I SA/Gd 31/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 18 marca 2026 r. sprawy ze skargi G.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 15 września 2025 r., sygn. akt SKO Gd/3141/25 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz skarżącego kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 września 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej jako: "SKO"), działając na podstawie art. 169 § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm., dalej jako: "O.p."), po rozpatrzeniu wniosku G.S. (dalej jako: "Skarżący", "strona") reprezentowanego przez radcę prawnego J.T. o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 września 2024 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r., odmówił przywrócenia terminu. 2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego oraz prawnego sprawy. 2.1. W piśmie z dnia 26 listopada 2024 r. Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego odwołania. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że usunięcie braku formalnego w zakresie przedłożenia pełnomocnictwa na druku PPS1 w terminie do dnia 19 listopada 2024 r. nie było możliwe, gdyż strona w okresie od 9 do 25 listopada 2024 r. przebywała na zaplanowanym urlopie w Kolumbii. Ograniczenie kontaktu ze stroną korzystającą z zaplanowanego urlopu w rejonie pozbawionym dostępu do sieci Internet uzasadnia stwierdzenie, że Skarżący nie mógł aktywnie uczestniczyć w postępowaniu administracyjnym. Do wniosku dołączono kopie potwierdzenia rezerwacji, biletów lotniczych, dokumentów potwierdzających odprawę oraz wizę paszportową. Dokument pełnomocnictwa w prawidłowej formie został uzyskany i złożony niezwłocznie po powrocie Skarżącego z Kolumbii w dniu 25 listopada 2024 r. 2.2. Postanowieniem z dnia 15 września 2025 r. SKO odmówiło przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 września 2024 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Reprezentujący stronę profesjonalny pełnomocnik powinien wiedzieć o wymogu przedłożenia w sprawie podatkowej pełnomocnictwa szczególnego, zatem takim pełnomocnictwem winien dysponować w dacie składania odwołania. W ocenie organu to nie wyjazd urlopowy strony, lecz "niedbalstwo jego pełnomocnika" spowodowało, że nie dysponował on wymaganym pełnomocnictwem. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gdańsku Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1) naruszenie art. 120, art. 121 § 1, art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego i rozstrzygnięcie sprawy, bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności, w szczególności przyczyn, dla których pełnomocnik Skarżącego złożył odwołanie z powołaniem się na pełnomocnictwo ogólne (które bezsprzecznie potwierdzało umocowanie do działania w imieniu Skarżącego), faktycznego okresu urlopu Skarżącego oraz niemożności dokonania przez niego wymaganej czynności w biegu terminu, w wyniku czego organ doszedł do absurdalnego wniosku, iż pełnomocnik Skarżącego mógł przezwyciężyć przeszkodę w uzupełnieniu braku formalnego – przedłożenia pełnomocnictwa szczególnego; 2) naruszenie art. 191 O.p. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, polegającą na pominięciu, względnie zminimalizowaniu znaczenia okoliczności świadczących o zachowaniu przez pełnomocnika należytej staranności oraz na przyjęciu z góry tezy, że profesjonalny pełnomocnik nie może powoływać się na przeszkody związane z urlopem mocodawcy, o którym pełnomocnik powziął wiedzę już po doręczeniu wezwania sądu; 3) naruszenie art. 162 § 1 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych odwołania nastąpiło z winy pełnomocnika Skarżącego, mimo że wykazane okoliczności – zaplanowany wcześniej, przed doręczeniem wezwania, wyjazd zagraniczny Skarżącego w okresie całego biegu terminu, podjęcie niezwłocznie po otrzymaniu wezwania i po powrocie Skarżącego z urlopu czynności zmierzających do usunięcia braków, a także uprzednie dochowanie staranności w prowadzeniu sprawy – świadczą o braku choćby lekkiego niedbalstwa po stronie Skarżącego i jego pełnomocnika; 4) naruszenie art. 162 § 2 i 3 O.p. przez przyjęcie, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony nieskutecznie, podczas gdy został on złożony niezwłocznie po ustaniu przyczyny uchybienia terminowi, a wraz z nim dokonano czynności, dla której termin ten był ustanowiony (złożono prawidłowe pełnomocnictwo na formularzu PPS-1). 4. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. 5.1. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przepisy art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako: "p.p.s.a.") stanowią, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). W razie stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd oddala skargę w całości albo w części w myśl art. 151 p.p.s.a. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie. 5.2. