I SA/Gd 362/11

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-07-08

Skład orzekający: Aleksandra Rynduch-Szczawińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba ucząca się bez dochodów, pozostająca na utrzymaniu rodziców, których dochody po odliczeniu koniecznych kosztów utrzymania są niskie, a którzy nie posiadają oszczędności i ponoszą dodatkowe wydatki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ wykazał, że jego sytuacja materialna, jako osoby uczącej się bez dochodów i pozostającej na utrzymaniu rodziców o ograniczonych środkach finansowych, uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sytuację tę dodatkowo komplikuje brak oszczędności oraz konieczność poniesienia wydatków na remont mieszkania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca M. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn. Wnioskodawca jest osobą uczącą się, nie osiąga dochodów i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Rodzice posiadają ograniczone dochody, nie mają oszczędności, a ich majątek stanowi mieszkanie wymagające remontu. Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem, uzupełnionym na formularzu PPF w dniu 16 maja 2011 r. (data stempla pocztowego), M. M. zwróciła się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Ze złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz przedłożonych przez nią na wezwanie referendarza sądowego dokumentów źródłowych wynika, że wnioskodawczyni uczy się, nie osiąga żadnych dochodów i pozostaje na utrzymaniu swoich rodziców. Ojciec wnioskodawczyni uzyskuje dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.014,73 zł netto (średnia z okresu ostatnich trzech miesięcy), zaś matka wnioskodawczyni w wysokości 3.418,80 zł brutto, jednakże po uwzględnieniu dokonywanych przez jej pracodawcę potrąceń, w tym z tytułu zaciągniętych pożyczek zakładowych, faktycznie jest jej przekazywana kwota 2.068,58 zł (płaca za maj i czerwiec br.). Wnioskodawczyni ani jej rodzice nie posiadają oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, nie są właścicielami samochodów. Majątek wnioskodawczyni stanowi mieszkanie o powierzchni 58 m2, darowane jej przez dziadka. Jednakże aktualnie zamieszkuje ona wraz z rodzicami w wynajętym lokalu, gdyż darowane jej mieszkanie wymaga remontu związanego z usuwaniem związków toksycznych. Ponoszone przez rodziców wnioskodawczyni miesięczne koszty związane z eksploatacją zajmowanego mieszkania wynoszą 376,03 zł, nadto ponoszą oni wydatki w średniej miesięcznej wysokości 640 zł, na które składają się opłaty za media, usługi telekomunikacyjne, abonament RTV oraz składki na ubezpieczenia. Matka wnioskodawczyni jest osobą niepełnosprawną i wydaje na lekarstwa i rehabilitację kwotę około 160 zł miesięcznie. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne uznano, że wnioskodawczyni wykazała, że nie ma aktualnie realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Za taką oceną przemawia po pierwsze okoliczność, że wnioskodawczyni jest osobą uczącą się, nie uzyskującą jeszcze żadnych dochodów, po drugie wysokość środków pieniężnych pozostająca z dochodów uzyskiwanych przez jej rodziców po uiszczeniu stałych i koniecznych kosztów utrzymania. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji finansowej wnioskodawczyni jest też okoliczność, że ani ona ani jej rodzice nie posiadają żadnych oszczędności, stoją zaś przed koniecznością poniesienia wydatków na remont mieszkania, związany z usunięciem znajdujących się w nim substancji toksycznych. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło