I SA/Gd 242/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący NSA Bogusław Szumacher (spr.) Sędziowie WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz NSA Małgorzata Tomaszewska Protokolant Dorota Łabuda po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1 marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kwoty 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 242/04 U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 1 marca 2004 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie E. L. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 16 października 2003 r. określających podatniczce zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 1998 r. zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru wynikało, iż przesyłka zawierająca decyzje pierwszoinstancyjne w dniu 18 października 2003 r. została awizowana z powodu niemożności jej doręczenia adresatowi i pozostawiona na okres 14 dni w Urzędzie Pocztowym [...], a następnie wobec niepodjęcia jej przez adresata została w dniu 3 listopada 2003 r. zwrócona nadawcy. Organ odwoławczy wskazał, że ostatnim dniem okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), był dzień 3 listopada 2003 r., który zgodnie z art. 150 § 2 tej ustawy, należało uznać za datę prawnie skutecznego doręczenia decyzji. W myśl przepisu art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o czym podatniczka zgodnie z art. 210 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej została prawidłowo pouczona. W przedmiotowej sprawie było więc bezsporne, że termin do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji upłynął z dniem 17 listopada 2003 r. Natomiast E. L. złożyła odwołanie w dniu 30 grudnia 2003 r. (jeden dzień po otrzymaniu przedmiotowych decyzji w siedzibie urzędu skarbowego). Organ odwoławczy podniósł, iż odwołanie zostało wniesione 43 dni po upływie ustawowego terminu, którego uchybienie powoduje dla podatniczki ujemne skutki procesowe w postaci bezskuteczności odwołania, czego następstwem była ostateczność decyzji organu pierwszej instancji. Powyższe uzasadniało wydanie postanowienia w trybie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Przywołany przepis ma charakter bezwarunkowy w tym znaczeniu, że stwierdzenie uchybienia terminowi zobowiązuje organ do wydania postanowienia uniemożliwiającego rozpatrzenie odwołania. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że E. L. w dniu 30 grudnia 2003 r. wniosła o przywrócenie uchybionego terminu, który to wniosek nie został uwzględniony przez Dyrektora Izby Skarbowej. W skardze z dnia 2 kwietnia 2004 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku E. L. zarzuciła postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej niezgodność z prawem. Skarżąca podkreśliła, że brak działań z jej strony był podyktowany stanem zdrowia. Niedochowanie terminów nie było przez nią zawinione, gdyż pozostawało poza jej woła i sferą działania. Skarżąca podniosła, że wskazywane przez nią okoliczności zostały uznane przez Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w G. za podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi w innym postępowaniu podatkowym (kopia postanowienia stanowi załącznik do skargi). W odpowiedzi na skargę z dnia 4 maja 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o jej oddalenie, wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż wskazuje skarżąca. W niniejszej sprawie w pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć, czy decyzje określające zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 1998 r. zostały skutecznie doręczone. Przyjęcie fikcji prawnej doręczenia pisma było możliwe tylko po spełnieniu wszystkich przesłanek przewidzianych w art. 150 Ordynacji podatkowej według tekstu obowiązującego w październiku 2003 r. Po pierwsze, musiała zachodzić niemożność doręczenia przesyłki w sposób przewidziany w art. 148 § 1 lub art. 149 cyt. ustawy, a następnie pismo winno było zostać złożone na okres 14 dni w placówce pocztowej lub urzędzie gminy. Kolejną przesłanką było dwukrotne (powtórne następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni) umieszczenie zawiadomienia o miejscu pozostawienia pisma w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie było to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Dopiero po spełnieniu tych wymogów i z upływem ostatniego dnia okresu, na który złożono przesyłkę w placówce pocztowej lub urzędzie gminy, doręczenie uważało się za dokonane. Z potwierdzenia odbioru przesyłki listowej nr 08233 (zawierającej decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 16 października 2003 r.) nie wynikało, że była ona awizowana, konsekwencją czego brak było dowodu potwierdzającego spełnienie przesłanki dwukrotnego zawiadomienia adresata o miejscu pozostawienia pisma. Nieprawidłowe opisanie potwierdzenia odbioru wyklucza, zdaniem Sądu, możliwość przyjęcia, jak chce tego organ odwoławczy, fikcji prawnej doręczenia w dniu 3 listopada 2003 r. Za datę doręczenia decyzji uznać zatem należało dzień 29 grudnia 2003 r., w którym skarżąca otrzymała je w siedzibie urzędu skarbowego, a odwołanie wniesione przez skarżącą w dniu 30 grudnia 2003 r. – za wniesione w terminie przewidzianym dla tej czynności procesowej przez art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Ocena powyższa przesądzała o uchyleniu zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi, gdyż naruszało ono przepisy postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie orzeczono na podstawie art. 152 cyt. ustawy z uwagi na to, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.