I SA/Gd 352/08

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-07-18

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka w likwidacji, której majątek został zajęty przez naczelnika urzędu skarbowego na poczet zobowiązań podatkowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie przedłoży wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy?
Ratio decidendi
Spółka w likwidacji, ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), musi wykazać, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania. Niewykonanie wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy uniemożliwia sądowi dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej i skutkuje odmową przyznania prawa pomocy, nawet jeśli spółka podnosi, że jej majątek jest zajęty przez organ podatkowy.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. w likwidacji wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące postępowania zabezpieczającego w podatku dochodowym. Spółka podała, że jej majątek, w tym środki na rachunku bankowym, został zajęty przez naczelnika urzędu skarbowego, co uniemożliwia jej swobodne dysponowanie nimi. Referendarz sądowy wezwał spółkę do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych, jednak spółka ich nie dostarczyła.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy wnioskodawcy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie prowadzonego postępowania zabezpieczającego na majątku spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. "A" Spółka z o.o. w likwidacji z siedzibą [...] wnioskiem z dnia 27 maja 2008 r. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Brzmienie cyt. przepisu wskazuje, że przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej zostało w znacznym zakresie pozostawione uznaniu sądu administracyjnego. Spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek ekonomicznych w nim wskazanych nie obliguje do przyznania prawa pomocy. W złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach skarżąca spółka podała, iż wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50 000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok – 18 894,01 zł, ostatni rok obrotowy zamknęła stratą w wysokości 46 889,21 zł, na rachunku bankowym posiada środki w wysokości 183 007,83 zł. W uzasadnieniu wniosku spółka podkreśliła, że jej majątek, w tym także zgromadzone na rachunku bankowym środki pieniężne, zostały zabezpieczone przez naczelnika urzędu skarbowego na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 2004. Z tych przyczyn spółka nie może nimi swobodnie dysponować. Na podstawie art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W związku z powyższym zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 9 czerwca 2008 r. (doręczonym pełnomocnikowi strony w dniu 19 czerwca 2008 r.) skarżąca spółka zobowiązana została do przedłożenia w terminie 7 dni następujących dokumentów: (1) wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych i innych, na których gromadzone są środki pieniężne, w tym kont i lokat dewizowych, z ostatnich trzech miesięcy, z uwzględnieniem aktualnego ich salda wraz z historią dokonanych na nich operacji, (2) odpisu deklaracji CIT-8 o wysokości osiągniętego dochodu (przychodu) lub poniesionej straty za rok podatkowy 2007, (3) sprawozdania finansowego za ostatni rok obrotowy. Pomimo nałożonego na spółkę zobowiązania nie przedłożyła ona żadnego z wymaganych dokumentów i oświadczeń, co skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Mając na uwadze powyższe uznano, że skarżąca nie wykazała zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06, niepubl.). Bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy potraktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt OZ 128/05, niepubl.). Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło