I SA/Gd 391/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2016 r. sprawy ze skargi G. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 stycznia 2016 r., nr sygn. [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia 18 maja 2015 r. Wójt Gminy [...] po rozpatrzeniu wniosku G. S. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści: "Wójt Gminy [...], organ podatkowy pierwszej instancji, zaświadcza, że od 16 grudnia 2007 r. adresem zamieszkania Państwa J. S. Pesel [...] i G. S. Pesel [...], jest S. Gmina [...], ul. [...]." Wójt Gminy stwierdził, że nie może wydać zaświadczenia o wskazanej treści z uwagi na to, że jest organem niewłaściwym do jego wydania, nie posiada danych niezbędnych do wydania takiego zaświadczenia i na podstawie art. 306c Ordynacji podatkowej odmówił jego wydania. Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ II instancji wskazał, że skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego ani też interesu faktycznego w ubieganiu się o wydanie zaświadczenia o żądanej treści. Nie wykazał normy prawnej, która wskazywałaby konieczność wydania takiego zaświadczenia. Oprócz tego SKO wyjaśniło, że skoro organ I instancji dysponując danymi z ewidencji podatkowej oraz informacji w sprawie podatku od nieruchomości złożonej przez skarżącego 16 grudnia 2007 r., nie mógł wydać zaświadczenia o żądanej przez niego treści. Jak wynika z stanowiska organu I instancji wskazanego przez ten organ w trybie art. 227 Ordynacji podatkowej nie prowadzi on ewidencji w zakresie informacji o adresie zamieszkania podatników. Adres zamieszkania przyjmowany jest jako dane przez oświadczenie podatników i nie jest weryfikowany. Organ I instancji wyjaśnił również, że tym bardziej nie jest organem uprawnionym do wskazania daty, od której wedle skarżącego, należy stwierdzić fakt zamieszkiwania pod wskazanym adresem. Dane gromadzone przez organy podatkowe w ewidencji podatkowej stosownie do art. 7a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych mają na celu umożliwienie prawidłowego wymiaru właściwego podatku. Wynika to ewidentnie z treści tego przepisu, który stanowi, że dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego i podatku leśnego organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym. Kolegium stosownie do powyższego wskazało, że data 16 grudnia 2007 r. wskazana w złożonej informacji podatkowej przyjmowana jest jako data złożenia tej informacji (38. Data wypełnienia oświadczenia) a nie data określająca fakt zamieszkiwania od wymienionego dnia pod wskazanym adresem. O ile faktycznie skarżący od tego dnia zamieszkuje w L. przy ul. [...], o wydanie stosownego zaświadczenia może wystąpić do Wójta Gminy [...] jako do organu prowadzącego ewidencję ludności, w zakresie wskazanym w art. 8 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, w tym dotyczącym miejsca zamieszkania. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie skarżący wniósł o: - jego uchylenie i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, - zobowiązanie organu I instancji do wydania w terminie 7 dni żądanego zaświadczenia, - z powodu przewlekłego prowadzenia postępowania przez SKO wymierzenie organowi odwoławczemu grzywny w maksymalnej wysokości, - zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1. art. 306a § 5 Ordynacji podatkowej (dalej jako "O.p.") poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania, 2. art. 140 O.p. z powodu braku powiadomienia o nowym terminie załatwienia sprawy i podania przyczyn niedotrzymania terminu, 3. art. 7a § 1 i § 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, oraz § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie ewidencji podatkowej nieruchomości poprzez ich niezrozumienie oraz świadome i celowe ich niestosowanie, 4. art. 306a § 3 O.p. poprzez jego niezrozumienie i niestosowanie, 5. art. 306b § 1 O.p. poprzez jego niezrozumienie i niestosowanie, 6. zasad ogólnych postępowań podatkowych, w szczególności art. 121 § 1 O.p., oba organy skupiły swoje działania na wyszukiwaniu "dziur w całym" a nie na szukaniu rozwiązań w celu załatwienia wniosku strony. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organy nigdy nie zwracały się o wykazanie/sprecyzowanie jego interesu prawnego, ponieważ jest on oczywisty, zgodnie z prawem i stanem faktycznym oznaczenie nieruchomości strony w ewidencji gruntów i budynków, zgodne z prawem i stanem faktycznym naliczanie podatków oraz dochodzenie odszkodowań za poniesione szkody z tytułu niezgodnych z prawem działań administracji podatkowej w tym zakresie. Obowiązkiem organu jest potwierdzenie faktów wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji. Określenie art. 306a § 3 O.p.: "zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania" należy rozumieć w ten sposób, że na dzień wydania, zaświadczenie organu potwierdza stan faktyczny lub prawny obejmujący wiedzę organu co do danych znajdujących się w jego posiadaniu – zarówno co do okresu bieżącego, jak i poprzednich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego. W pierwszej kolejności Sąd wyjaśnia, że sprawa ze skargi strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez SKO została zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygnaturą akt I SAB/Gd 10/16 i będzie przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia. Niniejsza sprawa dotyczy skargi na postanowienie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. Przechodząc do meritum wskazania wymaga, że zgodnie z art. 306a § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Z § 2 wymienionego artykułu wynika, że zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1. urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2. osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W myśl art. 306a § 3 i § 4 tej ustawy zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania i wydawane jest w granicach żądania wnioskodawcy. Natomiast jak stanowi art. 306b O.p.: § 1. W przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. § 2. Organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. Powyższe oznacza, że w sytuacji, gdy organ nie prowadzi takiej ewidencji czy rejestru, nie może wydać zaświadczenia żądanej treści, bowiem nie można wydać czegoś, czego się nie posiada, przy czym podkreślić raz jeszcze należy to, na co już wskazywały organy administracyjne, a mianowicie, że wśród informacji zawartych w ewidencji podatkowej, o której mowa w art. 7a ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie ma ewidencji miejsca zamieszkania podatnika. Informacja ta nie jest weryfikowana przez organ podatkowy w oparciu o posiadane rejestry. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, żądanie skarżącego sprowadza się bowiem do potwierdzenia przez organ faktów, których ten potwierdzić nie mógł z uwagi na nieprowadzenie ewidencji czy rejestru w tym zakresie. Wskazać bowiem należy, że określenie "danych znajdujących się w jego posiadaniu", użyte w art. 306b § 1 O.p., nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco przez obejmowanie nimi także danych dostarczonych właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia faktów z tych danych wynikających" (wyr. NSA z dnia 21 stycznia 1997 r., SA/Łd 3105/95, OSP 1998, z. 6, poz. 106). Dane te nie obejmują okoliczności, których ustalenie i ocena następują w postępowaniu jurysdykcyjnym w sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji lub postanowienia. Ograniczenie przeprowadzanego postępowania wyjaśniającego następuje zatem ze względu na przedmiot postępowania i jego zakres, bowiem w istocie zaświadczenie zawiera jedynie informacje o określonym stanie prawnym lub faktycznym, który został już ustalony odpowiednim aktem prawnym albo jest znany organowi ze względu na dane zawarte w prowadzonych przez niego ewidencjach, rejestrach lub innych urzędowych zbiorach ( post. NSA z dnia 20 listopada 1981 r., II SA 848/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 118). Postępowanie wyjaśniające prowadzone w celu potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku konkretnego podmiotu opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. W pierwszej kolejności zatem, w ramach takiego postępowania, organ powinien ustalić, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane, i ustalić ewentualnych ich dysponentów. Dalsza część postępowania sprowadza się do wyjaśnienia, czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz czy dotyczą stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca (Z.R. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia..., z. 10, s. 63). Konieczne postępowanie wyjaśniające odnosić się może do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane, i ustalenia ewentualnych dysponentów" (por. wyr. NSA z dnia 25 października 2000 r., V SA 760/00 czy też wyrok NSa z dnia 2 października 2008 r., I OSK 588/08). W związku z tym stwierdzić należy, że odmowa wydania zaświadczenia może mieć miejsce wówczas, gdy strona nie wykaże interesu prawnego lub, gdy fakty albo stan prawny nie wynikają z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 1999 r., III SA 955/98). Tym samym stwierdzić należy, że skoro organ I instancji dysponując danymi z ewidencji podatkowej oraz informacji w sprawie podatku od nieruchomości złożonej przez skarżącego 16 grudnia 2007 r., nie mógł wydać zaświadczenia o żądanej przez niego treści. Organ nie prowadzi bowiem ewidencji w zakresie informacji o adresie zamieszkania podatników. Adres zamieszkania przyjmowany jest jako dane przez oświadczenie podatników i nie jest weryfikowany. Tym bardziej nie jest organem uprawnionym do wskazania daty, od której wedle skarżącego, należy stwierdzić fakt zamieszkiwania pod wskazanym adresem. Zasadnie zatem odmówiono skarżącemu wydania zaświadczenia o żądanej treści. Zgodzić należy się również z organem II instancji, że skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego ani też interesu faktycznego w ubieganiu się o wydanie zaświadczenia o żądanej treści. Nie wykazał normy prawnej, która wskazywałaby konieczność wydania takiego zaświadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie stwierdzając tym samym wadliwości zaskarżonego postanowienia i nie znajdując podstaw do jego uchylenia, na mocy art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił jako niezasadną.