I SA/Gd 368/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ż. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskiem, zawartym w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję organu podatkowego, skarżący M. Ż. zwrócił się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na formularzu PPF skarżący uzupełnił w dniu 16 kwietnia 2014 r. (data stempla pocztowego). Sprecyzował przy tym swoje żądanie w zakresie ustanowienia pełnomocnika wskazując, że wnosi o ustanowienie adwokata M. S. Zgodnie z brzmieniem 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Nadmienić przy tym należy, że ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, dokumentów znajdujących się w aktach podatkowych sprawy oraz przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 23 kwietnia 2014 r. (doręczone stronie w dniu 28 kwietnia 2014 r.), ustalono, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną, na utrzymaniu małżonków pozostaje dwoje małoletnich dzieci, na miesięczne dochody rodziny składają się przyznana wnioskodawcy renta z tytuły częściowej niezdolności do pracy, która po dokonaniu potrąceń egzekucyjnych wypłacana jest w kwocie 464,47 zł netto oraz wynagrodzenie za pracę małżonki, które wynosi 1.369,91 zł netto (dowód: odpis decyzji ZUS z dnia 7 marca 2014 r. o waloryzacji renty, zaświadczenie od pracodawcy z dnia 30 kwietnia 2014 r.), małżonkowie nie posiadają żadnego majątku, w tym nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, pojazdów mechanicznych, salda posiadanych przez każdego z małżonków odrębnych rachunków bankowych na dzień 30 kwietnia i 2 maja 2014 r. wynosiły 1.019,05 zł i 0 zł (dowód: zestawienie operacji za okres od 1 lutego do 30 kwietnia 2014 r., historia rachunku za okres od 1 lutego do 2 maja 2014 r.), zaś saldo końcowe wspólnego konta małżonków w okresie od 22 stycznia do 22 kwietnia 2014 r. były ujemne i wynosiły 677,56 zł, 697,56 zł i 717,56 zł (dowód: wyciągi za ww. okres), z tytuł zaciągniętej pożyczki małżonkowie posiadają zadłużenie, które na dzień 29 kwietnia 2014 r. wynosiło 10.893,97 zł (dowód: zaświadczenie z banku z dnia 29 kwietnia 2014 r.), natomiast wnioskodawca poza zaległościami podatkowymi w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. i w podatku od towarów i usług za grudzień 2011 r. i za lipiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2012 r., których wysokość wraz z odsetkami wynosi łącznie 211.288,53 zł, i o których umorzenie się ubiega, posiada także inne zadłużenie w kwocie 117.011,88 zł wraz z odsetkami naliczonymi na dzień 10 lipca 2013 r. (dowód: zawiadomienie z dnia 10 lipca 2013 r. o wszczęciu egzekucji przez komornika sądowego). Małżonkowie obecnie zamieszkują w mieszkaniu będącym własnością rodziców wnioskodawcy, którzy udzielają małżonkom pomocy finansowej tego rodzaju, że ponoszą koszty jego eksploatacji w kwocie około 500-800 zł miesięcznie (dowód: dodatkowe oświadczenie z dnia 5 maja 2014 r.). Wprawdzie wnioskodawca podał, że nie posiada dowodów potwierdzających kwotę środków wydatkowanych na zakup niezbędnych leków, oświadczając jedynie, że z tego tytułu wydatkuje kwotę około 65 zł miesięcznie, to referendarz sądowy uznał oświadczenie to za wystarczające; do akt podatkowych sprawy dołączono bowiem dokumentację medyczną, z której wynika nie tylko stan zdrowia wnioskodawcy, ale również konieczność zażywania przez wnioskodawcę leków. W tak ustalonym stanie faktycznym referendarz sądowy stwierdził, że skarżący obecnie nie ma realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Dokonane ustalenia potwierdzają, że sytuacja finansowa, w jakiej znajduje się on i jego rodzina jest trudna. Małżonkowie, pomimo że oboje osiągają dochody, nie są w stanie samodzielnie się utrzymać i korzystają z pomocy udzielanej im przez rodziców. Nie ulega wątpliwości, że kwota uzyskiwanych przez małżonków miesięcznych dochodów (1.834,38 zł) pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących niezbędnych potrzeb czteroosobowej rodziny. Stanowisko takie potwierdza stan środków na rachunkach bankowych, z których wyciągi wnioskodawca przedstawił. Pod uwagę wzięto także stan zadłużenia wnioskodawcy oraz okoliczność zajęcia egzekucyjnego jednego z dwóch źródeł utrzymania małżonków. Z tych względów uznano, że skarżący wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.