I SA/Gd 287/04
WyrokWSA w Gdańsku2006-03-28
Skład orzekający: Ewa Kwarcińska, Danuta Oleś, Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotycząca podatku od nieruchomości i stawki podatku od posiadania psów za 2004 rok została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Decyzja SKO została uchylona, ponieważ naruszała przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności nie zawierała uzasadnienia faktycznego i prawnego, co wprowadziło stronę w błąd co do adresata decyzji. Ponadto SKO nie odniosło się do zarzutów zawartych w odwołaniu, a wymiar podatku powinien być dokonany na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. Podatnikami podatku od nieruchomości są wspólnicy spółki cywilnej, a nie sama spółka, co wymagało ponownego rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Skarżący, będący wspólnikami spółki cywilnej prowadzącej działalność oświatową, zaskarżyli decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta w sprawie podatku od nieruchomości za 2004 rok. Sprawa dotyczyła nieruchomości zabudowanej budynkiem wykorzystywanym na działalność gospodarczą. Skarżący zarzucili m.in. naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, wskazując na błędne określenie podatnika oraz brak uzasadnienia decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego; zasądził od SKO na rzecz skarżących kwotę 220 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.) Sędziowie : asesor WSA Danuta Oleś sędzia NSA Alicja Stępień Protokolant: Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi D.K., J. Sz., D. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oraz stawki podatku od posiadania psów za 2004 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
I SA/Gd 287/04
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, kierując się m. in. art. 233 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137/97, poz. 926 ze zm.), art. 3 i art. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9/02 , poz. 84 ze zm.; w skrócie u.p.o.l.) utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta K. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości za rok 2004 podatnikom J.Sz., D.T. i D.K.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem tego podatku jest nieruchomość, położona w K., zabudowana budynkiem przeznaczonym na prowadzenie działalności gospodarczej. Adresatem decyzji są współwłaściciele tej nieruchomości. W odwołaniu zarzucono decyzji organu I instancji naruszenie dyspozycji art. 7 ust. 2 pkt. 2 u.p.o.l. Podatnicy prowadzą bowiem, w formie spółki cywilnej, pod firmą A, działalność oświatową (A w K.).
W aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów, wg stanu na dzień 9 lutego 2004r., z którego wynika, że zabudowana nieruchomość jest własnością podatników jako wspólników spółki cywilnej, prowadzącej ww. działalność oświatową.
Organ odwoławczy przywołał treść art. 3 ust. 1 u.p.o.l., zgodnie z którym podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nie posiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (...).Tak więc podatnikiem w tej sprawie są współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości a nie spółka cywilna. Zwolnienie o jakim mowa w art. 7 ust. 2 pkt. 2 u.p.o.l. ma charakter zwolnienia podmiotowego. Skoro podatnikiem podatku od nieruchomości są współwłaściciele a nie szkoła to w sprawie ma zastosowanie art. 7 ust. 2 pkt. 2 u.p.o.l.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucili naruszenie art. 122 i 123 O.p., bowiem nie zapewniono stronie czynnego udziału w sprawie, nie podjęto wszystkich działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 1a/ ust. 1 pkt. 3, art. 3 ust. 4, art. 6 ust. 2 i art. 7 ust. 2 u.p.o.l. Wskazano, że w dniu 6 lipca 2003r. "A" nabyło nieruchomość zabudowaną budynkiem po dawnej pralni szpitalnej, nie nadające się do prowadzenia działalności gospodarczej. Budynek jest remontowany i nie stanowi obiektu budowlanego w rozumieniu art. 1a/ u.p.o.l. w skardze zarzucono, że decyzja organu I instancji skierowana była wyłącznie do J.Sz. a nie do wszystkich trzech wspólników spółki cywilnej, co narusza art. 3 ust. 4 u.p.o.l. Do skargi dołączono zaświadczenie z dnia 26 kwietnia 2002r. o wpisie do ewidencji szkół niepublicznych Prywatnego Liceum Ogólnokształcącego w K. prowadzone przez A spółkę cywilną oraz akt notarialny z dnia 3 lipca 2002r., z którego wynika, że D.T., D.K. i J.Sz., jako wspólnicy spółki cywilnej A nabyli od Powiatu przedmiotową nieruchomość.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, że skarga została złożona nie przez podatnika podatku od nieruchomości, bowiem skargę złożył A spółka cywilna D.T., D.K. i J.Sz. W pozostałym zakresie organ odwoławczy podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Skarga zasługuje zatem na uwzględnienie, co nie oznacza akceptacji zarzutów złożonych przez stronę skarżącą a zawartych w skardze.
W pierwszej kolejności wskazać należy na następującą kwestię wbrew zarzutom skargi, decyzja organu I instancji skierowana została do wszystkich trzech współwłaścicieli nieruchomości. Niestety praktyka pisania tego typu decyzji na przebitkowym papierze ( w różowym kolorze ) oraz umieszczenia adresatów decyzji tuż przy marginesie powoduje nieczytelność zapisu. Poza tym decyzja ta, z uchybieniem dyspozycji art. 210 § 1 pkt. 6 O.p. nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego, co dodatkowo wprowadziło stronę skarżącą w błąd co do określenia adresata skargi. Stąd też, jak należy przypuszczać, próba ochrony interesów wszystkich współwłaścicieli nieruchomości poprzez podpisanie odwołania przez J.Sz. jako Dyrektora szkoły.
Wobec powyższego przyjąć należy, iż skarga została złożona przez wszystkich trzech wspólników spółki cywilnej, bowiem nieczytelność druku decyzji nie może w żadnej mierze skutkować na niekorzyść podatnika.
Sąd podziela pogląd SKO, iż wymiar podatku od nieruchomości powinien być dokonany na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. Nr 30, poz. 163 ze zm. ).
Zgodnie z dyspozycją art. 3 ust, 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości mogą być wszystkie podmioty, niezależnie od ich statusu prawnego, a więc osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, pod warunkiem, że mają określony w pkt. 1-5 tytuł prawny do korzystania z nieruchomości albo obiektów budowlanych lub nawet nie posiadają tytułu prawnego. Jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej nie tworzą jednolitej grupy podmiotów; są to jednostki zróżnicowane organizacyjnie, ale posiadające możliwość ( w pewnym zakresie ) bycia uczestnikiem w obrocie prawnym.
Do tej grupy należy spółka cywilna o czym zdaje się zapominać organ odwoławczy ( chociaż w sprawie I SA/Gd 764/05 ze skargi strony skarżącej w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2005 kwestia ta nie stanowiła źródła wątpliwości dla SKO).
Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości spoczywa nie na spółce ale na wspólnikach tej spółki, chyba, że nieruchomość składa się na majątek spółki (art. 861 Kodeksu cywilnego ). W takim przypadku spółka – w osobach wszystkich wspólników – jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
W tej sprawie należy podatnika określić jako D.T., D.K. i J.Sz., wspólnicy spółki cywilnej A, co wynika z wypisu z rejestru gruntów.
Sąd podziela pogląd SKO, iż wymiar podatku od nieruchomości powinien być dokonany na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. Nr 30, poz. 163 ze zm. ), w tej jednak sprawie SKO pominął zapis ewidencji i rejestrów, tworząc na własny użytek stan faktyczny sprawy nie przystający do danych zawartych w aktach sprawy.
Konsekwencją naruszenia dyspozycji art. 3 ust. 1 u.p.o.l. jest brak odniesienia się SKO do zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, co nie pozwala na pozostawienie zaskarżonej decyzji w obiegu prawnym, bowiem uniemożliwia Sądowi odniesienie się do przedmiotu sporu.
Ponadto w sprawie naruszono dyspozycję art. 120, 122, 123 O.p. oraz art. 187 § 1 O.p., ograniczając postępowanie do kwestii oznaczenia podatnika i strony tego postępowania. Podkreślić należy odmiennie ( w tym zakresie ) orzeczenie SKO w dwóch tożsamych co do przedmiotu i podmiotu sprawach czym naruszono art. 121 O.p., a wobec braku uzasadnienia decyzji organu I instancji doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności ( art. 127 O.p. ).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy udzielić odpowiedzi na zasadnicze pytanie w tej sprawie ( co zostało uczynione w sprawie I SA/Gd 764/05 ze skargi strony skarżącej w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2005) – czy zwolnienie od podatku od nieruchomości szkół publicznych i niepublicznych (...) z tytułu zarządu, użytkowania lub użytkowania wieczystego nieruchomości szkolnych (...) dotyczy również nieruchomości stanowiących ich własność.
Nie przesądzając oczywiście w żadnej mierze o ostatecznej treści rozstrzygnięcia należy stwierdzić, iż organy podatkowe będą zobowiązane do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżących na zasadach ogólnych i rozpoznać odwołanie w ramach przewidzianych m.in. w art. 7 ust. 2 pkt. 2 u.p.o.l.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c/ w zw. z art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło