I SA/Gd 401/13
PostanowienieWSA w Gdańsku2013-04-10
Skład orzekający: Aleksandra Rynduch-Szczawińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Przemawiają za tym brak aktualnych dochodów, niski dochód małżonka, brak oszczędności, znaczne zadłużenie oraz konieczność korzystania z pomocy rodziny.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT za 2006 r. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego trudną sytuację materialną, w tym informacje o dochodach, zadłużeniu, prowadzonych postępowaniach egzekucyjnych i posiadanych nieruchomościach. Sąd analizował te dowody, oceniając możliwość poniesienia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2006 r. postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 4 kwietnia 2013 r. (data stempla pocztowego), skarżąca A. S. zwróciła się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Do wniosku skarżąca dołączyła dodatkowe oświadczenia z dnia 3 kwietnia 2013 r. w przedmiocie prowadzonych względem niej postępowań egzekucyjnych i posiadanych zaległości względem ZUS, daty zakończenia działalności gospodarczej i nieposiadania statusu osoby bezrobotnej, nieposiadania udziałów w spółkach, niepobierania świadczeń rodzinnych i niekorzystania z pomocy społecznej, wysokości dochodu osiągniętego w 2012 r., jak również wydruk z CEIDG, wyciągi z dokumentów księgowych, tj. ustalenie wyniku finansowego za okres od 1 stycznia do 31 sierpnia 2012 r. i zapisy na kontach, wydruk dotyczący szczegółów kredytu hipotecznego oraz odpisy: zeznań podatkowych za 2011 r., tj. PIT-36 i PIT-36L, zawiadomień o zajęciu środka transportu z dnia 22 listopada 2012 r., pisma komornika z dnia 27 listopada 2012 r., zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z dnia 27 listopada 2012 r., zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości z dnia 27 listopada 2012 r., wezwania do zapłaty należności z dnia 27 listopada 2012 r., tytułu wykonawczego z dnia 23 października 2012 r., zarządzeń zabezpieczenia z dnia 14 listopada 2012 r.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Ze złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wyżej wymienionych dowodów załączonych do wniosku o prawo pomocy oraz dokumentów źródłowych przedłożonych do sprawy I SA/Gd 1207/12 (odpisu spisu z natury na dzień 31 sierpnia 2012 r., odpisów deklaracji VAT-7 za czerwiec, lipiec i sierpień 2012 r., odpisu decyzji z dnia 2 września 2011 r. o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, odpisów wypowiedzeń umów rachunków bankowych, zaświadczenia o zarobkach z dnia 6 grudnia 2012 r., odpisów protokołów zajęcia zabezpieczającego z dnia 21 listopada 2012 r., protokołu o stanie majątkowym zobowiązanego z dnia 19 maja 2010 r., protokołu zajęcia i odbioru ruchomości, zestawienia zaległości względem ZUS, odpisu wyroku nakazowego z dnia 19 kwietnia 2012 r., odpisów faktur za wywóz nieczystości oraz za energię elektryczną, oświadczeń z dnia 6 grudnia 2012 r. matki i siostry wnioskodawczyni o przekazywanej pomocy finansowej, oświadczeń z dnia 6 grudnia 2012 r. wnioskodawczyni i jej małżonka o posiadanych pojazdach mechanicznych) wynika, że wnioskodawczyni do dnia 31 sierpnia 2012 r. prowadziła działalność gospodarczą, którą wykreślono z ewidencji w dniu [...] września 2012 r. W okresie od 1 stycznia do 31 sierpnia 2012 r. działalność ta przyniosła łączny dochód w wysokości 3.073,49 zł. Aktualnie wnioskodawczyni nie uzyskuje żadnych dochodów, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małżonkiem, który zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej z dniem [...] września 2011 r. (kończąc ją stratą w wysokości 12.450,93 zł), zaś aktualnie otrzymuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę (w wymiarze ¼ etatu) w wysokości 360,16 zł netto. Małżonkowie mają na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci, nie posiadają żadnych oszczędności ani papierów wartościowych, ich majątek stanowi dom o powierzchni 350 m2, którego hipotekę obciąża kredyt, którego rata płatna w kwietniu 2013 r. wynosi 2.664,18 zł. Zadłużenie małżonków z tytułu zaciągniętego kredytu wynosi aktualnie 458.164,81 zł (stan na 4 kwietnia 2013 r.), nadto posiadają oni jeszcze znaczne zobowiązania względem Skarbu Państwa z tytułu zaległości podatkowych, w tym objętych tytułem wykonawczym z dnia 23 października 2012 r. na kwotę 2.266.926,70 zł. Należności te zostały również zabezpieczone hipoteką na nieruchomości małżonków. Ruchomy majątek małżonków stanowią: ciągnik siodłowy, 3 przyczepy ciężarowe i samochód osobowy o łącznej wartości rynkowej 40.000 zł, które w większości zostały zajęte (wraz z elementami wyposażenia domu) w toku prowadzonej względem wnioskodawczyni egzekucji należności podatkowych. Małżonkowie posiadają też dochodzone w drodze egzekucji komorniczej zobowiązania względem osoby prywatnej w wysokości 30.602,84 zł (stan na 27 listopada 2012 r.), a wnioskodawczyni posiada zaległości względem ZUS w wysokości 10.646,98 zł. Wnioskodawczyni korzysta obecnie ze stałej pomocy osób najbliższych, które przekazują środki finansowe na spłatę rat kredytu i podstawowe wydatki.
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne, uznano, że wnioskodawczyni wykazała, że nie ma aktualnie realnych możliwości finansowych poniesienia bez uszczerbku koniecznego utrzymania kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie 7.990,00 zł. Za taką oceną przemawia nieuzyskiwanie przez nią dochodu, wysokość dochodu jej małżonka, brak jakichkolwiek oszczędności, rozmiar posiadanego zadłużenia oraz konieczność korzystania z pomocy rodziny dla sfinansowania niezbędnych wydatków.
Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło