I SA/Gd 425/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Kwarcińska Sędziowie asesor WSA Danuta Oleś sędzia NSA Alicja Stępień (spr.) Protokolant Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. I SA/Gd 425/04 U z a s a d n i e n i e Decyzją Wójta Gminy w C. z dnia 29.03.2004 r. wymierzono podatnikowi – W. C. podatek od nieruchomości położonej w miejscowości Z. za 2003 rok w kwocie 444 zł. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji podał, że z ewidencji gruntów, z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy C., z pozwolenia na budowę domu letniskowego i wykazu nieruchomości wynika, że podatnik jest posiadaczem domu mieszkalnego o pow. 79,50 m2, garażu o pow. 9 m2, gruntów letniskowych o pow. 1.100 m2 oraz gruntów pozostałych o pow. 229 m2. Rozstrzygając niniejszą sprawę organ I instancji uwzględnił uchwałę nr [...] Rady Gminy w C. z dnia 02.12.2002 r. w sprawie ustalenia stawek podatku od nieruchomości i opłat lokalnych, uchwałę nr [...] Rady Gminy w C. z dnia 30.12.2002 r. zmieniającą uchwałę w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości i opłat lokalnych, wypis z rejestru gruntów nr [...], wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy C. dla wsi Zawory wraz z dowodami dot. obowiązywania tego planu w 2003 r., poprzednie deklaracje podatkowe podatnika za lata 1998-2002 wraz z aktami podatkowymi dot. nieruchomości, całość akt dot. planu realizacyjnego mgr inż. arch. J. P. z listopada 1977 r. W odwołaniu od tej decyzji W. C. podał, iż zarzuca wydanie przez Wójta Gminy C. decyzji w sprawie podatku za 2003 r. bez podstawy prawnej z rażącym naruszeniem prawa tj. art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Według skarżącego, zgodnie z § 1 pkt 8 ust. 3 uchwały Nr [...] Rady Gminy w C. z dnia 2.12.2002 r. stawka dla gruntu o pow. 1.100 m2 powinna wynosić 0,15 zł/m2. Jako uzasadnienie tego odwołania skarżący powołuje uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego sygn. akt [...] z dnia 12.03.2004 r. W. C. twierdzi, że działka Nr [...] nabyta w 1978 r. nie jest działką letniskową, a budynek na niej wybudowany jest budynkiem mieszkalnym, co potwierdziły wyroki NSA i decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Dalej skarżący podnosi wcześniej podnoszony zarzut rażącego naruszenia prawa oraz art. 68 ust. 3 pkt 1 i pkt 11 załącznika Nr 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001 r. oraz prawa nabyte od 1978 r. Rozpatrując przedmiotową sprawę w związku z wniesionym odwołaniem, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 25.05.2004 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniesiono, że według art. 5 ust. 1 pkt 1c oraz ust. 2-3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) Rada Gminy w C. była upoważniona do ustalenia wysokości stawek podatkowych w podatku od nieruchomości z tym zastrzeżeniem, iż nie może przekroczyć wysokości stawek ustalonych tą ustawą na rok 2003. Na podstawie tego upoważnienia ustawowego Rada Gminy w C. uchwałą nr [...] ustaliła stawkę podatków i opłat lokalnych obowiązujących na obszarze Gminy w 2003 roku. Przedmiotem odwołania skarżącego była kwestia zawyżonego, zdaniem skarżącego, podatku za grunty letniskowe według stawki 0,30 zł/m2, a podatek powinien być wyliczony jak za grunty pozostałe według stawki 0,15 zł/m2; z tego tytułu podatek za grunt o pow. 1.100 m2 powinien wynosić 165 zł, a nie 300 zł. Stosownie do załączonej do akt uchwały nr [...] Rady Gminy w C. z dnia 2 grudnia 2002 r. w sprawie ustalenia stawek podatków i opłat lokalnych zmienionej uchwałą nr [...] tej Rady z dnia 30 grudnia 2002 r. – ustalająca podatki i opłaty lokalne na 2003 rok wynika, że stawki te wynoszą od gruntów przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo letniskowe 0,30 zł/m2 (§ 1 ust. 8 pkt 2), zaś od gruntów pozostałych 0,15 zł/m2 (§ 1 ust. 8 pkt 4). Do gruntów pozostałych zalicza się według tej uchwały także grunty pod zabudowę mieszkaniową. Z uchwały tej wynika też warunek, że o tym czy dany grunt można zakwalifikować do gruntu pod budownictwo letniskowe, decyduje przeznaczenie tego gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego. Poza sporem, zdaniem SKO, jest fakt, że plan zagospodarowania przestrzennego Gminy C. dla działki nr [...] we wsi Z. oznaczony jest symbolem planistycznym "[...]" – istniejący zespół zabudowy letniskowej indywidualnej. Uchwała nr [...] Rady Gminy w C. z dnia 02.12.2002 r. w sprawie ustalenia stawek podatków i opłat lokalnych w § 1 ust. 8 pkt 2 stanowi, że od gruntów przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo letniskowe stawka podatku od nieruchomości wynosi 0,30 zł za 1 m2 powierzchni. SKO wskazało, że faktem jest, iż skarżący przy piśmie z dnia 05.03.2004 r. skierowanym do Kolegium załączył wypis z rejestru gruntów wg stanu z dnia 24.03.2003 r. ze Starostwa Powiatowego w K. z 15.12.2003 r., z którego wynika, że działka Nr [...] o pow. 1.100 m2 w Z. jako rodzaj użytków określona jest "ter. ząb. mieszkalnej", ale – zdaniem organu odwoławczego – nie zmienia to uregulowania zawartego w uchwale Rady Gminy i planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w 2003 r., zaś zarzuty podniesione w piśmie skarżącego z dnia 20.05.2004 r. nie zmieniają i nie wpływają na właściwie wymierzony zaskarżoną decyzją podatek od tego gruntu. W skardze do Sądu strona podtrzymała argumentacje zawarte w odwołaniu i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji domagała się zastosowania do przedmiotowego gruntu stawki 0,15 zł/m2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zważył, co następuje: Z przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności do tylko zarzutów i wniosków skargi. Tak rozumiejąc rolę Sądu w niniejszej sprawie, Sąd uznał że w ustalonym stanie faktycznym skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. Należy podnieść, iż kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości (a w istocie kwestia wysokości stawki tego podatku), od położonej w Z. nieruchomości należącej do skarżącego była przedmiotem badania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokami z dnia 4 marca 1998 r. sygn. akt I SA/Gd 1476/96, z dnia 18 kwietnia 2001 r. sygn. akt I SA/Gd 456/99 i sygn. akt I SA/Gd 2767/00 uchylił decyzje ustalające wymiar podatku od tej nieruchomości na lata 1996, 1998 i 2000. Takie same orzeczenia zapadły co do roku 1999 (I SA/Gd 1799/01) i 2001 (I SA/Gd 1798/01). Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w powołanych powyżej orzeczeniach, iż przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.) nie pozwala na jednoznaczne wykluczenie domu letniskowego z zakresu "dom mieszkalny". Tak więc wyodrębnienie przez radę gminy do osobnej kategorii podatkowej budynków letniskowych ze stawką wyższą niż dla budynków mieszkalnych nie znajdowało podstawy prawnej, o ile budynek ten może spełniać z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego funkcje mieszkalne. Rada gminy – zgodnie z powołanym art. 5 ust. l ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – może w swej uchwale wykonawczej powołać inną kategorię budynków w stosunku do budynków mieszkalnych określając je rekreacyjnymi. Wyróżnikiem jednak takich budynków w stosunku do budynków mieszkalnych nie może być ani ich usytuowanie, ani okresowe ich wykorzystywanie przez podatników, a jedynie kryteria mieszczące się w przepisach prawa budowlanego (por. też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2000 r. III RN 207/99 OSNIAPUS z 2001 r. Nr 4, poz. 102). Akceptując zatem powyższe rozważania dla rozstrzygnięcia badanej sprawy, Sąd uznał, że zastosowanie w przypadku skarżącego stawek podatkowych za 2003 rok jak od gruntów letniskowych z pominięciem ich faktycznego wykorzystania na zabudowę mieszkalną (co w świetle orzeczeń sądów administracyjnych w licznych sprawach ze skarg W. C. jest bezsporne) stanowi naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przepis ten umożliwia radzie gminy różnicowanie stawek podatkowych uwzględniając m.in. rodzaj zabudowy, przeznaczenie i sposób wykorzystywania gruntu. Wynika z tego, że przypisanie właściwej stawki podatku od gruntu nie może odbiegać od faktycznej zabudowy, faktycznego przeznaczenia i faktycznego wykorzystywania gruntu. Mając to na uwadze Sąd uznał, że uchwała Rady Gminy uzależniająca w 2003 r. wysokość stawek od konkretnego gruntu wyłącznie od treści planu zagospodarowania przestrzennego, z pominięciem faktycznego wykorzystania gruntu pod zabudowę mieszkalną, wydana została z naruszeniem upoważnienia ustawowego (art. 5 ust. 2) i jako taka zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP nie wiąże Sądu. Zauważyć też należy, iż grunt pod budynkami mieszkalnymi w świetle przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych został opodatkowany specyficznie. Analizując art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy należy przyjąć, że grunt taki zawsze należy obciążać według stawek właściwych dla "gruntów pozostałych" (zob. L. Ethel). Podatek od nieruchomości, rolny, leśny" – W-wa 2003, str. 204). Z tych względów Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1a, art. 152 i art. 200 ustawy p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.