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie SKO z dnia 15 września 2025 r. odmawiające przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 16 września 2024 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. W związku z powyższym, Sąd w oparciu o podany wyżej przepis prawa rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, co z kolei odpowiada treści art. 120 p.p.s.a. Nie jest sporne, że reprezentujący stronę profesjonalny pełnomocnik nie przedłożył wraz z odwołaniem z dnia 15 października 2024 r. od decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. pełnomocnictwa szczególnego. Do odwołania dołączył ogólne pełnomocnictwo. SKO pismem z dnia 5 listopada 2024 r. wezwało pełnomocnika strony do uzupełnienia braku formalnego odwołania, tj. przedłożenia prawidłowego pełnomocnictwa – pełnomocnictwa odpowiadającego wymogom Ordynacji podatkowej – druk PPS1. SKO wyznaczyło termin do przedstawienia prawidłowego pełnomocnictwa – 7 dni od dnia otrzymania tego pisma i pouczyło o skutkach nieuzupełnienia tego braku formalnego. Pełnomocnik Skarżącego pismem z dnia 26 listopada 2024 r. złożył wraz ze wskazanym pełnomocnictwem wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organ niewłaściwie ocenił przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 162 § 1, 2 i 3 O.p. przez błędne ustalenie w zakresie uprawdopodobnienia przez stronę braku winy w uchybieniu terminu do usunięcia braku formalnego odwołania. Należy zauważyć, że istotnej okoliczności nie stanowi fakt złożenia podania obarczonego brakiem formalnym, lecz zdarzenia wskazywane przez pełnomocnika strony dotyczące okresu, w którym biegł termin do usunięcia braku formalnego. Wywód organu, że profesjonalny pełnomocnik powinien wiedzieć o wymogach formalnych pełnomocnictwa w sprawach podatkowych, nie wpływa na gwarantowaną przepisami prawa możliwość usunięcia również przez pełnomocnika profesjonalnego braków formalnych odwołania. Twierdzenie o wymogu szczególnej staranności profesjonalnego pełnomocnika na etapie uzyskiwania dokumentu potwierdzającego umocowanie do reprezentowania strony nie stanowi oceny przesłanek przywrócenia terminu. Pełnomocnik, który nie uzyskał od mocodawcy właściwego pełnomocnictwa, został wezwany do usunięcia braków formalnych. Brak formalny może polegać nie tylko na prostym złożeniu prawidłowego dokumentu będącego w posiadaniu pełnomocnika, ale również na złożeniu prawidłowego formalnie dokumentu pełnomocnictwa uzyskanego od mocodawcy w terminie do usunięcia braków formalnych. Sytuacja procesowa strony, również reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, podlega ochronie wynikającej z instytucji wezwania do usunięcia braków formalnych również w sytuacji, gdy wcześniejsze pełnomocnictwo nie miało formy pełnomocnictwa szczególnego. Przyczyna niezłożenia prawidłowego pełnomocnictwa nie jest okolicznością istotną w świetle art. 169 § 1 O.p. Ocenie w sprawie nie podlega staranność pełnomocnika na etapie uzyskania pełnomocnictwa, lecz ocena przyczyn uchybienia terminu do usunięcia braku formalnego do wniesienia odwołania. W rozpoznawanej sprawie zostało przedłożone pełnomocnictwo udzielone przez stronę skarżącą. Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych biegnie termin na dokonanie czynności w celu przedłożenia dokumentu. Przyjęcie argumentacji organu skutkowałoby akceptacją poglądu, że w terminie do usunięcia braków formalnych może być przedłożony jedynie prawidłowy dokument pełnomocnictwa istniejący w dacie złożenia odwołania. W ocenie Sądu brak jest podstaw do wywodzenia braku możliwości przywrócenia terminu z faktu nieuzyskania na wcześniejszym etapie postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika szczególnego dokumentu pełnomocnictwa. Pogląd taki istotnie ograniczałby prawo stronny do sądu, gdyż w jego konsekwencji złożenie przez pełnomocnika w terminie do usunięcia braków formalnych pełnomocnictwa szczególnego uzyskanego od strony w czasie od doręczenia wezwania do usunięcia braku formalnego byłoby nieskuteczne prawnie. Możliwość uzyskania przez profesjonalnego pełnomocnika w procedurze uzupełnienia braków formalnych prawidłowego nowego pełnomocnictwa powoduje, że w razie złożenia wniosku o przywrócenie terminu możliwe jest wykazywanie braku winy w uzyskaniu nowego pełnomocnictwa w terminie. 5.3. Przyczyny uchybienia terminu do usunięcia braku formalnego odwołania zostały jednoznacznie wskazane przez pełnomocnika. Organ nie dokonał oceny, czy brak kontaktu pełnomocnika z mocodawcą korzystającym z urlopu stanowi okoliczność potwierdzającą brak winy w złożeniu prawidłowego dokumentu pełnomocnictwa. W sprawie organ naruszył art. 120, art. 121 § 1, art. 122 oraz art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni dokumenty dołączone do wniosku o przywrócenie terminu potwierdzające planowany i zrealizowany przez stronę w określonym czasie urlop w strefie pozbawionej dostępu do sieci Internet jako okoliczność istotnie uniemożliwiającą pełnomocnikowi kontakt z mocodawcą. 6.4. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się: wpis od skargi w kwocie 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika Skarżącego w kwocie 480 zł należne na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118) oraz równowartość opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł.