I SA/Gd 342/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi kasacyjnej J. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 6 lipca 2020 r., nr 2201-IOD-3.4102.79.2019.20 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. postanawia odrzucić skargę kasacyjną. J. H. (dalej: "Skarżący") złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 342/24 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 sierpnia 2024 r. wezwano pełnomocnika Skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 374 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W dniu 19 sierpnia 2024 r. A. spółka z o.o. w Gdańsku uiściła wpis w wysokości 374 zł, podając w tytule przelewu, że wpis został zapłacony w imieniu J.H. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 178 w zw. z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935) dalej: "p.p.s.a." wstępnej kontroli skargi kasacyjnej dokonuje wojewódzki sąd administracyjny. Kontrola ta ogranicza się do zbadania zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jej dopuszczalności oraz dochowania wymogów formalnych i fiskalnych. Wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków formalnych strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Jak stanowi art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. - od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Do pism, o jakich mowa powyżej, zalicza się również skargę kasacyjną. Natomiast skutki nieuiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej reguluje przepis art. 220 § 3 p.p.s.a. stanowiąc, że w przypadku braku wpisu, skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik Skarżącego odebrał wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w dniu 12 sierpnia 2024 r., z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach prawnych niedokonania tej czynności. Wyznaczony Stronie siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego upłynął bezskutecznie w dniu 19 sierpnia 2024 r. Natomiast co wyżej odnotowano, w dniu 19 sierpnia 2024 r. wpłynął na konto sądu wpis sądowy uiszczony przez A. spółka z o.o. w G. z jej konta bankowego z adnotacją, że został zapłacony w imieniu J.H. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Brak jest jednak przepisu szczególnego, który by dopuszczał uiszczenie wpisu sądowego przez inny podmiot niż strona. Ustawa p.p.s.a. w szeregu przepisów dotyczących wpisu sądowego, czy nawet szerzej rozumianych kosztów sądowych, wprost i jednoznacznie wskazuje jako osobę zobowiązaną do uiszczenia tych kosztów, jak również ich zwrotu, jedynie stronę. W ocenie Sądu tylko strona może uiścić wpis sądowy, co znajduje potwierdzenie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2011 r. w sprawie sygn. akt I GZ 35/11, w którym stwierdzono, że "skarga jest pismem wszczynającym postępowanie przed sądem administracyjnym, od którego, stosownie do art. 214 § 1, art. 220 § 1 oraz art. 230 § 1 p.p.s.a., pobiera się wpis, a do jego uiszczenia zobowiązana jest osoba wnosząca pismo. Identyczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 28 listopada 2012 r. w sprawie sygn. akt II OZ 1055/12 i stwierdził, że "obowiązek uiszczenia wpisu spoczywa na podmiocie, który wnosi skargę na ostateczną decyzję administracyjną". Również w sprawie o sygn. akt II FZ 446/11 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "podmiot postępowania, który wnosi do sądu pismo podlegające opłacie, ma obowiązek uiszczenia kosztów sądowych". Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 października 2012 r. w sprawie sygn. akt II OZ 885/12 podkreślił, że "w przypadku współuczestnictwa formalnego każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku". Czyli nawet współuczestnik sporu nie może uiścić wpisu sądowego za drugiego współuczestnika, a co dopiero jak w sprawie niniejszej, podmiot, który nie jest uczestnikiem postępowania w sprawie. Zdaniem Sądu jedynym dopuszczalnym wyjątkiem od tej zasady może być uiszczenie wpisu sądowego przez małżonka Strony z uwagi na prawno-ekonomiczną więź łączącą małżonków i panujący między nimi w małżeństwie ustrój majątkowy (tak: Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 8 sierpnia 2008 r. w sprawie sygn. akt V CZ 51/08, w którym stwierdzono, że "żądaną od powódki opłatę podstawową mógł zatem skutecznie uiścić jej mąż"). W zakresie obowiązku uiszczenia wpisu brak jest przepisów szczególnych stanowiących inaczej niż zasada określona ww. przepisie art. 199 p.p.s.a. Wyżej wskazane przepisy należy wykładać ściśle. Skoro ustawodawca w ww. ustawie p.p.s.a. nie przewidział wyjątku i nie wskazał wprost, że wpis sądowy może za stronę uiścić inny podmiot, to uznać należy, iż tylko strona może dokonać tej wpłaty. Należy mieć na uwadze, że gdyby ustawodawca chciał dopuścić takie działanie dla innego podmiotu niż strona zobowiązana do uiszczenia wpisu, to mógłby taki wyjątek wpisać do tej ustawy, tak jak to uczynił w art. 62b § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540), gdzie dopuszczono taką możliwość w ściśle ograniczonym zakresie. Obie te ustawy dotyczą m.in. należności wobec budżetu, stąd w ujęciu systemowym, przy wykładni przepisów p.p.s.a. dotyczących możliwości uiszczenia wpisu przez inny podmiot niż strona, należy brać pod uwagę również treść przepisów Ordynacji podatkowej. Karolina Zarzycka-Ciołkiewicz i Bogusław Dauter (red. nauk.) w artykule "Obowiązek uiszczenia kosztów sądowych (lex nr 1610614122/7669) wskazując na to, że stanowisko, iż osoba trzecia może uiścić koszty sądowe za stronę, jest sprzeczne z charakterem opłat sądowych jako daniny publicznej. Wskazano na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 26 maja 2008 r., I FPS 8/07 (ONSA WSA 2008, nr 5, poz. 79), w której NSA wykluczył możliwość wygaśnięcia zobowiązania podatkowego, stanowiącego daninę publiczną w przypadku dokonania zapłaty przez inny podmiot w imieniu podatnika. Zdaniem autorów artykułu w odniesieniu do kosztów sądowych również "należałoby uznać, że uiszczenie przez inny podmiot niż zobowiązany opłaty nie zwalnia z tego obowiązku wnoszącego pismo". Zatem w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wykonał wezwania Sądu i nie uiścił wpisu od skargi kasacyjnej, tym samym uniemożliwiając nadanie jej dalszego biegu. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 178 w zw. z art. 230 § 1 i § 2, art. 220 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.