia 7 marca 2002r. Ministerstwo Finansów wyjaśniło, że zakup własnych akcji w celu ich umorzenia bez obniżenia kapitału akcyjnego, nie jest dochodem akcjonariuszy, których akcje nie zostały umorzone, a tym samym nie rodzi obowiązku podatkowego. Tym samym strona skarżąca wykazała, a następnie zapłaciła podatek nienależny. Zastosowanie się do błędnej interpretacji urzędowej nie może szkodzić (art.14 § 6 i 121 Ordynacji podatkowej i art.2 Konstytucji RP). Przypisywanie akcjonariuszom uprawnień strony jest bezzasadne, albowiem akcjonariusze nie składali deklaracji, o której mowa w art.74 § 2 Ordynacji w części dotyczącej przychodu i podatku z tytułu umorzenia akcji i nie dokonali wpłaty podatku. Izba Skarbowa decyzją z dnia 26 września 2002r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, albowiem aby podatnik miał prawo wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty wysokość wykazanego przezeń w deklaracji i zapłaconego podatku musi być większa niż kwota pobrana przez niego od podatnika. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Strona skarżąca – "A" S.A. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego o uchylenie powyższych decyzji, jako naruszających art.79 § 2 pkt 2 w zw. z art.80 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, a także art.14 § 6 i art.121 Ordynacji podatkowej i art.2 Konstytucji RP. Ocena dokonana przez organy podatkowe nie uwzględnia art.80 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, który odwołuje się do deklaracji, w której wykazano nienależne zobowiązanie. Wskazane w decyzji uprawnienie podatników wynikające z art.79 § 2 pkt 2 Ordynacji praktycznie nie może być zrealizowane z uwagi na liczbę 304 akcjonariuszy. Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi. Strona nie wykazała przyczyn, w których upatruje się naruszenia przepisów wskazanych w skardze. Organ nie badał czy wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony w terminie z art.80 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, bowiem dalej idąca przesłanka wykluczała zasadność wniosku. Niemniej ww. termin został w istocie zachowany. Natomiast zarzuty dotyczące podatników są niezrozumiałe i nie mają znaczenia w sprawie. Zgodnie z art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271) właściwym do rozpoznania sprawy był Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarówno skarżący, jak i organ odwoławczy koncentrują się na rozważaniach czy płatnikowi w okolicznościach niniejszej sprawy przysługiwało uprawnienie do żądania stwierdzenia nadpłaty. Rozważając kwestię wystąpienia przesłanki z art.79 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137, poz.926 ze zm.) tj. czy płatnik w złożonej deklaracji wykazał oraz wpłacił podatek w wysokości większej od pobranego, organ odwoławczy i strona skarżąca nie odniosły się do samego rozstrzygnięcia (osnowy) decyzji, a więc elementu najważniejszego w decyzji, elementu zawierającego sformułowanie dla uprawnienia lub obowiązku strony ustalone w decyzji. Odnosząc się do tej kwestii, przy uwzględnieniu zasady z art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270) tj. niezwiązanemu granicami skargi, należało uznać istotną wadę rozstrzygnięcia decyzji [...] Urzędu Skarbowego z dnia 17 czerwca 2002r. Organ ten umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, zamiast odmówić stwierdzenia nadpłaty. Wadliwość taka była wyrazem błędnego stanowiska wyrażonego przez ww. organ w uzasadnieniu decyzji, Urząd Skarbowy wskazał bowiem, iż "z uwagi na to, że w powyższej sprawie "A" S.A. nie jest stroną – postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe". Organ odwoławczy nie odniósł się do takiego stwierdzenia i zaakceptował umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowe. tymczasem "A" S.A. jak najbardziej był stroną postępowania (art.134 § 1 Ordynacji podatkowej), która zamierzała skorzystać z uprawnienia przedmiotowego w art.79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art.208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Umorzenie postępowania następuje gdy w toku postępowania zaistnieje okoliczność stanowiąca trwałą i nieusuwalną przeszkodę uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania, bądź też powodująca, że dalszy bieg postępowania był niecelowy. W przypadku przeszkody o charakterze przedmiotowym chodzi o sytuację, gdy nie istnieje sprawa podatkowa, która mogłaby stanowić przedmiot rozstrzygnięcia. Typowym przypadkiem jest tu brak przedmiotu regulacji w drodze decyzji podatkowej (por. szerzej B. Brzeziński, M. Kalinowski, M. Masternak, A. Olesińska, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Toruń 2002, str.688-690). Nie może być wątpliwości, że w niniejszej sprawie takiej przeszkody, skutkującej umorzeniem postępowania nie było. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji, w oparciu o art.145 § 1 pkt 1 lit.c i art.209 w zw. z art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270). Sąd Administracyjny nie określił w sentencji wyroku, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja może być wykonana, albowiem rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania w przedmiocie żądania stwierdzenia nadpłaty z zasady nie podlega wykonaniu. Odrębne rozstrzygnięcie tej kwestii w trybie art.152 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest bezprzedmiotowe. IF