I SA/Gd 391/19

WyrokWSA w Gdańsku2020-05-27

Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie odmawiające dofinansowania likwidacji barier w komunikowaniu się, wydane w formie informacji, a nie decyzji administracyjnej, jest aktem prawnym podlegającym kontroli sądu administracyjnego i czy jego forma stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności?
Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania lub odmowy dofinansowania ze środków PFRON na likwidację barier w komunikowaniu się powinno być wydane w formie decyzji administracyjnej, nawet jeśli przepisy nie przewidują tego wprost. Brak zachowania formy decyzji administracyjnej stanowi rażące naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności aktu na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 KPA i art. 145 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie zakupu roweru w celu likwidacji barier w komunikowaniu się. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie odmówił przyznania dofinansowania, informując o tym skarżącego pismem, które nie miało formy decyzji administracyjnej. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego oraz brak formy decyzji administracyjnej. Organ w odpowiedzi na skargę podniósł, że nie mamy do czynienia z decyzją administracyjną.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonego aktu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska,, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 maja 2020 r. sprawy ze skargi T.M. na pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia 21 czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia wniosku stwierdza nieważność zaskarżonego aktu. Wnioskiem z dnia 21 marca 2018 r. złożonym do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. T.M. (skarżący) wniósł o udzielenie dofinansowania na likwidację barier w komunikowaniu się dla osób niepełnosprawnych poprzez dofinansowanie zakupu roweru zwykłego. Pismem z dnia 25 kwietnia 2018 r. p.o. Kierownika Referatu Rehabilitacji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. poinformował skarżącego o negatywnym rozpatrzeniu jego wniosku. Odmowa przyznania dofinansowania wynikała z braku wystarczającego uzasadnienia oraz faktu, że wnioskowane urządzenie nie ma charakteru urządzenia zwykłego. Pismem z dnia 22 maja 2018 r. skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z dnia 21 czerwca 2018 r. p.o. Kierownika Referatu Rehabilitacji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. poinformował skarżącego, że w wyniku ponownie dokonanej oceny merytorycznej Zespół ds. rozpatrywania wniosków o przyznanie dofinansowania z PFRON podtrzymał swoje stanowisko o negatywnym rozpatrzeniu wniosku. Na powyższe pismo skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, w której zarzucił: wydanie zaskarżonego aktu z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa w związku z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej "Rozporządzenie") - poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło Organ I instancji do poczynienia w zaskarżonym akcie całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych i niezastosowania przez niego obligatoryjnych kryteriów oceny słuszności dofinansowania ze środków Funduszu, które postulują, że jedynym kryterium oceny słuszności dofinansowania ze środków Funduszu jest: po pierwsze - umożliwienie lub w znacznym stopniu ułatwienie osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności lub kontaktów z otoczeniem, a po drugie (w przypadku barier w komunikowaniu się) - uzasadnienie dofinansowania potrzebami wynikającymi z niepełnosprawności; tymczasem Organ, nie stosując się do ww. wytycznych, stanowiących oczywiście normę prawną o mocy powszechnie obowiązującej i wyznaczającą granice uznania administracyjnego, stosując nieznane ani ustawie, ani Rozporządzeniu kryteria (np. "zwykły rower nie ma charakteru urządzenia specjalistycznego") oceny słuszności dofinansowania ze środków Funduszu - co doprowadziło do wydania wadliwego aktu w niniejszej sprawie; wydanie zaskarżonego aktu z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa poprzez przekroczenie przez Organ granic uznania administracyjnego mającego postać negowania przez Organ rozstrzygnięć lekarza w materii oceny słuszności dofinansowania ze środków Funduszu, podczas gdy Organ nie posiada takiej kompetencji, a jego uznanie administracyjne ulega znacznemu osłabieniu w przypadku wskazania przez lekarza medycyny - podmiot kompetentny i uprawniony do ustalania określonych w § 6 pkt 2 Rozporządzenia zasad oceny - konkretnych urządzeń, mających na celu usunięcie/ograniczenie barier komunikacyjnych; wydanie zaskarżonego aktu z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 107 §1 Kpa poprzez niezachowanie przez Organ formy decyzji administracyjnej, której powinien dochować orzekając w sferze imperium, co doprowadziło Organ do naruszenia szeregu norm i zasad postępowania administracyjnego (z zasadą legalizmu i budowania zaufania do organów publicznych na czele), a także utrudniło znacznie skarżącemu sporządzenie niniejszego odwołania, chociażby z uwagi na lakoniczność uzasadnienia aktu czy brak powoływania się przez Organ na konkretne normy prawa; rozstrzygnięcie skarżone niniejszym odwołaniem winno przybrać formę decyzji administracyjnej, z wszelkimi tego konsekwencjami, w tym informacyjnymi względem skarżącego; wydanie zaskarżonego aktu z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. niewłaściwej interpretacji § 6 pkt 2 Rozporządzenia, skutkującą nieuznaniem przez Organ wiążącego charakteru wskazań lekarskich przy ocenie słuszności dofinansowania ze środków Funduszu (kryterium "uzasadnienia potrzebami wynikającymi z niepełnosprawności"), a notorycznemu postulowaniu przez Organ dofinansowania urządzenia, które przez lekarza nie jest zalecone i nie wynika w związku z tym z potrzeby wynikającej z niepełnosprawności. Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę przedmiotowego aktu i przyznanie mu dofinansowania na zakup roweru zwykłego, ewentualnie - w przypadku uznania przez Sąd za konieczne - uchylenia zaskarżonego aktu w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Organowi, wraz z odpowiednimi wytycznymi. W odpowiedzi na skargę (k. 54) organ wskazał, że w rozpatrywanym przypadku nie mamy do czynienia z decyzją administracyjną, od której przysługiwałoby stronie odwołanie od negatywnego rozpatrzenia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub jego wydania z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kluczową kwestią w niniejszej sprawie jest ustalenie czy odmowa udzielenia dofinansowania ze środków PFRON, ewentualnie przyznanie takiego dofinansowania w części następuje w formie decyzji administracyjnej, czy też tak jak uczynił to organ, w formie informacji nie mającej charakteru decyzji administracyjnej. W tym przedmiocie w orzecznictwie zarysowały się dwa przeciwstawne poglądy. Część składów orzekających przyjmuje, że czynności podejmowanych przez jednostki samorządu terytorialnego związanych z rozpatrywaniem wniosków o dofinansowanie ze środków PFRON określonych zadań nie można zaliczyć do prawnych form działania organu administracji publicznej. Wskazuje się, że dla odmowy przyznania dofinansowania ze środków PFRON ustawodawca nie przewidział formy decyzji administracyjnej. Podkreśla się też, że przyznanie dofinansowania następuje zasadniczo w formie umowy, czyli co najmniej dwustronnej czynności prawnej, co sprawia, że sprawy te mają charakter cywilnoprawny w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2019, poz. 1460 z późn. zm., dalej: k.p.c.). Takie stanowisko zaprezentował m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 21 lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Wr 51/18, Lex nr 246400. Prezentowane jest jednak również stanowisko odmienne, zgodnie z którym odmowa dofinansowania likwidacji barier architektonicznych spełnia minimalne wymogi przewidziane dla decyzji administracyjnej, która podlega kontroli administracyjnej w trybie postępowania odwoławczego. Takie stanowisko zaprezentował m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 1090/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 4 października 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 509/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 18 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Go 376/18, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 51/18 (wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taki pogląd wyrażony został również w wydanym w niniejszej sprawie postanowieniu NSA z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt I GZ 385/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w tym składzie podziela drugi z przytoczonych poglądów. Procedura uzyskania dofinansowania ze środków PFRON została uregulowana w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Dofinansowanie jest przyznawane na wniosek. Zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia osoba niepełnosprawna może złożyć wniosek o dofinansowanie ze środków Funduszu szkolenia i przekwalifikowania, zaopatrzenia w sprzęt rehabilitacyjny, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze, usług tłumacza języka migowego lub tłumacza-przewodnika oraz likwidacji barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych, w każdym czasie. Właściwa jednostka organizacyjna samorządu terytorialnego w terminie 10 dni od dnia złożenia wniosku informuje podmiot, który złożył wniosek, o występujących we wniosku uchybieniach, które powinny zostać usunięte w terminie 30 dni. Nieusunięcie ich w wyznaczonym terminie powoduje pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia (§ 12 ust. 3). Przepis § 12 ust. 3a rozporządzenia stanowi, że właściwa jednostka organizacyjna samorządu terytorialnego rozpatruje wniosek w terminie 30 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku. Wniosek o dofinansowanie usług tłumacza języka migowego lub tłumacza-przewodnika rozpatrywany jest niezwłocznie, nie dłużej jednak niż w terminie 7 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku. Zgodnie zaś z treścią § 12 ust. 3b rozporządzenia właściwa jednostka organizacyjna samorządu terytorialnego informuje wnioskodawcę o sposobie rozpatrzenia wniosku w terminie 10 dni od dnia rozpatrzenia kompletnego wniosku. W myśl § 12 ust. 5 rozporządzenia, w przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku złożonego wraz z dokumentami, o których mowa w § 11 ust. 4 pkt 2 lit. b, właściwa jednostka organizacyjna samorządu terytorialnego wystawia zaświadczenie o wysokości przyznanego dofinansowania zawierające: (1) nieprzekraczalny termin dostarczenia przez wnioskodawcę dokumentów określonych w § 11 ust. 4 pkt 2 lit. a, uwzględniający termin wskazany w ofercie, (2) zobowiązanie jednostki samorządu terytorialnego do przekazania dofinansowania, po spełnieniu warunku, o którym mowa w pkt 1, na konto świadczeniodawcy realizującego zlecenie w ciągu 10 dni od dnia otrzymania dokumentów. Zgodnie zaś z § 14 rozporządzenia, podstawę dofinansowania zadań ze środków Funduszu stanowi umowa zawarta przez starostę (prezydenta miasta na prawach powiatu) z osobą niepełnosprawną lub jej przedstawicielem ustawowym, osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej. Z przepisów wynika, że pozytywne rozpatrzenie wniosku złożonego wraz z wymaganymi dokumentami skutkuje tym, że właściwa jednostka samorządu terytorialnego wystawia zaświadczenie o wysokości przyznanego dofinansowania. W przypadku negatywnego załatwienia wniosku, informacja sporządzona w oparciu o § 12 ust. 3b rozporządzenia kończy postępowanie dotyczące przyznania dofinansowania na likwidację barier architektonicznych. W rozporządzeniu nie przewidziano możliwości kwestionowania rozstrzygnięcia organu w tym zakresie. Wskazać należy, że w zakresie prawa administracyjnego obowiązuje domniemanie rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Jak bowiem wskazuje się w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego oraz sądów administracyjnych, w przypadku wątpliwości co do formy załatwienia sprawy administracyjnej, należy przyjąć, że istnieje sprawa administracyjna i organ administracji publicznej jest właściwy do jej załatwienia. W orzecznictwie NSA oraz w literaturze przyjmuje się też, że w przypadkach, gdy ustawodawca upoważnił organ administracji do rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy jednostki, natomiast nie wskazał wyraźnie formy prawnej działania organu, należy kierować się tzw. domniemaniem rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Już w wyroku z dnia 31 sierpnia 1984r., sygn. akt SA/Wr 430/84, NSA przyjął, że "w przypadku gdy uprawnienie strony nie powstaje bezpośrednio z mocy prawa, lecz w wyniku konkretyzacji normy prawnej, organ administracji państwowej - o ile nie jest przewidziana inna forma jego działań - obowiązany jest dokonać tej konkretyzacji w drodze decyzji administracyjnej". W obecnych uwarunkowaniach ustrojowych funkcjonowania administracji publicznej domniemanie rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej jest konsekwencją "prawa do procesu administracyjnego", wynikającego z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji). Zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w wyroku NSA z dnia 23 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1185/04, prawo do procesu - którego źródłem jest konstytucyjna zasada demokratycznego państwa prawnego – "ma podstawowe znaczenie dla interpretacji przepisów prawa materialnego w kwestii formy rozstrzygnięcia sprawy, w kierunku przyjęcia zasady załatwiania spraw jednostki w formie decyzji administracyjnej, gdy przepis prawa materialnego nie przyjmuje expressis verbis innej formy załatwienia sprawy". W uzasadnieniu cytowanego wyżej wyroku NSA dodał, że "obywatel ma prawo do tego, by jego oparte na prawie materialnym roszczenia i wnioski były rozpatrywane w ramach przewidzianej prawem procedury. Nie jest zgodne z zasadami konstytucyjnymi takie postępowanie organów wykonujących administrację publiczną, w którym wnioski obywateli załatwiane są poza procedurą". Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważa, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania dofinansowania na likwidację barier architektonicznych jest podejmowane na zasadzie uznania administracyjnego (§ 2 pkt 4 rozporządzenia). W takiej sytuacji tym bardziej konieczne jest zagwarantowanie wnioskodawcy możliwości wszczęcia skutecznej kontroli sądowej, której przedmiotem powinna być ocena, czy organ w sposób zgodny z prawem skorzystał z przysługującej mu kompetencji, a w szczególności, czy w sposób należyty zbadał wniosek osoby ubiegającej się o świadczenie pod kątem spełnienia przewidzianych prawem przesłanek. Czynności podejmowane przez organ administracji publicznej właściwy do załatwienia sprawy mają charakter procedury administracyjnej. Przeprowadzenie tej procedury prowadzi tym samym do rozstrzygnięcia, które stanowi rozstrzygnięcie indywidualne, dotyczące praw i wolności jednostki. Tego rodzaju rozstrzygnięcia, jako objęte gwarancją konstytucyjną nie mogą pozostawać poza skuteczną kontrolą sądową. Na potwierdzenie prezentowanego tu stanowiska przywołać należy uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2012 r. sygn. akt II GPS 1/12, która zapadła na tle przepisu art. 12 ustawy rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 17 października 2007 r. w sprawie przyznania osobie niepełnosprawnej środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo wniesienie wkładu do spółdzielni socjalnej (DZ.U. nr 194 poz. 1403). Zauważyć w tym miejscu trzeba, że przepisy wskazanego tu rozporządzenia zawierają uregulowania zbieżne z przepisami rozporządzenia, które miało zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. W uchwale NSA stwierdził, że negatywne rozpatrzenie wniosku o udzielenie osobie niepełnosprawnej, bezrobotnej, jednorazowych środków z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podjęcie działalności gospodarczej, na podstawie art. 12a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm.) w trybie przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 17 października 2007 r. w sprawie przyznania osobie niepełnosprawnej środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo na wniesienie wkładu do spółdzielni socjalnej (Dz.U. Nr 194, poz. 1403 ze zm.) następuje w formie decyzji administracyjnej. Mając na uwadze powyższe przyjąć należy, że rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy dofinansowania likwidacji barier architektonicznych powinno nastąpić w formie decyzji, którą strona może kwestionować w drodze odwołania, a następnie skargi do sądu administracyjnego. Decyzja stanowi kwalifikowaną formę aktu administracyjnego z uwagi na to, że jej podejmowanie następuje w prawnie uregulowanym trybie (w postępowaniu administracyjnym). Zgodnie z art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej zwanej - "KPA"). decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego - kwalifikowany podpis elektroniczny. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie (...). Będące przedmiotem skargi pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. z dnia 21 czerwca 2018 r. nie odpowiada powyższym wymogom. Nie zawiera ono wskazania podstawy prawnej, rozstrzygnięcia, uzasadnienia faktycznego i prawnego, pouczenia o przysługujących stronie środkach odwoławczych, ani wreszcie podpisu osoby działającej w imieniu organu. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby pełniący obowiązki Kierownika Referatu Rehabilitacji MOPR w G. D.K. legitymował się upoważnieniem do wydawania decyzji administracyjnych z zakresu zadań powiatu obejmujących dofinansowanie ze środków PFRON. W świetle poczynionych rozważań, nie może budzić wątpliwości, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest dotknięte kwalifikowaną wadą prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA, polegającą na niezachowaniu formy decyzji administracyjnej przy wydawanym w sferze imperium rozstrzygnięciu kształtującym sytuację prawną Skarżącego. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmuje się, że przesłanka rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA, wymaga spełnienia łącznie trzech odrębnych elementów, to jest oczywistości naruszenia prawa, uwzględnienia charakteru przepisu oraz skutków społeczno-gospodarczych decyzji niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia obowiązującej zasady praworządności. Należy również wskazać, że w doktrynie prawa administracyjnego podkreśla się, iż rażące naruszenie prawa zachodzi w przypadku naruszenia przepisu, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Podstawą zastosowania tej przesłanki może być zatem niebudzący wątpliwości stan prawny. Rażące naruszenie prawa to naruszenie oczywiste, wyraźne i bezsporne. Natomiast zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W okolicznościach niniejszej sprawy, spełniona została wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 KPA przesłanka stwierdzenia nieważności wydanego rozstrzygnięcia z powodu rażącego naruszenia prawa. Wskazana wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia powoduje, że merytoryczna kontrola jego legalności jest niemożliwa na obecnym etapie postępowania. Stąd też pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych oraz przepisów prawa materialnego, jako przedwczesne nie mogły zostać rozpatrzone. Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze wniosku o zmianę zaskarżonego aktu i przyznanie skarżącemu dofinansowania na zakup roweru, należy wskazać, że Sąd nie może zastępować organów w rozpatrzeniu sprawy administracyjnej dotyczącej przyznania wnioskowanego dofinansowania. Rolą Sądu jest kontrola działalności organów administracji publicznej, a nie ich zastępowanie. Organ zobowiązany będzie zatem najpierw wydać decyzję w przedmiocie wniosku skarżącego o przyznanie dofinansowania, która następnie w razie wniesienia skargi będzie podlegała kontroli Sądu pod względem jej zgodności z prawem. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło