I SA/Gd 251/12
PostanowienieWSA w Gdańsku2012-06-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku akcyzowego jest uzasadnione w sytuacji, gdy skarżący wykazuje trudną sytuację finansową, grożącą likwidacją działalności gospodarczej i zwolnieniem pracowników?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący uprawdopodobnił istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, dodatkowe obciążenie finansowe wynikające z przymusowego wyegzekwowania należności mogłoby istotnie pogorszyć stabilność finansową firmy, doprowadzając do zaprzestania działalności gospodarczej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej dotyczącej podatku akcyzowego za kwiecień 2005 r., powołując się na trudną sytuację finansową firmy, która grozi utratą płynności, zaprzestaniem działalności i zwolnieniem pracowników. Po odmowie wstrzymania przez Sąd, skarżący ponowił wniosek, przedstawiając dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia dotyczące zadłużenia i zobowiązań. Sąd rozpoznał ponowiony wniosek, uwzględniając przedstawione przez skarżącego dane.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 19 listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2005 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 16 marca 2012 r. skarżący zwrócił się do tut. Sądu z wnioskiem
o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia 19 listopada 2010 r. dotyczącej podatku akcyzowego za kwiecień 2005 r.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że boryka się z trudnościami finansowymi. Wskazał, że po rozliczeniu kosztów działalności za 2011 r. dochód netto
z prowadzonej działalności wyniósł 3.609 zł, zaś kwota ta musi wystarczyć na utrzymanie rodziny i dalsze prowadzenie działalności. Dodatkowo wyjaśnił, że w wyniku surowej zimy, w dwóch pierwszych miesiącach bieżącego roku, firma skarżącego osiągnęła jeszcze gorsze wyniki finansowe (strata rzędu 136.570 zł). Na złą sytuację majątkową składają się ponadto zaciągnięte w bankach zobowiązania, w tym konieczność przedterminowej spłaty kredytu w Banku [...].
Wnioskodawca zaznaczył przy tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje utratę płynności finansowej, zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, a w konsekwencji zwolnienie 40 pracowników.
Do wniosku dołączono jednostronny rachunek zysków i strat za 2010 r., 2011 r.
i styczeń 2012 r., aneks do umowy o kredyt w rachunku bieżącym, materiały prasowe dotyczące poboru akcyzy oraz pismo Ministra Finansów stanowiące odpowiedź
na petycję sprzedawców lekkiego oleju opałowego w sprawie kontroli oświadczeń
o przeznaczeniu nabywanych olejów opałowych i olejów napędowych przeznaczonych do celów opałowych prowadzonych przez organy podatkowe.
Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, z uwagi na niepełne przedstawienie stanu finansowego podatnika.
W dniu 5 kwietnia 2012 r. skarżący ponowił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (sprostowany pismem z dnia 16 maja 2012 r.). Skarżący uzasadniając wniosek, ponownie powołał się na okoliczności wskazane we wcześniejszym wniosku oraz załączył powtórnie dokumenty złożone przy piśmie z dnia 16 marca 2012 r.
Opisując trudną sytuację finansową przedsiębiorstwa, skarżący dodatkowo wyjaśnił, że urząd celny zablokował konto bankowe prowadzone w Banku [...]. Wskazał również na błędne wyliczenie przez Sąd dochodów firmy za 2010 r., gdyż sytuacja finansowa przedstawiała się znacznie gorzej, tj. po odliczeniu kosztów działalności, do dyspozycji firmy zostaje jedynie 237.275,91 zł. Skarżący podniósł, że za cały 2011 r. dochód netto wyniósł 3 609 zł. Kolejno w styczniu 2012 r. firma poniosła stratę w wysokości 4 278 500 zł.
Pismem z dnia 23 kwietnia 2012 r. skarżący złożył zażalenie na postanowienie z dnia 2 kwietnia 2012 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej (zażalenie to oczekuje na rozpoznanie przez NSA).
Strona wyjaśniła, że za uwzględnieniem wniosku przemawia wysoka łączna kwota zobowiązania podatkowego za 2005 r. wraz z odsetkami za zwłokę (ok. 500 000 zł) oraz zobowiązanie za styczeń i luty 2010 r. w kwocie 1 724 021 zł. Dodatkowo wskazał na istniejącą zaległość podatkową za 2008 r. przy czym nie określił jej kwoty. Podniósł, że ciążą na nim kredyty bankowe w łącznej kwocie 1 900 000 zł oraz kredyt kupiecki w PZU w kwocie 3 000 000 zł.
