I SA/Gd 253/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" z siedzibą [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2008 r. postanawia: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPPr, dołączonym do skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję organu podatkowego, skarżąca "A" w [...] wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje, że przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej zostało w znacznym zakresie pozostawione uznaniu sądu administracyjnego. Spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek ekonomicznych w nim wskazanych nie obliguje do przyznania prawa pomocy. Podkreślić przy tym należy, że rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. W złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach skarżąca podała, iż wysokość jej funduszu statutowego wynosi 85.359,91 zł, posiada ona środki trwałe o wartości 2.733.386,63 zł, w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości 8.987,52 zł, na trzech rachunkach bankowych, które podlegają zajęciu, nie posiada środków pieniężnych. Na podstawie art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W związku z powyższym zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 21 marca 2014 r. (doręczonym pełnomocnikowi w dniu 26 marca 2014 r.) zobowiązano pełnomocnika skarżącej do przedłożenia w terminie 14 dni następujących dokumentów: (1) odpisów zeznań podatkowych CIT-8 składanych przez fundację za lata 2012-2013; (2) odpisu sprawozdania finansowego oraz rachunku wyników za rok 2013; (3) dokumentów księgowych obrazujących wysokość wszystkich przychodów uzyskanych przez fundację w okresie ostatnich trzech miesięcy; (4) dokumentów obrazujących wysokość funduszy znajdujących się w kasie fundacji na dzień 25 lutego 2014 r.; (5) wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez fundację rachunków bankowych (w tym wyciągów z rachunków lokat terminowych i kont dewizowych) obrazujących historię i salda tych rachunków (wpłaty, wypłaty) w okresie ostatnich trzech miesięcy; (6) oświadczenia władz fundacji zawierającego wskazanie wszystkich nieruchomości należących do fundacji oraz wskazanie ich aktualnej wartości rynkowej; (7) kopii dokumentów obrazujących stan egzekucji sądowych i administracyjnych prowadzonych z majątku fundacji i dokonane czynności egzekucyjne z okresu ostatnich sześciu miesięcy; (8) oświadczenia władz fundacji określającego ilu pracowników zatrudnia fundacja i z jakich źródeł wypłacane są im wynagrodzenia; (9) oświadczenia, czy fundacja posiada wymagalne zobowiązania wobec instytucji publicznych innych niż organy podatkowe, banków, kontrahentów, dostawców mediów oraz innych podmiotów, których nie spłaca – a jeżeli tak – przedłożenia wszelkich dokumentów obrazujących aktualny stan zadłużenia; (10) oświadczenia, czy fundacja posiada przysługujące jej wymagalne i niesporne wierzytelności wobec kontrahentów i innych podmiotów – a jeżeli tak –przedłożenia wszelkich dokumentów obrazujących aktualny stan tych wierzytelności. Poinformowano przy tym stronę, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować rozpoznaniem wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Skarżąca ani jej pełnomocnik nie przedłożyła żadnego z wymaganych dokumentów, które pozwoliłyby na weryfikację danych zawartych we wniosku o przyznanie jej prawa pomocy. Jednocześnie ocena zasadności przedmiotowego wniosku nie mogła zostać dokonana na podstawie dokumentów znajdujących się już w aktach sprawy, do których dołączone zostały odpisy zawiadomień o ustanowieniu na czterech nieruchomościach hipotek przymusowych na rzecz Skarbu Państwa oraz sprawozdań finansowych złożonych za lata 2010-2012. Na podstawie danych w nich ujawnionych można bowiem jedynie ustalić sumę roszczenia (538.707 zł) oraz porównać sytuację finansową skarżącej w latach poprzednich, nie zaś aktualną. Tym samym brak jest podstaw, aby przyjąć, że skarżąca nie posiada środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, w tym wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 1% wartości przedmiotu zaskarżenia, która to wartość zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 lutego 2014 r. ustalona została na kwotę 359.138 zł. Wskazać należy, że jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam skarżący. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 i § 2 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona. Taki też pogląd prezentowany jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06, niepubl., postanowienie NSA z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 128/05, niepubl.). W konsekwencji bierność wnioskodawcy skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe uznano, że skarżąca nie wykazała zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.