I SA/Gd 239/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodów w sprawie postanawia: odrzucić skargę. M.G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 października 2020 r. w przedmiocie odmowy przeprowadzenia dowodów w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wyjaśnić jednak należy, że merytoryczna kontrola działalności administracji publicznej na skutek złożenia skargi poprzedzona jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Spełnienie wszystkich wymienionych warunków skargi prowadzi do merytorycznego rozpoznania sprawy. Stwierdzenie natomiast braku któregoś z nich uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd administracyjny jest również właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność (przewlekłość postępowania) organów w przypadkach, gdy mają one obowiązek działania, natomiast nie czynią tego w ustawowym terminie wyznaczonym dla załatwienia sprawy (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Ponadto w myśl art. 4 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Z przytoczonych regulacji wynika, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach. W rozpoznawanej sprawie skarżąca zaskarżyła postanowienie w przedmiocie odmowy przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów. Zaskarżone postanowienie nie mieści się w żadnej kategorii postanowień, o jakich jest mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Po pierwsze, w stosunku do postanowienia w przedmiocie dopuszczenia czy niedopuszczenia określonych w nim dowodów, ustawa Ordynacja podatkowa nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia. Po drugie, rzeczone postanowienie nie kończy postępowania w sprawie, ponieważ nie wszczyna żadnego odrębnego postępowania. Po trzecie, nie rozstrzyga ono sprawy co do jej istoty, gdyż nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach strony. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Zaskarżone postanowienie podlega zaskarżeniu w odwołaniu od decyzji co do istoty sprawy, w której organ władczo i jednostronnie rozstrzyga o prawach i obowiązkach jednostki. Wówczas skarżąca miała możliwość zakwestionowania nie tylko samego rozstrzygnięcia dowodowego, lecz także postępowania, które poprzedzało jego wydanie. W konsekwencji brak było możliwości zaskarżenia postanowienia objętego skargą. Nie oznacza to, że tego rodzaju postanowienia są poza kontrolą zarówno administracyjną, jak i sądowoadministracyjną. Strona bowiem prawo podnieść zarzuty w stosunku do takiego postanowienia, ale dopiero w skardze do sądu administracyjnego na decyzję ostateczną (decyzję organu odwoławczego) kończącą postępowanie, w ramach którego takie postanowienie zostało wydane. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.