I SA/Gd 314/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Wnioskiem, zawartym w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję organu podatkowego, skarżąca B. S. zwróciła się o przyznanie jej prawa pomocy przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF skarżąca uzupełniła w dniu 7 kwietnia 2014 r. Rozszerzyła przy tym swoje żądanie wskazując, że wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu – radcy prawnego bądź adwokata bądź też doradcy podatkowego. Zgodnie z brzmieniem 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Nadmienić przy tym należy, że ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, dodatkowego oświadczenia z dnia 5 maja 2014 r. oraz dokumentów znajdujących się w aktach podatkowych sprawy, ustalono, że aktualnie utrzymuje się ona z niewielkich kwot, jakie osiąga ze sprzedaży przedmiotów osobistych, tj. torebek, butów, nie posiada żadnego majątku, zamieszkuje w lokalu, który zajmuje od dnia 1 czerwca 2011 r. na podstawie umowy nieodpłatnego użyczenia, a którego koszty utrzymania związane z opłatami za media, obecnie ponosi właściciel mieszkania, zaś wnioskodawczyni przekazuje niewielkie kwoty wówczas, gdy takimi dysponuje, z jej rachunku bankowego, na którym nie posiada środków pieniężnych, prowadzona jest egzekucja administracyjna. Pomimo bardzo trudnej sytuacji finansowej wnioskodawczyni nie ubiegała się o przyznanie jej świadczeń z pomocy społecznej; na przeszkodzie z wystąpieniem o objęcie jej taką pomocą stoją schorzenia, na które cierpi (depresja i socjofobia) i z powodu których korzysta z pomocy psychiatry w [...], ale – jak podkreśliła – tylko wówczas gdy jest ona udzielana wnioskodawczyni nieodpłatnie. W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy stwierdził, że wnioskodawczyni obecnie nie ma realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Sytuacja zarówno finansowa, jak i życiowa wnioskodawczyni jest bardzo trudna i złożona. Mając na uwadze wiek wnioskodawczyni (47 lat), brak kwalifikacji i wykształcenia (posiada ona wykształcenie podstawowe), nieznajomość języków obcych, a także sytuację istniejącą na rynku pracy, za wiarygodne uznać należało oświadczenie wnioskodawczyni, że nie jest ona w stanie znaleźć i podjąć zatrudnienia. Zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie również stan zdrowia wnioskodawczyni i rodzaj stwierdzonych u niej chorób nie pozostaje bez wpływu na niemożność znalezienia i podjęcia przez nią pracy zarobkowej, tym bardziej, że wnioskodawczyni nie posiada środków na podjęcie terapii. Dokonując oceny sytuacji finansowej wnioskodawczyni wzięto także pod uwagę, że obecnie nie może ona liczyć na pomoc swojej córki, która w roku ubiegłym zamieszkiwała wspólnie z wnioskodawczynią i wspierała ją finansowo kwotą około 1.500 zł miesięcznie, jednak aktualnie także sytuacja córki uległa znacznej zmianie; córka zawiesiła bowiem prowadzoną dotychczas działalność gospodarczą, zamieszkuje wspólnie ze swoim partnerem, nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów własnego leczenia. Z tych względów uznano, że skarżąca wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.