I SA/Gd 32/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędzia NSA Sławomir Kozik, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 9 marca 2022 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej A w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 1 grudnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze , działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej: O.p.), art. 2 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 oraz art. 6ka ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 888 ze zm., dalej: u.c.p.g.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z 2 sierpnia 2021 r. określającą Wspólnocie Mieszkaniowej [...] wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za listopad i grudzień 2020 roku. Stan sprawy jest następujący: Wspólnota Mieszkaniowa [...] (dalej: skarżąca) złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na kwotę 373,38 zł miesięcznie. Skarżąca zadeklarowała powierzchnię wszystkich lokali (424,29 m2) jako lokali do 110 m2. Spółka realizująca usługę odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości położonej przy ul. [...] powiadomiła Prezydenta Miasta (dalej: Prezydent, organ I instancji), że w listopadzie i grudniu 2020 r. stwierdziła brak segregacji w pojemniku na makulaturę i dokonała odbioru odpadów komunalnych jako zmieszane. Do pism dołączono dokumentację fotograficzną. Po przeprowadzeniu postępowania wszczętego postanowieniem z 24 czerwca 2021 r., decyzją z 2 sierpnia 2021 r. organ I instancji określił skarżącej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za listopad i grudzień 2020 r. w kwotach po 746,75 zł. W uzasadnieniu wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy pozwala uznać, że skarżąca gromadziła odpady o charakterze mieszanym. Nieselektywna segregacja odpadów przez mieszkańców, zgodnie z art. 6ka ust. 1 i 2 u.c.p.g., skutkuje koniecznością podwyższenia opłaty za wywóz nieczystości. Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania (alternatywnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia) w związku z naruszeniem art. 122 O.p. (zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego) i 191 O.p. (podjęcie ustaleń faktycznych w sposób dowolny, bez należytego rozważenia całokształtu materiału dowodowego). Skarżąca wyjaśniła, że punkt gromadzenia odpadów dzierżawi wraz z 26 innymi podmiotami, nie jest on ogrodzony i zabezpieczony, a pojemniki usytuowane są przy ulicy i mają do nich dostęp inne osoby (przechodnie, pobliska szkoła podstawowa). Tym samym brak jest możliwości ustalenia, kto umieścił w pojemnikach niesegregowane odpady. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: Kolegium, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I Instancji. W pierwszej kolejności Kolegium przywołało brzmienie mających zastosowanie w sprawie przepisów u.c.p.g. (art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 6a ust. 1 i 2, art. 6c ust. 1, art. 6i, art. 6o ust. 1 i 2, art. 6ka, art. 6k) oraz § 2 uchwały nr XVII/425/19 Rady Miasta z dnia 28 listopada 2019 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy oraz ustalenia sposobu obliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, które w części stanowią nieruchomość, którą zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (Dz. U. Woj. Pomorskiego z 24 grudnia 2019 r. poz. 6257; dalej: uchwała). Organ odwoławczy ustalił, że skarżąca punkt gromadzenia odpadów przy ul. [...] dzierżawi od gminy. W złożonej deklaracji jako powierzchnię wszystkich lokali mieszkalnych podała 429,29 m2 i zastosowała stawkę 0,88 zł/m2 od całej powierzchni, gdyż żaden z lokali nie przekracza powierzchni 110 m2. Z dokumentów przekazanych przez spółkę zbierającą odpady wynika, że 20 i 27 listopada 2020 r. oraz 15 i 22 grudnia 2020 r. w pojemnikach na makulaturę stwierdzono także inne rodzaje odpadów (plastikowe torby, plastik, plastikowa skrzynka, odpady bio); odpady te zostały odebrane odpowiednio 22 i 29 listopada 2020 r. oraz 16 i 23 grudnia 2020 r. jako zmieszane. Ustalenia te nie zostały przez skarżącą zakwestionowane. W konsekwencji organ I instancji zasadnie określił skarżącej opłatę za gospodarowanie odpadami za ww. miesiące w podwyższonej wysokości. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że podnoszone przez skarżącą okoliczności związane z ogólną dostępnością do dzierżawionego przez nią terenu, na którym znajdują się pojemniki na odpady i brak zabezpieczeń (ogrodzenia) nie mają znaczenia dla zastosowania art. 6ka u.c.p.g. Skarżąca powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, żądając jej uchylenia w całości oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania administracyjnego. Skarżąca wniosła o zwrot kosztów postępowania od organu. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie następujących przepisów: 1/ art. 210 § 1 pkt 6 O.p., poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji; 2/ art. 122 O.p. i art. 191 O.p., poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności i błędne uznanie, że pojemniki na odpady w punkcie przy ul. [...] przypisane są skarżącej, w sytuacji gdy z pojemników tych korzystają także inne podmioty, a pojemniki nie zawierają oznaczeń pozwalających przypisać je do któregokolwiek z tych podmiotów. Skarżąca wyjaśniła, że gmina zobowiązała się do ogrodzenia i zabezpieczenia przed dostępem dla osób postronnych terenu wydzierżawianego mieszkańcom pod punkt gromadzenia odpadów, co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy pismo [...] z 30 lipca 2014 r. Brak odpowiednich zabezpieczeń skutkuje umieszczaniem odpadów niesegregowanych przez osoby nie będące członkami wspólnoty skarżącej za co skarżąca nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji; 3/ art. 6 ka u.c.p.g., poprzez jego niezasadne zastosowanie. Do skargi zostały dołączone kopie zdjęć punktu gromadzenia odpadów, która potwierdza okoliczność braku ogrodzenia, jego ogólną dostępność, braku wiaty śmietnikowej, braku oznaczeń pozwalających przypisać pojemniki do konkretnych podmiotów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wbrew podniesionym w niej zarzutom stan faktyczny został ustalony w sposób niesporny, zaś jego ocena w kontekście obowiązującego i prawidłowo przywołanego przez organy podatkowe stanu prawnego nie budzi wątpliwości Sądu. Aktem poddanym sądowej kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji określającą skarżącej wysokość podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w związku z nieselektywną zbiórką odpadów. Spór sprowadza się do oceny zgodności z prawem decyzji organu odwoławczego, który zaaprobował decyzję Prezydenta, określającą skarżącej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości jak dla odpadów niesegregowanych, czyli w wysokości wyższej od zadeklarowanej przez skarżącą. W deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z 30 stycznia 2020 r. (złożonej w związku ze zmianami w systemie gospodarki odpadami od 1 lutego 2020 r. – obowiązek segregacji) skarżąca oświadczyła, że na terenie jej nieruchomości odpady będą segregowane oraz wybrała stawkę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w sposób selektywny; jako punkt gromadzenia odpadów skarżąca wskazała grunt dzierżawiony od gminy przy ul. [...]. Zgodnie z art. 6ka ust. 1-3 u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3. Z akt sprawy (w tym dokumentacji fotograficznej) wynika, że podczas odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości skarżącej pracownicy spółki wywożącej odpady w okresie dwóch miesięcy czterokrotnie stwierdzili i udokumentowali nieselektywne zbieranie odpadów – w pojemniku na makulaturę znalazły się odpady zmieszane. Sąd przyjął, że stwierdzone nieprawidłowości nie miały charakteru incydentalnego, nie były one wynikiem jednorazowej pomyłki. Zauważyć bowiem należy, że 20 i 27 listopada 2020 r., a następnie 15 i 27 grudnia 2020 r. został udokumentowany fakt wrzucania do pojemników właściwych do segregacji makulatury oznaczonych [...], a zatem należących do skarżącej, różnych kategorii odpadów, w tym żywnościowych, plastiku, opakowań foliowych. Na pojemnikach została umieszczona czerwona naklejka informująca o niewłaściwej segregacji oraz o odebraniu odpadów jako zmieszanych , co skutkuje zastosowaniem wyższej opłaty. Prawidłowo zatem, wobec otrzymania powiadomienia o niedopełnieniu przez skarżącą obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, organ I instancji, wszczął z urzędu postępowanie wobec skarżącej w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, a po jego przeprowadzeniu wydał decyzję określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za wskazany okres 2020 r., stosując stawkę podwyższoną w wysokości określonej w uchwale. Zgodnie bowiem z postanowieniami § 2 uchwały miesięczna stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynosi 0,88 zł za 1 m2 powierzchni lokalu mieszkalnego w części nieprzekraczającej 110 m2, zaś powyżej tej powierzchni wynosi 0,10 zł za 1 m2. Podwyższoną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (w wysokości dwukrotności stawki podstawowej) ustala się, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny. Jak już wskazano fakt nieselektywnego zbierania odpadów komunalnych potwierdza znajdująca się w aktach dokumentacja zdjęciowa. Jednak zdaniem skarżącej, członkowie wspólnoty nie ze swojej winy zostali narażeni na podwyższoną opłatę. Odnosząc się do stanowiska skarżącej, Sąd stwierdza, że na podstawie m.in. art. 3 ust. pkt 24 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2020 r. poz. 797) stworzony został system selektywnego zbierania odpadów nadających się do odzysku – zbierania, w ramach którego dany strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Stosownie zaś do art. 3 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g. selektywne zbieranie odpadów komunalnych obejmuje co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady. Do odpadów zmieszanych należy wrzucać odpady, których nie można posegregować. W ocenie Sądu, nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że makulaturę (papier) należy zbierać selektywnie, a w pojemniku na tego rodzaju odpady nie mogą znaleźć się odpady zmieszane. Zdaniem Sądu, problem właściwego zabezpieczenia terenu, na którym znajdują się pojemniki przeznaczone do segregacji odpadów przed osobami/podmiotami niebędącymi członkami wspólnoty skarżącej, należy do obowiązku skarżącej. Skarżąca uchybiła temu obowiązkowi (co potwierdza dołączona do skargi dokumentacja zdjęciowa), czym umożliwiła korzystanie z pojemników na odpady innym osobom/podmiotom. Niezależnie od powyższego, podkreślić w sprawie trzeba, iż twierdzenia skarżącej nie wpływają na prawidłowość rozstrzygnięcia, bowiem z dokumentacji fotograficznej i notatek służbowych bezsprzecznie wynika, że w pojemniku na makulaturę znalazły się odpady zmieszane, co skutkowało podwyższeniem opłaty za wywóz nieczystości. Przy czym – jak wskazano – okoliczności, w jakich doszło do zmieszania odpadów obciążają samą skarżącą. W ocenie Sądu, organy nie naruszyły przepisów postępowania. Podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, przez co nie została naruszona zasada prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.). Materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 O.p.), zaś jego spójna i logiczna ocena nie naruszała granic swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 O.p. Zaskarżona decyzja została prawidłowo uzasadniona i zawiera zarówno pełne uzasadnienie faktyczne, jak i prawne. Nie sposób też zarzucić organowi odwoławczemu, że nie dokonał szerokiej i wybiegającej ponad zarzuty odwołania oceny. W swojej decyzji Kolegium opisało stan faktyczny sprawy w sposób wyczerpujący, odniosło się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu, a prawne uzasadnienie decyzji spełnia wymogi art. 210 § 4 O.p. Przez wzgląd na powyższe, zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie. W sprawie nie naruszono również art. 6ka u.c.p.g. Ocena zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie dała zatem Sądowi podstaw do wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Wbrew stanowisku skarżącej zaskarżone decyzje nie naruszają przepisów postępowania w takim zakresie, by naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W kontekście oceny prawnej prawa materialnego Sąd stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów u.c.p.g. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 poz. 329, dalej: p.p.s.a.), nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.