Ponadto skarżący wyjaśnił, że wyegzekwowanie całej kwoty zaległości podatkowych spowoduje zerwanie układu ratalnego zawartego z urzędem celnym oraz uniemożliwi spłatę kredytów bankowych co w konsekwencji doprowadzi do likwidacji firmy.
Do zażalenia strona dołączyła bilans za 2011 r. i I kwartał 2012 r., jednostronny rachunek zysków i strat za 2011 r. i I kwartał 2012 r., zaświadczenie Banku Spółdzielczego w K. z 20 lutego 2012 r., z którego wynika, że skarżący zobowiązany jest do spłaty kwoty 400 000 zł do dnia 2 czerwca 2012 r. tytułem zawartej umowy o kredyt obrotowy oraz aneks do umowy o kredyt w Banku [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r. poz. 270) – dalej zwana P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że inicjatywa w zakresie wykazania przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu należy do skarżącego, albowiem jego rzeczą, jako strony postępowania sądowoadministracyjnego, jest wykazywanie zasadności złożonego wniosku poprzez wskazanie istnienia materialnoprawnych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu, strona ponownie składając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślenia wymaga, że, jak przyjęto w judykaturze, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce przede wszystkim – acz nie wyłącznie – w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego albo gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu lub zdrowiu.
Za udzieleniem ochrony tymczasowej może także przemawiać m.in. fakt znacznego utrudnienia w prowadzeniu działalności gospodarczej w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji, mogący spowodować konieczność likwidacji przedsiębiorstwa (zob. postanowienia NSA: z 11 stycznia 2012 r., I GSK 1703/11; z 19 stycznia 2012 r., I GSK 1473/11 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"), znaczna wysokość wymierzonej spółce kary pieniężnej oraz możliwość utraty przez nią płynności finansowej (zob. postanowienie NSA z 24 listopada 2011 r., II OSK 1045/11, CBOSA).
Rozpoznając ponowiony wniosek z dnia 5 kwietnia 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny wziął pod uwagę zwiększający się stan zadłużenia podatnika, co niewątpliwie wynika z przedstawionych dokumentów (na koniec lutego 2012 r. strata wyniosła 136 570,81 zł, natomiast na koniec marca 2012 r. 178 534,95 zł). W niniejszej sprawie za uwzględnieniem wniosku przemawiała wysoka łączna kwota zobowiązania podatkowego za 2005 r. wraz z odsetkami za zwłokę (ok. 500 000 zł) oraz za styczeń i luty 2010 r. (1 724 021 zł). Dodatkowo wskazywane zaległości podatkowe za 2008 r. jak również ciążące kredyty bankowe (1 900 000 zł) i kredyt kupiecki (3 000 000 zł).
Wobec powyższego Sąd doszedł do przekonania, że przesłanka trudnych do odwrócenia skutków została uwiarygodniona przez skarżącego przez przedstawienie dodatkowych danych, tj. okoliczność zajęcia rachunku bankowego, liczbę prowadzonych postępowań podatkowych, zaciągniętego kredytu kupieckiego oraz innych ciążących na nim obowiązkach związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Oceniając ponownie dane liczbowe przedstawione we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia 5 kwietnia 2012 r. jak i załączonych dokumentów do zażalenia z dnia 23 kwietnia 2012 r. i dokonując ponownie wyliczeń na podstawie ww. dokumentów Sąd uznał, że w obecnej sytuacji finansowej dodatkowe obciążenie poprzez przymusowe wyegzekwowanie należności, mogłoby istotnie pogorszyć stabilność finansową firmy skarżącego doprowadzając do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej.
Sąd wydając niniejsze postanowienie miał na uwadze, że prowadzenie ewentualnego postępowania egzekucyjnego spowodowałoby powstanie dodatkowych kosztów, które niewątpliwie mogłyby przyczynić się do utraty płynności finansowej. Warto wskazać, że na stan finansowy podatnika w sposób niekorzystny wpływa dokonane zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i związany z tym brak możliwości swobodnego dysponowania środkami pieniężnymi, jak również zobowiązanie Banku Spółdzielczego do spłaty kwoty 400 000 zł do dnia 2 czerwca 2012 r.
Reasumując, w ocenie Sądu przedstawiony jednostronny rachunek zysków i strat oraz bilans aktywów i pasywów wskazuje na to, że w obecnej chwili konieczność jednoczesnej zapłaty tak wysokiej kwoty stanowiłaby istotny uszczerbek finansowy w funkcjonowaniu skarżącego, powodując negatywne następstwa dla jego płynności finansowej, a tym samym prowadzonej działalności gospodarczej.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło