I SA/Gd 357/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2015-10-05

Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego powinien zostać przywrócony, jeśli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu z powodu błędnego doręczenia zawiadomienia o rozprawie przez pocztę?
Ratio decidendi
Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego powinien zostać przywrócony, jeśli strona wykaże, że uchybiła mu bez swojej winy, co może być spowodowane np. błędnym doręczeniem zawiadomienia o rozprawie przez pocztę, a wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie wraz z czynnością, której termin uchybiono.
Stan faktyczny
Strona wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił jej skargę w sprawie podatku od towarów i usług. Strona twierdziła, że nie otrzymała zawiadomienia o rozprawie ani awiza, a o wydaniu wyroku dowiedziała się przypadkiem. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazała błąd listonosza zastępującego etatowego pracownika poczty, który mógł omyłkowo doręczyć zawiadomienia pod inny adres, ze względu na istnienie w miejscowości innych rodzin o tym samym nazwisku.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 5 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ś. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 17 czerwca 2015 r. wydanego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do sierpnia 2010 r. postanawia: przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Wyrokiem z 17 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę strony na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 kwietnia 2014 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do sierpnia 2010 r. Pismem z dnia 23 września 2015 r. (data nadania) skarżąca, wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienie do powyższego wyroku wraz z przedmiotowym wnioskiem. We wniosku wskazano, że o wydaniu wyroku skarżąca powzięła wiedzę dopiero w dniu 17 września 2015 r. podczas rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z pracownikiem I Wydziału Sądu. Uzasadniając wniosek strona wskazała, że zawiadomienie o terminie rozprawy nigdy nie zostało jej doręczone, nigdy nie dotarły do niej również zawiadomienia (awiza) o pozostawieniu przesyłki do odbioru w urzędzie pocztowym. Do wniosku dołączono odpowiedź Poczty Polskiej – Urzędu Pocztowego w Ł. z dnia 22 września 2015 r., w którym Naczelnik Urzędu Pocztowego stwierdził, że zawiadomienia dotyczące ww. przesyłki (nr [...]), mogły zostać omyłkowo doręczone pod innym adresem, z uwagi, iż w miejscowości Ł. mieszkają dwie inne rodziny o tym samym nazwisku pod innymi adresami. Z uwagi, iż w tym okresie listonosz, który na stałe obsługuje ten teren, przebywał na urlopie, pracownik który go zastępował mógł pomylić adresy doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu, jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 p.p.s.a.). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku nastąpi w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, strona dopełni czynności, dla której był ustanowiony termin oraz uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia uwzględnienie wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego 11 grudnia 2012 r. II GSK 1721/12). Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii terminowości złożenia rozpatrywanego wniosku, Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. Wobec powzięcia wiadomości o wydaniu wyroku w dniu 17 września 2015 r., skarżąca złożyła wniosek w terminie, w dniu 23 września 2015 r. Strona dokonała również czynności procesowej, której uchybiła – złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia do wyroku. W dalszej kolejności oceny wymaga przesłanka braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Dokonując takiej oceny należy przyjąć obiektywny miernik staranności, zgodnie z którym, o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona, obiektywnie nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego w literaturze zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 329). Dodatkowo zauważyć należy, że przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony, dlatego ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lipca 1999 r., sygn. akt I PKN 273/99, OSNAP 2000 nr 20, poz. 757). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanego wniosku, Sąd podzielił argumentację skarżącej, że nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia do wyroku z 17 czerwca 2015 r. Jak wynika z dołączonej odpowiedzi Poczty Polskiej – Urzędu Pocztowego w Ł. z dnia 22 września 2015 r., Naczelnik Urzędu Pocztowego stwierdził, że zawiadomienia dotyczące ww. przesyłki – zawiadomienia o terminie rozprawy (nr [...]), mogły zostać omyłkowo doręczone pod innym adresem, z uwagi, iż w miejscowości Ł. mieszkają dwie inne rodziny o tym samym nazwisku pod innymi adresami. Z uwagi, iż w tym okresie listonosz, który na stałe obsługuje ten teren, przebywał na urlopie, pracownik który go zastępował mógł pomylić adresy doręczenia. W związku z powyższym w ocenie Sądu skarżąca uprawdopodobniła okoliczność braku wiedzy o terminie rozprawy i wydanym na niej rozstrzygnięciu. Niewątpliwie okoliczności te przemawiają za przyjęciem, że skarżąca nie z własnej winy uchybiła terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło