I SA/Gd 34/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-02-26
Skład orzekający: Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, będący osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, może zostać przyznany adwokat z urzędu w ramach prawa pomocy?Ratio decidendi
Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, ponieważ wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, co uzasadnia zwolnienie go z ponoszenia kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z urzędu. Sąd wziął pod uwagę jego oświadczenia majątkowe i dochody, a także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności.Stan faktyczny
Wnioskodawca S.N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok. Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, utrzymuje się z emerytury i zasiłku pielęgnacyjnego, a jego miesięczne koszty utrzymania wynoszą 1.380 zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. N. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę S. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok.
Odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu 27 listopada 2014 r.
Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu 4 grudnia 2014 r. skarżący zwrócił się przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.
W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym wnioskodawca podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z kolei z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że ww. jest współwłaścicielem domu o powierzchni 67,90 m2. Wnioskodawca utrzymuje się z emerytury oraz zasiłku pielęgnacyjnego. Miesięczne koszty własnego utrzymania wnioskodawca określił na kwotę 1.380 zł.
Z treści znajdującego się w aktach orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Wnioskodawca w świetle ww. orzeczenia wymaga korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby.
W tym stanie sprawy uznano, co następuje.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji ww. regulacji normatywnej wynika, że to na podmiocie wnioskującym ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Zgodnie natomiast z treścią art. 252 § 1 ww. ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Wymóg ten podyktowany jest koniecznością dokonania jak najpełniejszej oceny zdolności określonego podmiotu do poniesienia kosztów postępowania pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 albo pkt 2 ww. ustawy, warunkujących możliwość przyznania prawa pomocy.
Co istotne, oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy składane są pod reżimem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), o czym świadczy stosowne pouczenie zawarte w rubryce nr 13 formularza wniosku o prawo pomocy.
Dając wiarę obecnym oświadczeniom wnioskodawcy będącego osobą znajdującą się w trudnej sytuacji materialnej jak i uwzględniając stan niniejszej sprawy referendarz sądowy uznał, iż zasadne jest zniesienie względem wnioskodawcy ciężaru finansowego związanego z ustanowieniem pełnomocnika.
Orzekając w powyższym zakresie wzięto również pod uwagę pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w postanowieniu z dnia 4 sierpnia 2014 r. (sygn. akt II FZ 1072/14; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl) przyznającym wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał bowiem, że sytuacja wnioskodawcy - osoby po amputacji kończyny, poruszającej się przy pomocy protezy - winna być postrzegana jako szczególna. Sytuacja ta powoduje m.in., że prawdopodobieństwo poniesienia przez wnioskodawcę nagłych, nieprzewidywalnych wydatków koniecznych dla utrzymania sprawności ruchowej jest znacząco większa niż w przypadku osoby pełnosprawnej znajdującej się w podobnej sytuacji materialnej.
W reasumpcji, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia, przyznając wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło