I SA/Gd 389/09
WyrokWSA w Gdańsku2009-10-15
Skład orzekający: Zbigniew Romała, Ewa Wojtynowska, Bogusław Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wprowadzająca zwolnienie od podatku od nieruchomości, która określa limit pomocy de minimis na poziomie 100.000 euro, jest zgodna z prawem, jeśli od 1 stycznia 2007 r. obowiązuje rozporządzenie Komisji (WE) nr 1998/2006, które ustala limit pomocy de minimis na poziomie 200.000 euro?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy wprowadzająca zwolnienie od podatku od nieruchomości, określająca limit pomocy de minimis na 100.000 euro, jest zgodna z prawem. Podkreślono, że pomoc publiczna o charakterze de minimis jest przyznawana na podstawie aktów prawa miejscowego, a nie bezpośrednio na podstawie rozporządzenia Komisji Europejskiej. Zmiana limitu pomocy de minimis w prawie unijnym nie nakłada automatycznie na krajowego normodawcę obowiązku zwiększenia udzielanej pomocy. Aby skorzystać ze zwiększonego limitu, konieczne byłoby podjęcie nowej uchwały przez radę gminy.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. Spór dotyczył wysokości zwolnienia od podatku, przyznanego na podstawie uchwały Rady Miejskiej. Spółka twierdziła, że przysługuje jej wyższe zwolnienie, zgodne z nowym limitem pomocy de minimis (200.000 euro) wynikającym z rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006, podczas gdy uchwała rady miejskiej opierała się na wcześniejszym limicie 100.000 euro. Organy administracji i sąd uznały, że limit zwolnienia wynika z uchwały rady, a nie bezpośrednio z rozporządzenia UE.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. oddala skargę.
Burmistrz Miasta decyzją z dnia 31 grudnia 2008 r. określił A sp. z o. o. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2008. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że określone spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości w wysokości [...] zł zostaje pomniejszone o kwotę zwolnienia przyznanego na podstawie Uchwały nr [...] Rady Miejskiej z dnia 11 kwietnia 2005 r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców tj. o [...] zł. Organ pierwszej instancji wyjaśnił dalej, że przedmiotowa uchwała dawała możliwość korzystania przez przedsiębiorcę z 3 letniego zwolnienia, jednak kwota zwolnienia nie mogła przekroczyć 100.000 euro. Podatnik, na mocy tejże uchwały uzyskał już zwolnienie w 2005 r. (w grudniu) oraz w latach 2006 i 2007 na kwotę stanowiącą równowartość [...] euro. W związku z powyższym wysokość zwolnienia, jaką mógł uzyskać w 2008 r. to [...] euro co stanowi równowartość [...] zł. W złożonej korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2008 spółka deklaruje [...] zł. Jest to kwota należna za grudzień 2008 r. Pozostała kwota, należna za okres od stycznia do listopada 2008 r., w wysokości [...] zł podlega, według spółki, zwolnieniu na podstawie powołanej wcześniej uchwały. W ocenie organu podatkowego pierwszej instancji jest to niezgodne z progiem pomocy wskazanym w przedmiotowej uchwale.
Strona, w odwołaniu od wyżej opisanej decyzji, zarzuciła rażące naruszenia prawa materialnego tj: § 5 uchwały nr [...] Rady Miejskiej z dnia 11 kwietnia 2005 r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców przez jego błędną interpretację i zastosowania, rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L Nr 379 z 28.12.2006 r.) przez przyjęcie, że kwota pomocy de minimis nie może przekroczyć kwoty 100.000 euro i tym samym błędnie określono kwotę zwolnienia w podatku od nieruchomości, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej przez nieprawidłowe określenie wysokości zobowiązania podatkowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 16 marca 2009 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że nieruchomości będące przedmiotem opodatkowania spółka nabyła w dniu 18 listopada 2005 r., a okres zwolnienia rozpoczął się w dniu 1 grudnia 2005 r. Przedstawiony okres zwolnienia i jego wysokość wynikają wprost z Uchwały Rady Miejskiej. Dalej Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że przy rozpatrywaniu sprawy należy uwzględnić fakt, że wiodącym przepisem jest ustawa o podatkach i opłatach lokalnych oraz Uchwała Rady Miejskiej. Podjęcie przedmiotowej uchwały wynikało z polityki samorządu wobec przedsiębiorców, a nie z rozporządzenia Komisji WE z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE. Przepisy unijne były jedynie pomocne przy określaniu wysokości pomocy de minimis. Ewentualne rozszerzenie wysokości pomocy do kwoty 200.000 euro, a także rozszerzenie okresu zwolnienia, na które powołuje się podatnik wymagałoby nowej uchwały Rady Miejskiej w tej sprawie. Ponieważ taka uchwała nie została podjęta, działanie Burmistrza zgodne z sugestią podatnika nie miałoby podstawy prawnej.
A sp. z o. o. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 marca 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, § 5 uchwały nr [...] Rady Miejskiej z dnia 11 kwietnia 2005 r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców, przez jego błędną interpretację i zastosowanie, art. 87 Traktatu o Unii Europejskiej, rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis, przez przyjęcie, że kwota pomocy de minimis nie może przekroczyć kwoty 100.000 euro i tym samym błędne określenie kwoty zwolnienia od podatku od nieruchomości, art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej przez nieprawidłowe określenie wysokości zobowiązania przez jego błędną wykładnię i zastosowanie. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi A sp. z o. o. stwierdziła, że błędne jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż Uchwała Rady Miasta z dnia 11 kwietnia 2005 r. wynika z polityki samorządu, a nie z Rozporządzenia Komisji WE z dnia 12 stycznia 2001 r. oraz późniejszego Nr 1998/20006 z dnia 15 grudnia 2006 r. oraz, że przepisy unijne były jedynie pomocne przy określaniu pomocy de minimis. Skarżąca wywiodła, że zwolnienie wynikające z Uchwały Rady Miasta stanowi, w rozumieniu przepisów unijnych, pomoc publiczną o charakterze de minimis. Zatem Rada Miejska podejmując przedmiotową uchwałę nie mogła działać wbrew regulacjom unijnym dotyczącym udzielania pomocy de minimis. Wyjaśniono dalej, że od dnia 1 stycznia 2007 r. obowiązuje rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. które zastąpiło Rozporządzenie KE nr 69/2001. Wszystkie programy pomocowe obowiązujące od 1 stycznia 2007 r. muszą być zatem zgodne z nowymi przepisami o pomocy de minimis. Przywołane wyżej regulacje unijne, którymi na mocy Konstytucji Polska jest bezwzględnie związana, jednoznacznie oznaczają, że do pomocy udzielonej w 2008 r. stosuje się przepisy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006, gdzie w art. 2 ust. 2 ustalono nowy limit pomocy de minimis na poziomie 200.000 euro. Zatem bezspornie takowy limit winien być w niniejszej sprawie zastosowany. Nadto limit ten dotyczy trzech lat budżetowych (art. 2 ust. 1), w przeciwieństwie do trzech lat kalendarzowych, o których stanowiło poprzednie rozporządzenie. Zdaniem skarżącej, dokonując oceny należy wziąć pod uwagę bieżący rok kalendarzowy oraz 2 poprzednie lata. Organ podatkowy zatem błędnie do swego wyliczenia limitu pomocy przyjął pomoc uzyskaną w 2005 r. W konkluzji skargi spółka stwierdziła, że błędne jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz Burmistrza Miasta, wedle którego kwota zwolnienia jaką może uzyskać spółka w 2008 r. wynosi 18.800,41 euro. Wedle wyliczeń skarżącej, dokonanych zgodnie z przytoczonymi przepisami unijnymi, zwolnienie z podatku od nieruchomości w 2008 r. powinno wynieść [...] euro. Tym samym zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za 2008 r. po uwzględnieniu przedmiotowego zwolnienia winno wynieść [...] zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych rozstrzygnięć z prawem. W wyniku takiej kontroli rozstrzygnięcie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania. Sąd stwierdzi nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny nieważności określone w art. 156 k.p.a. lub innych ustawach szczególnych, w tym w ordynacji podatkowej.
Z przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.
Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Burmistrza Miasta w przedmiocie podatku od nieruchomości. Z jej treści wynika, że została ona podjęta m. in. na podstawie art. art. 2, 3 ust. 1, 4, 5 i 6 ust. 9 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm.). Ponadto zastosowanie w sprawie miała, aczkolwiek nie przywołana w sentencji decyzji, Uchwała Rady Miejskiej Nr [...] z dnia 11 kwietnia 2005 r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego z 2005 r. Nr 70, poz. 1330). Przedmiotowa uchwała, zgodnie z § 15, wygasła w dniu 31 grudnia 2006 r.
Wskazać należy dalej, że przedmiotem sporu jest wysokość zwolnienia od podatku od nieruchomości jaka ma przysługiwać skarżącej w 2008 r.
Zakres przedmiotowy zwolnienia nie jest między stronami sporny. Są to nabyte przez spółkę w dniu 18 listopada 2005 r. nieruchomości. Spór dotyczy natomiast warunków skorzystania ze zwolnienia, które zostały określone w § 3 i § 5 Uchwały Rady Miejskiej Nr [...].
Stosownie do § 3 powołanej Uchwały zwolnienie przysługuje nie dłużej niż przez 3 lata, liczone od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaistniało zdarzenie wymienione w § 1. Z kolei § 5 Uchwały stanowi, że pomoc, o której mowa w § 1 może być udzielona w przypadku, gdy kwota pomocy dla jednego przedsiębiorcy, łącznie z pomocą uzyskaną przez niego w różnych formach i z różnych tytułów w ciągu 3 ostatnich lat nie przekracza 100.000 euro. W ocenie Sądu brzmienie powołanych wyżej przepisów nie budzi wątpliwości. Okres w jakim zwolnienie przysługuje nie może być dłuższy niż 3 lata, a początek biegu tego terminu ustalony został na pierwszy dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym miało miejsce zdarzenie wymienione w § 1. Z kolei z § 5 wynika jednoznacznie, że pomoc polegająca na zwolnieniu od podatku od nieruchomości może być udzielona, o ile jej łączna wartość uzyskana przez jednego przedsiębiorcę w różnych formach i z różnych tytułów, w ciągu ostatnich 3 lat nie przekracza 100.000 euro.
Z okoliczności faktycznych, które zdaniem Sądu zostały ustalone prawidłowo wynika, że spółka nabyła w dniu 18 listopada 2005 r. nieruchomości będące przedmiotem opodatkowania, a które podlegały zwolnieniu na mocy wymienionej wyżej Uchwały. Okres zwolnienia rozpoczął się 1 grudnia 2005 r. Spółka na mocy przedmiotowej Uchwały uzyskała przed 2008 r. zwolnienie na łączną kwotę [...] zł, co stanowi równowartość [...] euro. Stąd też kwota przysługującego zwolnienia w 2008 r. wynosi [...] zł, co stanowi równowartość [...] euro.
W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania, jak również przepisów prawa materialnego.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy zauważyć, że ich istota sprowadza się do kwestionowania postanowień Uchwały Rady Miejskiej z dnia 11 kwietnia 2005 r. Stąd też, w dalszej kolejności, Sąd poddał ocenie legalność mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie postanowień tej uchwały.
Należy więc zauważyć, że zgodnie z art. 94 Konstytucji źródłem powszechnie obowiązującego prawa są, na obszarze działania tych organów, stanowione przez organy samorządu terytorialnego akty prawa miejscowego. Badając zgodność z prawem uchwały jednostki samorządu terytorialnego należy ocenić, czy dana uchwała ma ustawową podstawę prawną i czy jej postanowienia nie przekraczają ustawowego upoważnienia.
Przedmiotowa uchwała przyjęta została m. in. na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który stanowił, że rada gminy, w drodze uchwały, może wprowadzić inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w ust. 1 oraz w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw. Przepis ten stanowi przejaw realizacji zasady wynikającej z art. 168 Konstytucji RP, dopuszczający, w granicach szczegółowych rozwiązań ustawowych, możliwość regulacji przez organy samorządu terytorialnego materii podatków i opłat lokalnych.
Skarżąca wywodzi, że przysługujący jej wyższy limit zwolnienia aniżeli określony w omawianej Uchwale wynika z Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006, gdzie w art. 2 ust. 2 ustalono limit pomoc de minimis na poziomie 200.000 euro. Nadto w przedmiotowym Rozporządzeniu wprowadzono odmienny sposób ustalania okresu, w jakim pomoc jest przyznawana. Obecnie limit dotyczy trzech lat budżetowych a nie, jak dotychczas, kalendarzowych. Strona uważa zatem, że limit przysługującego zwolnienia nie tyle wynika z Uchwały Rady Miejskiej ile z obowiązującego od dnia 1 stycznia 2007 r. Rozporządzenia Komisji(WE) nr 1998/2006.
W ocenie Sądu przedstawiony pogląd strony skarżącej nie jest prawidłowy.
Otóż wyjaśnić należy przede wszystkim, że uchwała w sprawie zwolnień wydana została na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podjęcie uchwały wprowadzającej inne, aniżeli ustawowe, zwolnienia przedmiotowe jest samodzielną kompetencją rady gminy. W ocenie Sądu podejmując przedmiotową uchwałę Rada Miejska nie naruszyła art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bez wątpienia zastosowane zwolnienie ma charakter przedmiotowy. Określenie dodatkowych przesłanek przyznania zwolnienia wynikało z konieczności zapewnienia warunków niezbędnych dla uznania jej za pomoc de minimis. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zwolnienie wynikające z uchwały ma charakter pomocy publicznej.
Nie wdając się w szczegółowe rozważania dotyczące zakazu antykonkurencyjnej pomocy państwa w prawie unii europejskiej należy zauważyć następujące fakty. Przepisy art. 87 i 88 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE) przewidują środki przeciwko zakłóceniu konkurencji na rynku wewnętrznym przez Państwa członkowskie w drodze pomocy państwa. Na ich podstawie możliwe są jednak określone rodzaje pomocy dozwolonej oraz dopuszczalnej. Wśród pomocy dopuszczalnej wymienia się pomoc horyzontalną, czyli pomoc udzielaną przedsiębiorcom niezależnie od tego, w jakich regionach, i w jakich sektorach prowadzą oni swoją działalność gospodarczą. Rada upoważniła Komisję Europejską do wydania rozporządzenia wyłączającego dla pomocy bagatelnej (de minimis), określającego próg pomocy dopuszczalnej, niewymagającej zgłoszenia. (Tadeusz Skoczny. Zakaz antykonkurencyjnej pomocy państwa. W: Prawo unii europejskiej. pod redakcją Jana Barcza Wyd. Prawo i Praktyka Gospodarcza 2004)
Powyższe uzasadnia stanowisko, że pomoc publiczna o charakterze de minimis, przyznawana jest na podstawie aktów prawa miejscowego a nie na podstawie rozporządzenia Komisji. Badanie zgodności aktu prawa krajowego z warunkami określonymi w rozporządzeniu Komisji sprowadza się do ustalenia, czy przyznana pomoc nie narusza warunków określonych w rozporządzeniu Komisji, w tym czy nie jest wyższa aniżeli maksymalne kwoty określone w rozporządzeniu Komisji. Innymi słowy wydanie przez Komisję (WE) nowego rozporządzenia, w którym określono wyższy pułap pomocy de minimis, nie oznacza dla normodawcy krajowego automatycznego obowiązku zwiększenia udzielonej pomocy publicznej. Należy także mieć na uwadze, że zgodnie z art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie staowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. U. L. 379.5) uznaje się, że wszelka indywidualna pomoc de minimis spełniająca warunki rozporządzenia (WE) nr 69/2001 przyznana między dniem 2 lutego 2001 r. a dniem 30 czerwca 2007 r. nie spełnia kryteriów określonych w art. 87 ust. 1 Traktatu, w związku z czym nie podlega procedurze zgłoszenia przewidzianej w art. 88 ust. 3 Traktatu. Jedynie na marginesie Sąd zwraca uwagę, że, państwo członkowskie, w tym także jednostka samorządu terytorialnego wyposażona w stosowne kompetencje, może w ogóle zaniechać udzielania pomocy publicznej.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że warunkiem niezbędnym, który umożliwiałby stronie korzystanie ze zwiększonego limitu pomocy de minimis jest podjęcie stosownej Uchwały przez Radę Miejską. Brak takiej uchwały, co w ocenie Sądu nie narusza żadnych norm prawa krajowego jak i wspólnotowego, czyni żądanie strony bezprzedmiotowym.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszyła prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło