I SA/Gd 305/21

WyrokWSA w Gdańsku2021-05-26

Skład orzekający: Ewa Wojtynowska, Krzysztof Przasnyski, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną może obejmować zarzuty, które mogły być przedmiotem innych środków zaskarżenia, takich jak zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na czynność egzekucyjną służy wyłącznie do kontroli prawidłowości formalnoprawnej konkretnej czynności egzekucyjnej i nie może być wykorzystywana do podnoszenia zarzutów, które stanowią podstawę do wniesienia innych środków zaskarżenia, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. Rozpatrzenie takich zarzutów w ramach skargi na czynność egzekucyjną stanowiłoby naruszenie zasady niekonkurencyjności środków zaskarżenia.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. wniosła skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, zarzucając jej nieprawidłowości formalne oraz zastosowanie w postępowaniu podlegającym umorzeniu. Organy egzekucyjne obu instancji uznały skargę za nieuzasadnioną, wskazując na prawidłowość czynności egzekucyjnej i niedopuszczalność podnoszenia w skardze zarzutów, które mogły być przedmiotem innych środków prawnych. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując argumentację o naruszeniu przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 29 stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego, działając w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 5 grudnia 2019 r. nr [...] wystawiony przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., obejmujący należność z tytułu podatku akcyzowego za wrzesień 2016 r. w kwocie należności głównej w wysokości 15.301 zł, wszczął postępowanie egzekucyjne przeciwko "A" Sp. z o.o. z siedzibą G. Zobowiązanie podatkowe zostało określone decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 24 sierpnia 2018 r., utrzymaną w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 września 2019 r. Celem wyegzekwowania należności objętej ww. tytułem wykonawczym organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 22 stycznia 2020 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "B" S.A. w Warszawie. Wydruk ww. zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego z dnia 5 grudnia 2019 r. doręczono zobowiązanej spółce w dniu 6 lutego 2020 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki. Z kolei dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał ww. zawiadomienie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego – platformy Ognivo w dniu 22 stycznia 2020 r. W odpowiedzi, pismami z dnia 30 kwietnia 2020 r. i 1 maja 2020 r. bank poinformował organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji przedmiotowego zajęcia, najpierw z powodu braku środków na rachunku bankowym, a następnie z powodu rozwiązania umowy ze spółką na prowadzenie rachunku bankowego. Pismem z dnia 10 lutego 2020 r. zobowiązana spółka wniosła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, oparte na przesłankach określonych w art. 33 § 1 pkt 1,2,3,6,7,8 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.) – dalej jako "u.p.e.a." W następstwie organ egzekucyjny, postanowieniem z dnia 11 marca 2020 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne. Naczelnik Urzędu Skarbowego, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2020 r. uznał te zarzuty za nieuzasadnione. Postanowieniem z dnia 16 października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Pismem z dnia 10 lutego 2020 r. "A" Sp. z o.o. złożyła skargę na czynność egzekucyjną Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "B" w W., dokonaną na podstawie zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 22 stycznia 2020 r. Spółka zarzuciła naruszenie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego art. 80 § 1-3 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i wniosła o uchylenie ww. środka egzekucyjnego oraz wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia niniejszej skargi na czynności egzekucyjne. Skarżąca podniosła, że zawiadomienie o zastosowaniu ww. środka egzekucyjnego było nieprawidłowe pod względem formalnym, przy czym środek egzekucyjny zastosowany został w postępowaniach egzekucyjnych podlegających umorzeniu na skutek wniesionych przez nią w odrębnych pismach zarzutów i wniosku. Dodała, że wynik przedmiotowej sprawy związany jest ze sposobem rozpatrzenia innych spraw i wskazała przy tym na skargi wniesione do WSA w Gdańsku na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej określające zobowiązanie w podatku akcyzowym. Spółka wskazała, że wystąpiła do organu egzekucyjnego z wnioskiem o rozłożenie na raty wszystkich zaległości podatkowych w podatku akcyzowym z odsetkami za zwłokę, który jednak nie został merytorycznie rozpoznany. Ponadto powtórzyła treść zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wskazała, że nie istnieje obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę za okres i w wysokości wskazanej w tytule wykonawczym, ponieważ wierzyciel w tytule tym nie uwzględnił okresów przerw w naliczaniu odsetek wynikających z art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Jak dodała, egzekwowany obowiązek nie odpowiada treści obowiązków wynikających z decyzji wymienionej w części E.4.5 – w tytule wykonawczym wymieniona została decyzja organu I instancji, mimo, że na dzień wystawienia tytułu wykonawczego istniała w obrocie prawnym decyzja ostateczna wydana przez organ odwoławczy. Egzekucja administracyjna na podstawie ww. tytułu wykonawczego i zastosowane środki są niedopuszczalne, ponieważ tytuł wystawiono bezpodstawnie – przed prawomocnym zakończeniem sprawy dotyczącej zgodności z prawem decyzji wymienionej w części E.4 i E.5. Zdaniem skarżącej, organ egzekucyjny zastosował względem niej zbyt daleko idący środek w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, co stanowi dla niej nadmierną dolegliwość. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego oddalił skargę z dnia 10 lutego 2020 r. jako nieuzasadnioną oraz odmówił uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej. W uzasadnieniu wskazał na prawidłowość zawiadomienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego. Wszczęcie egzekucji oraz zastosowanie środka egzekucyjnego nastąpiło z poszanowaniem prawa i nie było zbyt uciążliwe. Organ zwrócił uwagę, że skarżąca jednocześnie ze skargą wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, które w swojej treści w znacznym stopniu były tożsame z zarzutami jakie zawarła strona w tejże skardze. Podkreślił, że skarga nie może dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady niekonkurencyjności środków prawnych w ramach jednego postępowania. Tym samym skarga zawierająca zarzuty tożsame z zarzutami wniesionymi w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego była nieuzasadniona. Organ odniósł się również do kwestii braku podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego z uwagi na zawieszenie postępowania egzekucyjnego będące skutkiem zgłoszenia przez stronę zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W zażaleniu na to postanowienie spółka zarzuciła mu naruszenie: art. 54 § 1, § 2, § 4, § 5, § 5a i § 6 w zw. z art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a.; art. 124 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) – dalej jako "k.p.a". w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Spółka wniosła o uchylenie w całości ww. postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez: 1) uwzględnienie skargi na ww. czynności egzekucyjne, 2) uchylenie ww. środka egzekucyjnego, 3) wstrzymanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia niniejszej skargi na czynności egzekucyjne. Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 k.p.a., oraz art. 54 § 5 w trybie art. 17 § 1 i art. 18 u.p.e.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie dopatrując się nieprawidłowości i naruszenia prawa przez organ egzekucyjny. Podkreślił, że organ egzekucyjny zastosował w przypadku zaskarżonej czynności egzekucyjnej środek egzekucyjny, o którym mowa w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucję z rachunku bankowego (art. 80). Z akt sprawy wynika, że w ramach tego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności przewidziane w u.p.e.a.. Organ egzekucyjny zawiadomił skarżącą o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w PKO BP S.A. w Warszawie, doręczając jej w dniu 6 lutego 2020 r. skutecznie i w sposób prawidłowy wydruk zawiadomienia z dnia 22 stycznia 2020 r. wraz z odpisem tytułu wykonawczego. Dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał zaś ww. zawiadomienie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego w tym samym dniu. Uznał zatem, że organ egzekucyjny dokonując wszystkich ww. czynności nie naruszył art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a.. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie dopatrzył się również w działaniu organu egzekucyjnego uchybień formalnych. W jego ocenie, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 u.p.e.a.. Biorąc pod uwagę, że ww. zawiadomienie zostało doręczone przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego, to w takim przypadku nie stosuje się wzoru zawiadomienia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił, że skarga na czynność egzekucyjną służy zaskarżeniu czynności wykonawczych organu egzekucyjnego lub egzekutora. W ramach skargi na czynność egzekucyjną można wnosić wyłącznie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego, bądź egzekutora, przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania zaskarżanych czynności. Jednocześnie organ podkreślił, że skarga jest środkiem komplementarnym w stosunku do innych środków przysługujących zobowiązanemu na gruncie u.p.e.a.. Oznacza to, że nie przysługuje ona w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenie na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie skargi do sądu. Dyrektor podkreślił, że z uwagi na niekonkurencyjność środków zaskarżenia, zarzuty z art. 33 § 1 u.p.e.a. nie podlegają rozpoznaniu w postępowaniu w sprawie ze skargi na czynność egzekucyjną. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej przypomniał, że postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych przez skarżącą zarzutów. Ostatecznie, postanowieniem z dnia 16 października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Z kolei analiza akt sprawy nie dawała podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego zgodnie z żądaniem. Mając na uwadze charakter postępowania prowadzonego w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a., należało, zdaniem Dyrektora ocenić zaskarżoną czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego jako zgodną z przepisami prawa oraz dokonaną prawidłowo. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 13 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070); 2. art. 54 § 1,§ 2, §4, § 5, § 5a i § 6 u.p.e.a.; 3. art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. W uzasadnieniu skarżąca ponowiła dotychczasową argumentację w sprawie. Podniosła, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w całości zaskarżonego postanowienia organu I instancji, podczas gdy w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do uchylenia w całości postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w z dnia 26 listopada 2020 r. i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie skargi na ww. czynności egzekucyjne, uchylenie ww. środka egzekucyjnego oraz wstrzymanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi na czynności egzekucyjne. Ponadto, zdaniem skarżącej, postanowienia organów I i II instancji z dnia 26 listopada 2020 r. i z dnia 29 stycznia 2021 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 54 § 1,§ 2, §4, § 5, § 5a i § 6 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu jako nieuzasadnionej skargi na ww. czynność egzekucyjną. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "B" S.A. nastąpiło z naruszeniem art. 80 § 1 i 3 u.p.e.a., które zostały nieprawidłowo zastosowane przez organ egzekucyjny. Jej zdaniem, zawiadomienie o zastosowaniu środka jest nieprawidłowe pod względem formalnym, przy czym środek egzekucyjny został zastosowany w postępowaniach egzekucyjnych podlegających umorzeniu na skutek wniesionych przez nią w odrębnych pismach zarzutów. Skarżąca wskazała, że wynik niniejszej sprawy jest związany z rozstrzygnięciami w innych postępowaniach. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 29 stycznia 2021 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 listopada 2020 r. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "B" S.A. w W. Istota niniejszej sprawy koncentruje się więc wyłącznie na kwestii prawidłowości postępowania organu w zakresie przepisów regulujących sposób i formę dokonywania przedmiotowej czynności egzekucyjnej. Materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia jest art. 54 u.p.e.a.. Na wstępie należy zauważyć, że z dniem 30 lipca 2020 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która m.in. zmieniła sposób wnoszenia i rozpoznawania środka zaskarżenia w postaci skargi na czynność egzekucyjną. W myśl art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw, do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i niezakończonych przed dniem 30 lipca 2020 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. W związku z powyższym, zgodnie z brzmieniem art. 54 u.p.e.a. mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego (§ 1). Skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (§ 4). W sprawie skarg, o których mowa w § 1 i 2, postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie (§ 5). Wniesienie skargi, o której mowa w § 1, nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny lub organ nadzoru może jednak, w drodze postanowienia, wstrzymać w uzasadnionych przypadkach prowadzenie postępowania egzekucyjnego (§ 6). W judykaturze podkreśla się, że określony w art. 54 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma ona charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji czy skargę do sądu powszechnego. Kontroli w tym trybie mogą bowiem podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, którymi - zgodnie z definicją legalną z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. - są wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Skarga służy kontroli prawidłowości stosowania przez organy egzekucyjne środków egzekucyjnych, zmierzających do bezpośredniego wyegzekwowania należności (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13; LEX nr 1783606; z dnia 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt II FSK 778/13, LEX nr 1774564; z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13, LEX nr 1592003; z dnia 25 sierpnia 2020 r. sygn. akt II FSK 1324/18, LEX nr 3054795; z dnia 24 kwietnia 2019 r. sygn. akt II FSK 1370/17, LEX nr 2695758; i komentarze: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pod red. D. Kijowskiego, wyd. II, LEX 2015; P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji, wyd. VIII, WKP 2018). W postępowaniu skargowym prowadzonym w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne co do zasady nie ma zatem wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 69/08, LEX nr 486251). W ramach skargi na czynności egzekucyjne można zatem podnosić jedynie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego, bądź egzekutora, mając na względzie przepisy regulujące sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. (zob. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 789/16, LEX nr 2227159; wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13, LEX nr 1783606; a także komentarz: P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015, wydanie VII, komentarz do art. 54). W orzecznictwie przyjmuje się, że rozpatrzenie zarzutów w postępowaniu skargowym byłoby obejściem prawa i naruszałoby zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia (tak np. NSA w przywołanym wyżej wyroku z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13). Powyższa zasada sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja gdzie dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z nich, w szczególności skarga na czynności egzekucyjne i zarzuty, dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. Rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego wobec dłużnika - "A" Sp. z o.o., dokonanej zawiadomieniem z dnia 22 stycznia 2020 r., mogła być jedynie prawidłowość postępowania organu egzekucyjnego w zakresie przepisów regulujących sposób i formę dokonywania przedmiotowej czynności. W ocenie Sądu, wyżej opisana czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z przepisami prawa. Analizując dokonane zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości i naruszenia przepisów prawa, bowiem organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. Zgodnie z art. 80 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego (§ 1). Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1 i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia (§ 2). Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego. Wskazać przy tym również należy, że stosownie do art. 67 § 1 u.p.e.a. z zastrzeżeniem art. 68 § 1, podstawę zastosowania środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. stanowi zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności albo protokół zajęcia prawa majątkowego, albo protokół zajęcia i odbioru ruchomości, albo protokół odbioru dokumentu, sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Elementy jakie powinno zawierać zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności reguluje § 2 tego artykułu i są to: 1) oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego; 2) oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności; 3) określenie stosowanego środka egzekucyjnego; 4) numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia; 5) kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia; 6) kwotę należnych kosztów egzekucyjnych; 7) wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia; 8) pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia; 9) datę wystawienia zawiadomienia, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego. W ocenie Sądu, wskazane wyżej obowiązki w analizowanej sprawie zostały przez organ egzekucyjny wykonane. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że organ egzekucyjny dopełnił wszystkich wymogów wynikających z przepisów art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a.. Sąd nie dopatrzył się również uchybień formalnych. Zawiadomienie o zajęciu z dnia 22 stycznia 2020 r. zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 u.p.e.a., m.in. numer tytułu wykonawczego, kwotę należności głównej, kwotę odsetek i rodzaj ich stopy oraz okres, za który należność została określona. Sporządzone zostało na druku, który odpowiada wzorowi określonemu w załączniku nr 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 września 2018 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1804). Wydruk ww. zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego z dnia 5 grudnia 2019 r. doręczono skarżącej w dniu 6 lutego 2020 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki. Z kolei dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał ww. zawiadomienie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego – platformy Ognivo w dniu 22 stycznia 2020 r. Tym samym kwestionowana czynność egzekucyjna była prawidłowa. Sąd nie mógł się odnieść się w tym postępowaniu do innych zarzutów, niż te które dotyczącą zaskarżonej czynności. Przepis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a." stanowi bowiem, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W orzecznictwie przyjmuje się, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Natomiast zasada niezwiązania sądu granicami skargi nie oznacza, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, ponieważ zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim rozstrzygnięć (por. wyroki NSA: z dnia 6 marca 2019 r. II FSK 712/17, z dnia 28 listopada 2018 r. II OSK 622/17, z dnia 4 grudnia 2018 r., I FSK 122/17, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest kontrola prawidłowości rozstrzygnięć organów egzekucyjnych zapadłych w przedmiocie rozpoznania skargi na czynność egzekucyjną, jako instytucji uregulowanej w art. 54 u.p.e.a. Skarga składana w trybie tego przepisu dotyczy konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ dokonuje oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. Zatem tylko zarzuty dotyczące tej czynności mogły być przedmiotem rozważań Sądu. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że organy obu instancji nie naruszyły przepisów określających sposób prowadzenia postępowania. Postępowanie było prowadzone zgodnie regułami wynikającymi z u.p.e.a.. W zaskarżonym postanowieniu organ egzekucyjny zawarł wszystkie elementy, o których mowa w art. 124 k.p.a., m.in. powołał obowiązujące w niniejszej sprawie przepisy prawa i wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a., nie stwierdził zatem naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło