I SA/Gd 316/26
WyrokWSA w Gdańsku2026-06-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo orzekł o zabezpieczeniu na majątku podatnika wykonania zobowiązania podatkowego, uwzględniając obawę jego niewykonania w przyszłości?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący istnienia uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego. Choć organ prawidłowo uprawdopodobnił istnienie zobowiązań wynikających z fikcyjnego obrotu, to nie wykazał w sposób wystarczający, że sytuacja majątkowa i finansowa podatnika realnie zagraża zaspokojeniu tych zobowiązań, a ocena niektórych okoliczności była błędna.Stan faktyczny
Spółka M. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w VAT oraz orzekającą o zabezpieczeniu na majątku spółki. Organ pierwszej instancji zakwestionował prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego z uwagi na brak przedłożonych faktur, faktury wystawione na inne podmioty oraz faktury budzące wątpliwości co do odzwierciedlenia rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną ocenę dowodów i sytuacji finansowej spółki.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku oraz zasądził od Dyrektora na rzecz strony skarżącej kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Romała (spr.) Sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 10 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 4 lutego 2026 r. nr 2201-IEW.4253.55.2025/KP w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego oraz orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku na rzecz strony skarżącej kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 4 lutego 2026 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: "Dyrektor IAS", "organ odwoławczy" lub "organ drugiej instancji"), działając na podstawie art. 223 § 1 pkt 1 oraz art. 33 § 1, § 2 pkt 2, art. 33 § 3 i § 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U.
z 2025 r., poz. 111 ze zm.) – dalej jako "O.p.", po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez M.1. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: "Spółka", "Skarżąca"), od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. (dalej: "Naczelnik US" lub "organ pierwszej instancji") z dnia 31 października 2025 r., którą określono przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec - lipiec 2022 r., wrzesień, listopad 2022 r., określono przybliżoną kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT za lipiec – październik 2022 r., a także orzeczono
o zabezpieczeniu na majątku Strony wykonania ww. należności wraz z odsetkami za zwłokę, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy:
Na podstawie upoważnienia z dnia 16 stycznia 2024 r. Naczelnik US wszczął wobec Spółki kontrolę podatkową w zakresie prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług za okres od 1 czerwca 2022 r. do 30 listopada 2022 r.
W toku ww. kontroli podatkowej decyzją z dnia 31 października 2025 r. organ pierwszej instancji określił Spółce przybliżone kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za okresy od czerwca do lipca oraz wrzesień i listopad 2022 r. wraz
z odsetkami za zwłokę, podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy
o podatku od towarów i usług za okres od lipca do października 2022 r. wraz
z odsetkami za zwłokę oraz orzekł o zabezpieczeniu na jej majątku wykonania ww. należności w łącznej kwocie 216.513 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 97.816 zł.
Nie zgadzając się z wydaną przez organ decyzją, pismem z dnia 21 listopada 2025 r. Skarżąca złożyła odwołanie.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor IAS w dniu 4 lutego 2026 r. wydał decyzję, w której utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przesłanką do wydania decyzji zabezpieczającej zobowiązanie podatkowe na majątku podatnika jest obawa (prawdopodobieństwo) niewykonania w przyszłości przez podatnika ciążącego na nim zobowiązania podatkowego. Okoliczności faktyczne, z których można wywieść wniosek, iż zachodzą przesłanki dokonania zabezpieczenia, oceniane są w każdym przypadku odrębnie, a decyzja organu podatkowego wydawana w tym zakresie musi być oparta na całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych świadczących o tym, że w danej sprawie może nie dojść do wykonania zobowiązania podatkowego
z przyczyn leżących po stronie podatnika (art. 33 § 1 O.p.).
Organ zwrócił przy tym uwagę, że wymienione w treści ww. przepisu - po zwrocie "w szczególności" - okoliczności trwałego nieuiszczania przez podatnika wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub zbywania majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję są jedynie przykładowe.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest bowiem pogląd, iż organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi
w sprawie okolicznościami wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia (por. wyrok NSA z 14 marca 2024 r. sygn. akt I FSK 2190/23 czy z 9 listopada 2021 r. sygn. akt I FSK 1773/21).
Rozpatrując odwołanie Strony Dyrektor stwierdził, że Naczelnik US dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego w zakresie istnienia uzasadnionej obawy niewykonania należności z tytułu zobowiązań w podatku od towarów i usług oraz podatku do zapłaty, o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów
i usług wraz z odsetkami za zwłokę.
Organ wskazał, iż w toku kontroli podatkowej zakwestionowane zostało prawo Spółki do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający:
1) z faktur, których Spółka nie przedłożyła w toku kontroli, jako dowodów potwierdzających dokonanie zakupu towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności opodatkowanych (wykazanych z plikach JPK_V7),
w okresie: za czerwiec 2022 r., lipiec 2022 r., sierpień 2022 r., wrzesień 2022 r., październik 2022 r. oraz za listopad 2022 r. - na łączne kwoty netto oraz podatek VAT, których wykaz został wyszczególniony na stronach 4-11 uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji.
Z wyjaśnień Spółki udzielonych w toku kontroli podatkowej wynika, że nie dysponuje wskazanymi przez kontrolujących fakturami zakupu ani ich kopiami, gdyż zostały one zabezpieczone przez Prokuraturę [...].
Dyrektor podał, iż organ pierwszej instancji pozyskał kserokopie wszystkich zabezpieczonych faktur za kontrolowane okresy, jednak ww. faktur nie było
w zabezpieczonym materiale.
Tymczasem jak organ podał, to na podatniku ciąży obowiązek przechowywania ewidencji prowadzonych dla celów rozliczenia podatku oraz wszystkich dokumentów, w szczególności faktur, związanych z tym rozliczeniem, do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (co wynika z art. 112 ustawy o VAT). Wykazując podatek naliczony i korzystając z prawa do odliczenia Spółka była zobowiązana udokumentować to fakturami (o czym stanowi art. 86 ust. 2 ustawy o VAT). Brak natomiast w trakcie kontroli oryginałów lub duplikatów faktur nie pozwala organowi podatkowemu na stwierdzenie, czy w momencie składania deklaracji podatnik faktycznie dysponował prawidłową fakturą, uprawniającą do obniżenia podatku należnego. W konsekwencji oceniono, że Spółce nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego
z nieprzedłożonych na etapie kontroli faktur VAT.
2) z faktur, wykazanych w plikach JPK_V7, wystawionych na rzecz innego podmiotu (M.2. Sp. z o.o. oraz M.3. Sp. z o.o.): za lipiec 2022 r., sierpień 2022 r., listopad 2022 r. na łączne kwoty netto oraz podatek VAT, które zostały wykazane w decyzji organu pierwszej instancji, zaś ich wykaz został ujęty na str. 12 jej uzasadnienia.
3) z faktur, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że nie odzwierciedlają faktycznych zdarzeń gospodarczych wystawionych w:
- czerwcu 2022 r. przez M.2. Sp. z o.o. (18 faktur);
- sierpniu 2022 r. przez G. Sp. z o.o. (1 faktura);
- we wrześniu 2022 r. przez M.4. Sp. z o.o. (1 faktura);
- w październiku 2022 r. przez M.4. Sp. z o.o. (1 faktura), G. Sp. z o.o. (2 faktury) i W.1 – O.K. (1 faktura) – wszystkie na kwoty oraz podatek VAT szczegółowo wymieniony w decyzji, których wyszczególnienie zostało ujęte na stronach 12-13 jej uzasadnienia.
Jak podał Dyrektor IAS, organ pierwszej instancji ocenił, że za podejrzeniem fikcyjności transakcji przemawiają następujące okoliczności:
1) M.2. Sp. z o.o. NIP [...].
a) jedynym wspólnikiem oraz Prezesem Zarządu Spółki od początku jej działania tj. od [...] stycznia 2019 r. jest A.P.1 (będący jednocześnie Prezesem Zarządu Spółki skarżącej w okresie od 4 stycznia 2022 r. do 15 września 2022 r.).
b) Spółka zaprzestała składania plików JPK_V7 (ostatnie złożyła za wrzesień 2022 r.)
c) [...] stycznia 2023 r. M.2. Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 2 ustawy o VAT, tj. z uwagi na brak kontaktu z podatnikiem.
d) [...] czerwca 2023 r. został uchylony NIP Spółki.
e) M.2. Sp. z o.o. od 2022 r. nie zatrudnia żadnych pracowników oraz nie złożyła zeznania CIT-8 za 2022 i 2024 r., a za 2023 r. złożyła zeznanie "zerowe".
f) ww. Spółka wystawiła na rzecz Skarżącej Spółki w dniu 11 czerwca 2022 r. 18 faktur VAT, których przedmiotem była sprzedaż stanu magazynowego spółki. A.P.1 (w okresie pełnienia funkcji Prezesa Zarządu zarówno M.2. Sp. z o.o. jak i Skarżącej spółki) w toku przesłuchania zeznał, że około lata 2022 r. chciał rozwiązać całą "Grupę M.". Ponadto, Bank [...] wypowiedział spółkom z tej Grupy umowę, nieoficjalnie uzasadniając, że wzbudzają one zbyt duże zainteresowanie wśród organów, a bank "nie chciał problemów". W trakcie przesłuchania A.P.1 wskazał również, że M.2. Sp. z o.o. miała bardzo duże problemy finansowe w 2022 r., ale problemy te nie były powodem sprzedaży stanu magazynowego. Według jego zeznań towar przed sprzedażą został przeliczony ręcznie, ponadto z informacji przesłanych przez Spółkę M.2. wynika, że towar nie został przetransportowany, gdyż obie spółki (M.2. Sp. z o.o. i Skarżąca) w okresie sprzedaży towaru miały siedzibę oraz miejsce prowadzenia działalności gospodarczej pod tym samym adresem (G., ul. [...]). Płatności za wystawione 11 czerwca 2022 r. faktury nie zostały dokonane w terminie. Ww. zapytany, dlaczego Spółka M.2. nie egzekwowała od Skarżącej zapłaty za towar oznajmił, że nie udzieli odpowiedzi na takie pytanie.
21 listopada 2022 r. O.K. (jako ówczesny Prezes Zarządu Spółki Skarżącej,
a prywatnie żona A.P.1) wystawiła na rzecz M.2. Sp. z o.o. weksel własny
z przyrzeczeniem zapłaty bez protestu do 31 grudnia 2023 r. na kwotę 273.976,22 zł. Według zeznań A.P.2 (aktualnego Prezesa Zarządu Spółki) oraz A.P.1 ww. weksel własny był formą uregulowania należności za nabyty przez Skarżącą Spółkę stan magazynowy od M.2. Skarżąca obniżyła podatek należny o podatek naliczony wynikający z faktur VAT wystawionych 11 czerwca 2022 r. o 74.185,99 zł (kwota netto wynikająca z ww. faktur wynosi 322.545,01 zł), co oznacza, że ww. weksel własny nie pokrywa całości zobowiązania. Skarżąca na potwierdzenie realizacji weksla przesłała dokumenty księgowe będące "dowodami wypłaty KW", z których wynika, że rozpoczęła realizację weksla 29 listopada 2023 r. (miesiąc przed upływem terminu na jego realizację), a zakończyła 25 czerwca 2024 r. (tj. pół roku po terminie na nim wyznaczonym).
2) M.4. Sp. z o.o. NIP [...].
a) od 26 kwietnia 2019 r. jedynym wspólnikiem oraz Prezesem Zarządu ww. Spółki jest A.P.1 (będący równocześnie Prezesem Zarządu Spółki w okresie od 4 stycznia 2022 r. do 15 września 2022 r.).
b) Spółka zaprzestała składania plików JPK_V7 (ostatnie złożyła za wrzesień 2022 r.).
c) [...] lutego 2023 r. M.4. Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 2 ustawy o VAT tj.
z uwagi na nieskładanie deklaracji.
d) [...] czerwca 2024 r. NIP Spółki został uchylony.
e) [...] września 2024 r. Spółka została wykreślona (wpis nieprawomocny)
z Krajowego Rejestru Sądowego bez przeprowadzenia podstępowania likwidacyjnego.
f) Spółka od 2022 r. nie zatrudniała żadnych pracowników, nie złożyła zeznania CIT-8 za 2022 i 2024 r., a za 2023 r. złożyła zeznanie "zerowe".
g) M.4. Sp. z o.o. wystawiła 16 września 2022 r. na rzecz Skarżącej dwie faktury VAT dotyczące sprzedaży samochodów [...] i [...], na których jako forma płatności widniał przelew do dnia 19 września 2022 r. Jako potwierdzenie zapłaty za ww. środki trwałe przedłożono weksel własny z przyrzeczeniem zapłaty bez protestu do 31 grudnia 2023 r. Według zeznań A.P.2, weksel ten został zrealizowany za pomocą wypłat gotówkowych przez dowody księgowe KW oraz, że na początku mógł być jakiś mały przelew. Spółka przedłożyła dowody KW, z których wynika, że w dniu zawarcia ww. transakcji (16 września 2022 r.) Prezesem Zarządu Spółki M.4. był A.P.1, natomiast Prezesem Zarządu Skarżącej była O.K., która funkcję tę objęła w przeddzień zawarcia ww. transakcji tj. 15 września 2022 r. — wcześniej Prezesem Zarządu Spółki Skarżącej również był A.P.1.
Na podstawie analizy dokumentów organ pierwszej instancji ustalił, że dowody KW są nierzetelne (dowody kasowe KW od [...] do [...] oraz od [...] do [...] zostały wystawione z datą wcześniejszą niż dowody KW od [...]). Ponadto, A.P.1 w trakcie przesłuchania nie chciał wyjaśnić, co było powodem sprzedaży ww. samochodów, nie odpowiedział również na pytanie, kto faktycznie użytkował ww. pojazdy.
3) W.1 – O.K. NIP: [...]
a) działalność gospodarcza została rozpoczęta [...] stycznia 2017 r., a jej przedmiotem był głównie wynajem i dzierżawa maszyn, urządzeń oraz dóbr materialnych, gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKD 77.39.Z).
b) wg danych z CEIDG O.K.:
- zgłosiła zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej [...] stycznia 2023 r.;
- 16 kwietnia 2024 r. zgłosiła zaprzestanie wykonywania działalności gospodarczej
z dniem 31 grudnia 2022 r.;
- 28 listopada 2024 r. dokonała ponownego zgłoszenia w zakresie zmiany daty zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej na datę: 16 kwietnia 2024 r.
c) W.1 – O.K. została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT [...] października 2023 r. na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 1 ustawy o VAT, tj.
z uwagi na zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej;
d) 31 października 2022 r. ww. wystawiła na rzecz Spółki skarżącej fakturę VAT, której przedmiotem był wynajem maszyn. W toku kontroli O.K. jako kontrahent
i ówczesny Prezes Zarządu Spółki wyjaśniła, że firma W.1 wynajęła Spółce zestaw maszyn do produkcji mebli, ponieważ w październiku 2022 r. otrzymali zlecenie na wykonanie mebli.
Z ustaleń kontrolnych wynika natomiast, że transakcja ta nie odzwierciedla faktycznych zdarzeń gospodarczych, gdyż:
- Skarżąca w 2022 r. nie zatrudniała żadnych pracowników na podstawie umowy
o pracę oraz na podstawie umów cywilno-prawnych;
- A.P.2 (aktualny Prezes Zarządu Spółki) zeznał, że nie wie, czyje były ww. maszyny do produkcji mebli, a także nie wie, gdzie byli zatrudnieni ludzie K.S., który meble wykonał;
- A.P.1 złożył zeznania w zakresie wypożyczenia maszyn do produkcji mebli oraz samego ich wykonania. Podał w nich, że K.S. zajmował się produkcją mebli w [...] przy ul. [...], tj. "z ramienia M.2.", a następnie "z ramienia M.1. " co wskazuje, że maszyny O.K. w momencie rzekomego "wynajęcia" już znajdowały się w budynku pod ww. adresem, a meble zostały wykonane przez te same osoby, które wcześniej wykonywały takie zlecenia z "ramienia M.2.".
4) G. Sp. z o.o. NIP: [...]
a) od początku działania Spółki ([...] maja 2018 r.) Prezesem Zarządu i wspólnikiem jest G.T., natomiast drugim wspólnikiem oraz prokurentem (prokura oddzielna) jest H.T.
b) Spółka zaprzestała składania plików JPK_V7 (ostatnie złożyła za wrzesień 2022 r.)
c) Spółka została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT 3 lutego 2023 r.,
z uwagi na nieskładanie deklaracji VAT.
d) przedmiotem jej przeważającej działalności wg KRS, była działalność rachunkowo-księgowa i doradztwo podatkowe.
e) w okresie od czerwca 2022 r. do września 2022 r. Spółka wystawiała faktury VAT m.in. na podmioty takie jak: M.3. Sp. z o.o., M.5 Sp. z o.o. (M.4.), M.2. Sp. z o.o., A.1 Sp. z o.o., V. Sp. z o.o., M.6. Sp. z o.o., M.7. Sp. z o.o., S. Sp. z o.o., A.2. Sp.
z o.o., W.1 – O.K., G.1. H.T., W.2. Sp. z o.o., D. Sp. z o.o. oraz Spółkę Skarżącą.
f) H.T. w toku prowadzonego przez Prokuraturę [...] postępowania zeznała, że Spółka G. działa od około 2019 r. i obsługiwała (w tamtym okresie) około 23 podmioty. Zajmowała się usługami księgowymi i kadrowymi polegającymi na księgowaniu faktur zakupowych i sprzedażowych oraz na legalizacji zatrudnienia. Miała również upoważnienie do rachunków bankowych ww. Spółek, wprowadzała w bankowości elektronicznej zlecenia przelewów w tym wynagrodzenia oraz płatności podatków. Pracownik biura rachunkowego G. Sp. z o.o. w toku postępowania prowadzonego przez Prokuraturę [...] zeznała, że do jej obowiązków należało wprowadzanie płatności na konta firmowe na podstawie faktur i zleceń. [...] Wprowadzała faktury na podstawie informacji, które otrzymała na maila. [...] Maile, dostawała bezpośrednio od obsługiwanych podmiotów. [...] Ma dostęp do kont firmowych M.3. Sp. z o.o., A.1. Sp. z o.o., M.5. Sp. z o.o., która teraz się nazywa M.4. Sp. z o.o. i M.2. Sp. z o.o.
W konsekwencji powyższych ustaleń organ pierwszej instancji ocenił, że zakwestionowane faktury nie stanowią wiarygodnych dowodów potwierdzających rzeczywiste wykonanie usług i wystawiane były w celu uzyskania nienależnej korzyści w postaci zmniejszenia zobowiązań w podatku od towarów i usług.
W ocenie organu Spółka skarżąca w okresie od lipca 2022 r. do października 2022 r. wprowadziła także do obrotu gospodarczego faktury VAT, które nie dokumentowały faktycznych zdarzeń gospodarczych:
- w lipcu 2022 r. (trzy faktury wystawione na podmioty: A.2. Sp. z o.o., V. Sp. z o.o.
i W.2. Sp. z o.o.);
- w sierpniu 2022 r. (4 faktury wystawione na podmioty: A.2. Sp. z o.o., V. Sp. z o.o.
i W.2. Sp. z o.o.);
- we wrześniu 2022 r. (7 faktur wystawionych na podmioty: A.2. Sp. z o.o., V. Sp.
z o.o. i W.2. Sp. z o.o.);
- w październiku 2022 r. (11 faktur wystawionych na podmioty A.2. Sp. z o.o., V. Sp. z o.o. i W.2 Sp. z o.o. oraz osoby fizyczne: D.K., R.M., J.N., S.Ł., K.K.).
Zakwestionowane faktury wraz z wyszczególnionymi przy nich kwotami netto oraz podatkiem VAT wymienione zostały na stronach 18-20 uzasadnienia decyzji. Organ podał, iż o fikcyjności ww. transakcji świadczą okoliczności:
a) W.2. Sp. z o.o.:
- na rachunkach bankowych Spółki dokonywane były transakcje (obciążenia
i uznania) na rzecz podmiotów powiązanych m.in. spółek z Grupy M.
- siedziba Spółki i ostatnie zgłoszone miejsce prowadzenia działalności znajdowały się w W., przy ul. [...] – gdzie pod ww. adresem mieści się piętrowy budynek, w którym znajduje się siedziba P. Sp. z o.o. (brak oznak prowadzenia działalności przez W.2. sp. z o.o.).
- wobec Spółki prowadzone jest śledztwo przez Prokuraturę [...]
- Spółka została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT [...] grudnia 2022 r. na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 5 ustawy o VAT, tj. ze względu na wyłudzenia skarbowe.
- NIP Spółki został uchylony [...] czerwca 2023 r. zaś [...] sierpnia 2025 r. Sąd Rejonowy [...] w [...] wszczął postępowanie w sprawie rozwiązania i wykreślenia Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego.
b) V. Sp. z o.o.:
- od października 2022 r. nie składa plików JPK_V7, nie złożyła zeznania CIT- 8 za 2022 r. oraz deklaracji rocznej o zaliczkach na podatek dochodowy PIT-4R za 2022 r.
- [...] marca 2023 r. Spółka została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 2 ustawy o VAT ze względu na brak kontaktu.
- NIP Spółki został uchylony [...] kwietnia 2023 r.
c) A.2. Sp. z o.o.:
- Spółka nie składała plików JPK_V7 od września 2022 r.
- jej siedziba znajdowała się w W., przy ul. [...] (gdzie znajduje się siedziba P. Sp.
z o.o.) - umowa wynajmu tego pomieszczenia wypowiedziana została 30 kwietnia 2023 r.
- Spółka została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT [...] listopada 2022 r. na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT - wyłudzenia skarbowe.
- NIP Spółki został uchylony [...] października 2023 r.
- [...] kwietnia 2025 r. uprawomocnił się wpis o rozwiązaniu Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz jej wykreśleniu z KRS.
- Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w B. 12 lutego 2024 r. wydał decyzję określającą Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów
i usług za okres od stycznia 2022 r. do maja 2022 r. oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w związku z wystawianiem przez Spółkę faktur, które nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
W toku kontroli celno-skarbowej prowadzonej przez ww. organ przesłuchano m.in. Prezesa Zarządu Spółki – O.A, który zeznał, że założenie Spółki zaproponował mu A.P.1. Według zeznań, świadek był tylko przy założeniu Spółki, otworzył konto firmowe w banku [...] i upoważnił do tego konta pracowników biura rachunkowego G. Nie korzystał z tego konta. Spółka nie posiadała żadnych nieruchomości, wynajmowała jedynie kilkunastometrowe pomieszczenie pod siedzibę Spółki. Sprawami spółki zajmowało się biuro rachunkowe G. lub G. – H.T. Jako Prezes Zarządu Spółki zajmował się tylko podpisywaniem umów z pracownikami. Nie umiał odpowiedzieć na pytania: ile osób pracowało w Spółce, kto kierował pracami, kto te prace nadzorował i zatwierdzał oraz kto był głównym kontrahentem. Gdy był Prezesem Zarządu Spółki ta miała podpisane umowy z firmami z grupy M., a pracownicy Spółki wykonywali usługi w ramach tych umów. Świadek sprzedał udziały Spółki O.K. wiosną 2021 r. Powodem były kontrole pracowników dokonywane przez Straż Graniczną oraz Urząd Skarbowy. Bał się utraty karty pobytu.
- W zakresie faktur wystawionych na osoby fizyczne ustalono, że ich przedmiotem była sprzedaż mebli, tymczasem, jak wskazał organ, ustalenia kontrolne wskazują, że Spółka nie wykonała mebli, które mogłaby sprzedać na rzecz tych osób.
Dyrektor IAS podał, iż w ocenie organu pierwszej instancji do ww. wystawionych przez Skarżącą faktur zastosowanie będzie miał art. 108 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty.
W konsekwencji oceny (na stronach 26 - 29 uzasadnienia decyzji) organ dokonał rozliczenia w podatku od towarów i usług za okres od czerwca 2022 r. do listopada 2022 r., ze wskazaniem m.in. przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych w łącznej kwocie 189.532 zł oraz podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w łącznej kwocie 26.981 zł.
W ocenie Dyrektora, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje na prawidłowość dokonanych na etapie prowadzonej kontroli podatkowej ustaleń. Organ pierwszej instancji prawidłowo określił przybliżone kwoty zobowiązań podatkowych za objęte kontrolą okresy oraz kwoty podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o VAT wraz z odsetkami za zwłokę.
Co istotne, 26 listopada 2025 r. doręczono Spółce (jej pełnomocnikowi) protokół kontroli, w którym szczegółowo zostały opisane nieprawidłowości związane z rozliczeniem podatku od towarów i usług za kontrolowane okresy, jak również stwierdzono - w protokole badania ksiąg - że w wyniku badania ewidencji dla celów podatku od towarów i usług pliki JPK_V7M za okres od 1 czerwca 2022 r. do 30 listopada 2022 r. - zawierają nierzetelne zapisy zdarzeń gospodarczych.
Po doręczeniu protokołu, Spółka nie skorzystała z prawa do skorygowania deklaracji podatkowych.
W sprawie zdaniem Dyrektora IAS organ pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że na dzień wydania decyzji istnieje obawa, że określone w przybliżonej wysokości zobowiązania podatkowe oraz podatek do zapłaty wraz z odsetkami za zwłokę nie zostaną przez Spółkę skarżącą wykonane. Dokonane ustalenia wskazują bowiem na nieprawidłowe rozliczenie przez Stronę podatku od towarów i usług za kontrolowane okresy przy wykorzystaniu faktur, które nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych lub zostały wystawione na inne podmioty bądź nie zostały okazane w toku kontroli podatkowej. Zakwestionowane transakcje ukierunkowane były na nadużycie prawa i posłużyły m.in. do uzyskania nieuprawnionej korzyści podatkowej w postaci zaniżenia należnego podatku VAT.
Organ podał, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że ujawnienie przez organ podatkowy posługiwania się przez podatnika tzw. pustymi fakturami stanowić może przesłankę do zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego. Do powodów, których zaistnienie może rodzić obawę niewykonania zobowiązania podatkowego, należy zaliczyć okoliczność dokonania przez podatnika obniżenia podatku należnego na podstawie fikcyjnych faktur (wyrok NSA z 17 grudnia 2019 r. sygn. akt I FSK 909/17). Podobnie zachowanie podatnika, polegające na dokonywaniu odliczenia podatku VAT z faktur niedokumentujących rzeczywistych operacji gospodarczych, które ukierunkowane było na ograniczenie ciężarów podatkowych poprzez zaniżenie zobowiązania w podatku od towarów
i usług. Okoliczność ta, jak wskazał organ, mająca wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego (kwoty zwrotu podatku), choć nie jest ustalona w sposób ostateczny, jednak wskazuje, że wykonanie przez stronę przyszłych zobowiązań może być zagrożone (wyrok WSA z 9 stycznia 2020 r. sygn. akt I SA/Gd 1680/19).
Tym samym, jak podał Dyrektor IAS, w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 33 § 1 O.p. związana z nieuiszczaniem wymagalnych należności publicznoprawnych przez okres co najmniej 6 miesięcy. Wykorzystywanie w rozliczeniach podatku od towarów i usług faktur zakupu nieodzwierciedlających rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, faktur wystawionych na inne podmioty lub nie posiadanie faktur uprawniających do odliczenia podatku naliczonego nad należnym
i w konsekwencji zaniżanie wysokości podlegającego wpłacie podatku od towarów
i usług, jednoznacznie uzasadnia obawę niewykonania zobowiązań podatkowych, które zostaną określone przyszłą decyzją wymiarową.
W konsekwencji za bezzasadne organ ten uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 33 § 1 O.p., bowiem – jak stwierdził - z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wprost wynika, że zaistniała przesłanka do dokonania zabezpieczenia na majątku Spółki wykonania zobowiązań podatkowych, określona w art. 33 § 1 O.p.
Zauważono, że zarówno część zarzutów oraz uzasadnienia odwołania koncentruje się na polemice Spółki z ustaleniami kontroli podatkowej w zakresie zakwestionowanych transakcji. Tymczasem, jak wyjaśnił organ, kwestie związane
z ustaleniami kontrolnymi, czy wymiarem podatku nie mogą być przedmiotem szczegółowej analizy w postępowaniu dotyczącym zabezpieczenia zobowiązania (por. wyrok NSA z 26 lutego 2019 r. sygn. akt II FSK 2640/17). W postępowaniu zabezpieczającym organy podatkowe nie muszą udowadniać nierzetelności transakcji, prowadzić postępowania w celu ustalenia i udowodnienia prawdy materialnej. Wystarczające jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia tych zobowiązań i ich przybliżonej wysokości, co w sprawie organ pierwszej instancji uczynił.
Z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika bowiem, że: w postępowaniu zabezpieczającym organ nie jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego w celu wykazania istnienia obowiązku podatkowego oraz jego rzeczywistych rozmiarów. Obowiązany jest natomiast jedynie do uprawdopodobnienia, że zaległość w określonej w przybliżony sposób wysokości istnieje. Z kolei w zakresie zasadności nałożonego obowiązku podatkowego, stronie przysługiwać będzie prawo wniesienia środka zaskarżenia w odrębnym postępowaniu, tj. w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji wymiarowej, (wyrok NSA z 27 października 2021 roku sygn. akt I FSK 1701/21);
Stąd, organ za bezzasadne uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 187 i art. 191 O.p. - odnoszące się do ustaleń kontroli podatkowej. Organ wyjaśnił, że postępowanie zabezpieczające nie może być konkurencyjne względem postępowania podatkowego (wymiarowego). Przedmiotem niniejszego postępowania, jest zabezpieczenie przybliżonego zobowiązania podatkowego określonego na etapie prowadzonej kontroli podatkowej, a nie postępowanie wymiarowe, skutkujące wydaniem decyzji w sprawie określenia zobowiązania podatkowego i zobowiązaniem do uregulowania zaległości podatkowej wynikającej
z tejże decyzji. Kwestionowanie zaś ustaleń dokonanych w toku kontroli celno-skarbowej będzie możliwe, ale w toku prowadzonego w sprawie postępowania "wymiarowego". Wówczas bowiem następuje zakończenie prowadzenia postępowania dowodowego, czyli zebranie kompletnego materiału dowodowego oraz ziszcza się możliwość dokonania jego swobodnej oceny, a więc poczynienie końcowych ustaleń faktycznych.
W konsekwencji za niezasadne organ uznał żądanie złożone w odwołaniu
z 21 listopada 2025 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze 155 załączonych faktur VAT w postępowaniu odwoławczym w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych. Jako istotne organ podał, że złożone 25 listopada 2025 r. - jako załącznik do odwołania od decyzji w sprawie zabezpieczenia - wydruki faktur zakupu i wydruki duplikatów faktur zakupu zostały włączone jako dowody w kontroli podatkowej, na co wskazano w protokole z tej czynności (m.in. na str. 9 i 38). Wynika z tego, że w ramach ww. kontroli dokonano oceny stanu faktycznego w oparciu o cały przedstawiony przez Spółkę materiał dowodowy. Organ pierwszej instancji w ww. protokole kontroli wskazał, że brak w trakcie kontroli oryginałów lub duplikatów faktur nie pozwalał organowi podatkowemu na stwierdzenie, czy w momencie składania deklaracji faktycznie Spółka dysponowała prawidłową fakturą uprawniającą do obniżenia podatku należnego. Chcąc natomiast zastosować instytucję zabezpieczenia organ podatkowy powinien uprawdopodobnić, a nie udowodnić możliwość spełnienia się przesłanki niewykonania zobowiązania podatkowego.
Organ odwoławczy podał, iż w niniejszej sprawie, o uzasadnionej obawie niewykonania przez Spółkę zobowiązań podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę świadczą następujące okoliczności.
a) Spółka wykorzystała w rozliczeniach podatku od towarów i usług faktury VAT, które - w świetle dotychczasowych ustaleń kontroli podatkowej - nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych albo zostały wystawione na inne podmioty bądź też dokonała rozliczenia podatku od towarów i usług w oparciu
o faktury, których - na dzień wydania decyzji zabezpieczającej - nie przedłożyła
w toku kontroli podatkowej. Powyższe działanie ukierunkowane było na uzyskanie nieuprawnionej korzyści podatkowej w postaci zaniżenia należnego podatku VAT. Organ pierwszej instancji zauważył w protokole zakończonej kontroli podatkowej, że: "ustalone w sprawie okoliczności stanu faktycznego składają się na spójny obraz, że oprócz prowadzenia realnej działalności gospodarczej, Spółka brała udział
w realizacji założonego przez uczestników łańcucha nabycia i sprzedaży planu osiągnięcia korzyści kosztem Skarbu Państwa, m.in. poprzez wprowadzenie do obrotu faktur VAT, które nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. (...) Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że znaczna część czynności przeprowadzonych przez M.1. Sp. z o.o. z podmiotami powiązanymi była oparta w okresie objętym kontrolą podatkową o funkcjonowanie w warunkach wzajemnego układu osobowego, w którym kluczową rolę odegrał A.P.1
i jego żona O.K. oraz inne osoby pozostające z ww. w relacjach rodzinnych
i koleżeńskich." Powyższe prowadzi zatem do wniosku, że w przedmiotowej sprawie zachodzi wprost przesłanka wyrażona w art. 33 § 1 O.p.
b) Spółka nie posiada składników majątku, które ze względu na swoją wartość gwarantowałyby wykonanie zobowiązań podatkowych (wraz z odsetkami za zwłokę) w łącznej wysokości 314.329 zł (kwota podlegająca zabezpieczeniu). Przede wszystkim nie posiada nieruchomości (co wynika z informacji z Serwisu Ksiąg Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości). Natomiast według informacji z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców jest właścicielem pojazdów: [...] z [...] r.
o szacunkowej wartości (wg systemu INFO-EKSPERT) 45.600 zł oraz [...] z [...] r. o szacunkowej wartości (wg systemu INFO-EKSPERT) 120.700 zł.
Organ zauważył przy tym, że ww. pojazdy są środkami transportu użytkowanymi w prowadzonej przez Spółkę działalności. Ewentualne ich zbycie
w przyszłym postępowaniu egzekucyjnym (w sytuacji braku dobrowolnego wykonania zobowiązań podatkowych określonych decyzją wymiarową) mogłoby spowodować zagrożenie zakłócenia prowadzonej działalności lub nawet jej zaprzestania. Ponadto, mając na uwadze, wiek pojazdów należało stwierdzić, że nie jest znany ich stopień zużycia i stany techniczne, co mogłoby mieć wpływ na ostateczną cenę transakcyjną pojazdów.
Ponadto w oświadczeniu ORD-HZ wskazano, na posiadanie towarów handlowych o szacunkowej wartości 185.483,51 zł, jednak oprócz ww. ogólnej informacji nie skonkretyzowano jakie są to składniki (towary), jak jest ich ilość
i jednostkowa wartość. W toku kontroli podatkowej zakwestionowany został też zakup od M.2. Sp. z o.o. 11 czerwca 2022 r. stanów magazynowych na podstawie faktur VAT o łącznej wartości netto 322.545,01 + podatek VAT 74.185,99 zł. Powyższe nie daje gwarancji, że rzeczywiście Spółka dysponuje towarami handlowymi (wobec braku także ich skonkretyzowania) o deklarowanej wartości.
c) Spółka nie posiada wolnych środków, które gwarantowałyby wykonanie przyszłych zobowiązań podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę. W złożonych zeznaniach CIT-8 Spółka wykazała: za 2022 r. dochód w kwocie 190.607,90 zł, za 2023 r. stratę w wysokości 27.597,18 zł oraz za 2024 r. dochód w kwocie 44.070,47 zł.
d) Spółka nie regulowała w ustawowych terminach wymagalne zobowiązania podatkowe. W składanych deklaracjach VAT-7 za okres od marca 2022 r. do września 2023 wykazywała jedynie nadwyżki do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy i dopiero od października 2023 r. zaczęła wykazywać niewielkie kwoty podatku do zapłaty. Niemniej w przypadku dziewięciu deklaracji VAT-7, wpłat podatku od towarów i usług dokonano po upływie ustawowego terminu (w trzech przypadkach było to 28 dni po terminie).
e) w związku z nieregulowaniem w ustawowych terminach wymagalnych zobowiązań podatkowych wierzyciel wielokrotnie wystosowywał do Spółki upomnienia, przy czym ostatnie upomnienie na należność w podatku od towarów
i usług w łącznej kwocie 3.237,03 zł zostało wystosowane 27 listopada 2025 r. (już po podręczeniu decyzji w sprawie zabezpieczenia).
Prowadzone były także do majątku, postępowania egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych: nr [...] z 16 kwietnia 2024 r. obejmującego podatek od towarów i usług w kwocie 1.179,80 zł; nr [...] z 16 kwietnia 2024 r. obejmującego podatek od towarów i usług w kwocie 8.281 zł.
Co istotne nieterminowe wpłaty wymagalnych zobowiązań podatkowych oraz prowadzone w stosunku do majątku postępowania egzekucyjne dotyczyły należności o kwotach znacznie mniejszych niż kwoty objęte zabezpieczeniem. W tym zakresie organ stwierdził, że niewywiązywanie się z obowiązku terminowego regulowania należności podatkowych w kwotach niższych niż objęte zabezpieczeniem
i konieczność dochodzenia należności w drodze przymusu administracyjnego może wskazywać na uzasadnioną obawę, że Spółka nie wykona zobowiązań podatkowych (określonych przyszłą decyzją wymiarową), które swą wysokością znacznie przekraczają zobowiązania nieuiszczone w ustawowych terminach płatności, co potwierdza też orzecznictwo sądów administracyjnych, np. wyrok WSA z 8 marca 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 1206/21 czy z 7 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 25/22
W konsekwencji, wbrew zarzutom, ww. okoliczności zdaniem Dyrektora IAS jednoznacznie wskazują, że organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego precyzyjnie wskazując uzasadnioną obawę niewykonania zobowiązań podatkowych oraz podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT wraz z odsetkami za zwłokę, która wynika z:
- niewykazywania zobowiązań podatkowych w prawidłowej wysokości
w związku z wykorzystaniem w rozliczeniach w podatku od towarów i usług m.in. faktur, które nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz wprowadzaniem do obiegu tzw. pustych faktur;
- sytuacji majątkowej - brak składników majątku, gwarantujących wykonanie należności objętych zabezpieczeniem;
- sytuacji finansowej - osiągnięcie w 2022 i 2024 r. niskich dochodów względem kwot objętych zabezpieczeniem, a w 2023 r. poniesienie straty
z działalności gospodarczej, a tym samym brak wolnych środków pieniężnych
z prowadzonej działalności gospodarczej na uregulowanie zobowiązań określonych przyszłą decyzją wymiarową;
- nieregulowania wymagalnych należności publicznoprawnych w znacznie niższych kwotach niż te podlegające zabezpieczeniu - w związku z czym dochodzone były w trybie przymusowym w ramach postępowań egzekucyjnych.
Organ odwoławczy ocenił, iż Naczelnik US w przedmiotowej sprawie zebrał cały materiał dowodowy, na podstawie którego ustalił stan faktyczny w kontekście sytuacji finansowo-majątkowej Spółki skarżącej, jak również jej zachowania względem wykonywania wymagalnych należności publicznoprawnych. Na jego podstawie, jak podał Dyrektor, organ dokonał prawidłowej oceny przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania instytucji zabezpieczenia z uwagi na uzasadnioną obawę niewykonania zobowiązań podatkowych oraz podatku do zapłaty wraz z odsetkami za zwłokę. Spółka zaś - oprócz polemiki z ustaleniami kontrolnymi nie przedstawiła żadnej argumentacji mogącej podważyć dokonane ustalenia w zakresie przesłanek zabezpieczenia i uzasadnionej obawy niewykonania należności podatkowych. Przede wszystkim nie przedstawiła żadnych dowodów czy kontrargumentów wskazujących, że nieprawidłowo został ustalony stan faktyczny, co mogłoby potwierdzać zarzut o braku zasadności dokonania zabezpieczenia.
W konsekwencji za niezasadny organ uznał zarzut naruszenia art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż jak podał, z ustalonego stanu faktycznego organ pierwszej instancji prawidłowo zidentyfikował istnienie uzasadnionej obawy niewykonania przez Spółkę należności podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, przede wszystkim ze względu na sytuację finansowo-majątkową. Organ pierwszej instancji ponadto podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego
i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie przesłanek zabezpieczenia. Dokonana zaś analiza materiału dowodowego jest rzetelna i szczegółowa,
a przedstawiona argumentacja jest logiczna i spójna.
Na decyzję wydaną przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku skargę złożyła Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego zarzucając jej:
1) naruszenie przepisów o charakterze procesowym, tj. art. 187 § 1 O.p.
w związku z art. 122 O.p. poprzez ich niewłaściwe niezastosowanie i w konsekwencji
2) naruszenie przepisów o charakterze procesowym, tj. art. 191 O.p. poprzez dokonanie dowolnej, sprzecznej z logiką i zasadami doświadczenia życiowego oceny zebranego materiału dowodowego, co w konsekwencji prowadziło do ustalenia, wbrew treści zgromadzonego materiału dowodowego, że:
a) zachowanie Skarżącej wskazuje na brak perspektyw dobrowolnej realizacji zobowiązania podatkowego, mimo że w przeszłości prawidłowo realizowała ona wszelkie obowiązki podatkowe oraz na każdym etapie postępowania współpracowała oraz współpracuje z organem prowadzącym postępowanie;
b) sytuacja finansowa Skarżącej nie daje rękojmi wykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości, mimo że w toku postępowania ustalono istnienie znacznych aktywów majątkowych po Stronie skarżącej, których wartość przekracza wysokość ewentualnego zobowiązania podatkowego;
3) naruszenie przepisu o charakterze materialnym, to jest art. 33 § 1 oraz § 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa poprzez jego błędną wykładnię objawiającą się uznaniem, że istnieje jakakolwiek uzasadniona oraz obiektywna obawa niewykonania zobowiązania podatkowego przez Skarżącą, w sytuacji, gdy okoliczności sprawy nie wskazują: (i) by Skarżąca uchylała się od realizowania obowiązków podatkowych czy też brała udział w jakichkolwiek oszustwach podatkowych oraz (ii) by sytuacja finansowa Skarżącej była zła lub nie dawała rękojmi wykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości.
Na tle sformułowanych zarzutów Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego oraz umorzenie postępowania. Ewentualnie w przypadku uznania wyłącznie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów o postępowaniu podatkowym Spółka wniosła
o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania.
Spółka wniosła również na podstawie art. 135 p.p.s.a. - w przypadku uwzględnienia skargi z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego
- o uchylenie też decyzji poprzedzającej zaskarżoną decyzję - decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G., z uwagi na tożsame naruszenie przepisów prawa co w zaskarżonej decyzji.
Dalej Skarżąca złożyła wniosek o rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym na podstawie przepisu art. 119 pkt 2 p.p.s.a, o zasądzenie wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych zaś na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., o dopuszczenie dowodu uzupełniającego w zakresie niezbędnym do usunięcia istotnych wątpliwości sprawy, z dokumentu w postaci ostatniego opublikowanego sprawozdania finansowego Podatnika wg stanu na dzień wydania zaskarżonej decyzji, na potwierdzenie faktów, że:
a) na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego, Podatnik prowadził aktywnie działalność gospodarczą, z której notował przychody ze sprzedaży
w kwocie ponad [...] milionów złotych:
b) na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego, Podatnik posiadał aktywa trwałe oraz obrotowe o łącznej wartości ponad 800 tys. złotych przy znacznych dodatnich kapitałach własnych, pomijając okoliczność, że wartość aktywów trwałych, z uwagi na odpisy amortyzacyjne, była niższa niż realna wartość choćby samochodów należących do Spółki;
c) na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego, Podatnik wykazywał zysk z działalności w ujęciu księgowym w wysokości ponad 30 tys. złotych, a dochód do opodatkowania wynosił ponad 40 tys. złotych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei, przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi
w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (która to regulacja nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie).
Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 oraz art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożyła Strona skarżąca. W odpowiedzi na skargę organ nie sprzeciwił się temu wnioskowi
i nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, w związku z tym uzasadnionym było przeprowadzenie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym w podanym wyżej trybie.
Kierując się z kolei opisanymi wyżej kryteriami, dokonując badania legalności decyzji oraz postępowania poprzedzającego jej wydanie tut. Sąd stwierdził, że doszło do naruszeń prawa, które skutkowało koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
W ocenie tut. Sądu zasadny jest zarzut naruszenia art 191 oraz art. 187 § 1
w zw. z art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa przez częściowo błędną ocenę dowodów zgromadzonych w toku materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło też do naruszenia art. 33 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm.), zgodnie z którym przesłanką do wydania decyzji zabezpieczającej zobowiązanie podatkowe na majątku podatnika jest obawa (prawdopodobieństwo) niewykonania w przyszłości przez podatnika ciążącego na nim zobowiązania podatkowego.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku przywołuje w odpowiedzi na skargę szereg wyroków wskazujących, że organy podatkowe w postępowaniu zabezpieczającym nie są zobowiązane do prowadzenia pełnego postępowania dowodowego, a podatnik w postępowaniu podatkowym będzie mógł kwestionować wysokość zobowiązania. Jednak nawet w przedstawionych judykatach wskazuje się, że kwota ta musi być co najmniej uprawdopodobniona. Nie przeprowadza się dla celów ustalenia wysokości zabezpieczenia pełnego postępowania dowodowego. Wystarczające są takie dane, które pozwalają ustalić przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego. W postępowaniu zabezpieczającym organ nie jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego w celu wykazania istnienia obowiązku podatkowego oraz jego rzeczywistych rozmiarów. Obowiązany jest jedynak do uprawdopodobnienia, że zaległość w określonej
w przybliżony sposób wysokości istnieje (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2021 roku sygn. akt I FSK 1701/21, czy wyrok z dnia 30 lipca 2025 r., sygn. akt I FSK 1953/24, w którym NSA podkreślał, że organ musi wskazać, że zobowiązanie podatkowe realnie istnieje).
Skarżąca przedłożyła w toku postępowania 155 duplikatów faktur, które organ podatkowy uzyskał też od jej kontrahentów. Jak wskazała, oryginały znajdowały się w prokuraturze. Organ podatkowy posiadał więc wiedzę, że transakcje te były transakcjami rzeczywistymi oraz nie wykazał, że zachodzą wobec tych transakcji wątpliwości co do ich realności, w szczególności nie wykazał w zakresie tych faktur, że Skarżąca nie ma prawa odliczenia podatku od towarów i usług. Powyższe wskazuje, że organ podatkowy znacznie (o około połowę) zawyżył wysokość przewidywanego zobowiązania podatkowego.
Natomiast, wbrew wywodom zawartym w skardze w ocenie Sądu orzekającego w sprawie, organ podatkowy zasadnie uprawdopodobnił istnienie zobowiązań podatkowych wynikających z fikcyjnego obrotu pomiędzy podmiotami powiązanymi ze Skarżącą, tj. w zakresie tzw. "pustych faktur". Szczegółowo opisane w decyzji okoliczności wystarczająco uprawdopodobniają, że faktury te nie mogły służyć zgodnemu z prawem rozliczeniom podatkowym.
W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że uczestniczenie przez podatnika
w obrocie "pustymi fakturami może uprawdopodabniać przyszłe uchylanie się od zapłaty zobowiązań podatkowych (por. wyroki NSA z dnia: 3 marca 2026 r., sygn. akt III FSK 224/25, z 21 stycznia 2026 r., sygn. akt I FSK 478/25, czy z 14 listopada 2025 r., sygn. akt I FSK 478/25)
Skarżąca nie kwestionuje, że co do zasady, jeśli dany podatnik przyjmuje do rozliczenia faktury niepotwierdzające rzeczywistych transakcji, to fakt ten może rodzić obawę niewykonania zobowiązania podatkowego, a w konsekwencji uzasadnia zabezpieczenie tego zobowiązania (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 25 października 2023 roku, sygn. I FSK 887/23).
W zaskarżonej decyzji organ przedstawił okoliczności świadczące w jego ocenie o zagrożeniu wykonania zobowiązania podatkowego, jednak w znacznej części ocena tych okoliczności jest błędna i niezgodna z doświadczeniem życiowym. oceny dowodów.
Należy podkreślić, że możliwość zabezpieczenia zobowiązania podatkowego nie istnieje w każdym postępowaniu podatkowym, a została ograniczona do przypadków, w których istnieje realna obawa niewykonania zobowiązania podatkowego.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w odniesieniu do Skarżącej nie istnieją przesłanki, które jednoznacznie przemawiałyby za koniecznością zabezpieczenia na jej majątku.
Wymienione w treści art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej - po zwrocie
"w szczególności" - okoliczności trwałego nieuiszczania przez podatnika wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub zbywania majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję są jedynie przykładowe.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, iż organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi
w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia (por. wyrok NSA z 10 czerwca 2021 roku sygn. akt I FSK 301/20, wyrok NSA z 13 maja 2021 roku sygn. akt I FSK 708/20, wyrok NSA z 8 kwietnia 2021 roku sygn. akt I FSK 258/21). Niemniej wskazanie w treści przepisu konkretnych, niejako priorytetowych okoliczności, nakazuje ich zbadanie. Tymczasem w niniejszej sprawie organy podatkowe nie wykazały zaistnienia tych okoliczności, a inne dostrzeżone okoliczności nie świadczą o prawdopodobieństwie niewykonania zobowiązań podatkowych, przy czym pamiętać należy, że ich wysokość w istotnej części pozostaje nieuprawdopodobniona.
Skarżąca jest właścicielem pojazdów: [...] z [...] r. o szacunkowej wartości (wg systemu INFO-EKSPERT) 45.600 zł oraz [...] z [...] r. o szacunkowej wartości (wg systemu INFO-EKSPERT) 120.700 zł. Samochody są mieniem łatwo zbywalnym,
a argumentacja organu odwoławczego, że ww. pojazdy są środkami transportu użytkowanymi w prowadzonej przez Skarżącą działalności gospodarczej, więc ich ewentualne zbycie w przyszłym postępowaniu egzekucyjnym (w sytuacji braku dobrowolnego wykonania zobowiązań podatkowych określonych decyzją wymiarową) mogłoby spowodować zagrożenie zakłócenia prowadzonej działalności lub nawet prowadzić do jej zaprzestania, jest zupełnie niezrozumiała. Nie jest rzeczą organów podatkowych w postępowaniu zabezpieczającym chronienie majątku podatników służących ich działalności. Ponadto ewentualna egzekucja
z towarów handlowych byłaby równie uciążliwa dla podmiotu prowadzącego działalność handlową.
W oświadczeniu ORD-HZ Skarżąca wskazała na posiadanie towarów handlowych o szacunkowej wartości 185.483,51 zł, których istnienia organy podatkowe nie weryfikowały, nie mają więc argumentów dla pomijania tego majątku.
W złożonym, już po wydaniu zaskarżonej decyzji, zeznaniu CIT-8 za 2025 r. 26 marca 2026 r. Skarżąca wykazała dochód w kwocie 50.857,40 zł., ale i wcześniej za 2024 r. wykazała dochód w kwocie 44.070,47 zł.
Wprawdzie w przypadku dziewięciu deklaracji VAT-7 wpłat podatku od towarów i usług Skarżąca dokonała po upływie ustawowego terminu, jednak wpłat takich dokonywała, co świadczy o braku przesłanki trwałego nieuiszczania zobowiązań publicznoprawnych.
Jednocześnie do majątku Skarżącej były prowadzone dwa postepowania egzekucyjne, ale łącznie egzekwowane zobowiązania nie przekroczyły 10.000 zł
i organy podatkowe nie wykazały ich bezskuteczności.
Niemniej zauważyć należy, że dopuszczanie do egzekucji (nawet skutecznej) może stwarzać obawy uzasadniające zabezpieczenie zobowiązań.
Reasumując, tut. Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja zawiera braki tak co do uprawdopodobnienia istnienia istotnej części wskazanych w niej zobowiązań podatkowych, jak i zawiera nieprzekonujące uzasadnienie obawy niezaspokojenia uprawdopodobnionych zobowiązań podatkowych.
Uznając zatem zasadność podniesionych przez Skarżącą zarzutów co do naruszenia przepisów postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 ww. ustawy.
Wszystkie przywołane orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło