I SA/Gd 435/19

WyrokWSA w Gdańsku2019-07-09

Skład orzekający: Alicja Stępień, Sławomir Kozik, Krzysztof Przasnyski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów dotyczących prowadzonej egzekucji administracyjnej, jeśli zarzuty te zostały wniesione po upływie ustawowego terminu?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów dotyczących prowadzonej egzekucji administracyjnej, ponieważ zarzuty te zostały wniesione po upływie ustawowego terminu 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Uchybienie terminowi prekluzyjnemu powoduje wygaśnięcie uprawnienia do skutecznego zgłoszenia zarzutów, co uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie sprawy i uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a.
Stan faktyczny
Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących podatku od nieruchomości. Po zajęciu wynagrodzenia i rachunku bankowego, strona wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, kwestionując m.in. otrzymanie odpisów tytułów wykonawczych i istnienie zadłużenia. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów z powodu uchybienia terminu. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i błędne ustalenie skuteczności doręczenia tytułów wykonawczych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 9 lipca 2019 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 4 stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego - prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku B.B. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych m.in. przez Burmistrza: - nr 214 z dnia 4 sierpnia 2016 r., który obejmuje nieuregulowany podatek od nieruchomości za miesiące od kwietnia do grudnia 2015 r. w łącznej wysokości należności głównej 329,00,- zł, - nr 215 z dnia 4 sierpnia 2016 r., który obejmuje nieuregulowany podatek od nieruchomości za miesiące od stycznia do czerwca 2016 r. w łącznej wysokości należności głównej 216,00,- zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, Naczelnik Urzędu Skarbowego , w oparciu o w/w tytuły wykonawcze, sporządził: - zawiadomienie nr [...] z dnia 6 września 2016 r. o zajęciu wynagrodzenia za pracę u L.J., - zawiadomienie nr [...] z dnia 6 września 2016 r. o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej u L.J. Oba zawiadomienia doręczono L.J. w dniu 13 września 2016 r.. Natomiast zobowiązanej odpisy w/w zawiadomień wraz z odpisami tytułów wykonawczych nr 214 i 215 zostały doręczone w dniu 28 września 2016 r. w trybie art. 44 § 4 K.p.a.. W dniu 24 września 2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego sporządził zawiadomienie nr [...] o zajęciu wierzytelności B.B. z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "A" S.A. Zawiadomienie doręczono Bankowi w dniu 24 września 2018 r., natomiast zobowiązanej wydruk w/w zawiadomienia doręczono dnia 15 października 2018 r.. Pismem z dnia 22 października 2018 r. B.B. wniosła w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1, 2, 4, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a. zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz jego zawieszenie do czasu rozpoznania zarzutów. W uzasadnieniu pisma strona wskazała, że nie otrzymała odpisów tytułów wykonawczych nr 214 i 215, nie posiada zadłużenia względem Urzędu Miejskiego, egzekwowane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego obowiązki nie istnieją, a ona nie jest zobowiązaną. Postanowieniem z dnia 29 października 2018 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniesionych przez zobowiązaną zarzutów, z uwagi na uchybienie terminu do ich złożenia. Postanowienie doręczono stronie w dniu 21 listopada 2018 r.. W dniu 7 grudnia 2018 r. do organu wpłynęło zażalenie z dnia 27 listopada 2018 r. (nadane w placówce pocztowej w dniu 28 listopada 2018 r.), w którym B.B. podtrzymała argumentację przedstawioną w złożonych pismem z dnia 22 października 2018 r. zarzutach. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia 4 stycznia 2019 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że skoro doręczenie tytułów wykonawczych nastąpiło w dniu 28 września 2016 r., to upływ terminu do wniesienia zarzutów nastąpił z dniem 5 października 2016 r.. W tej sytuacji zarzuty wniesione na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych ponad 2 lata po upływie terminu wskazanego w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., były spóźnione. W tej sytuacji zapadła przed organem pierwszej instancji orzeczenie było prawidłowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona postanowieniu z dnia 4 stycznia 2019 r. oraz postanowieniu organu pierwszej instancji - wnosząc o ich uchylenie – zarzuciła naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy przez organ postanowienia organu pierwszej instancji, - art. 61 a § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 33 § 1 pkt 1, 2, 4, 6, 8 i 10 u.p.e.a., poprzez bezzasadną odmowę wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych nr 214 i 215, - art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 44 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 27 § 1 pkt i art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6, 7, 8 i 10 u.p.e.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym ustaleniu przez organ obydwu instancji, że w przedmiotowej sprawie skutecznie doręczono zobowiązanej odpisy tytułów wykonawczych, - art. 124 § 1 i § 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 33 § 1 pkt 1, 2, 4, 6, 8 i 10 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uzasadnieniu przyczyn odmowy wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, o których mowa w art. 33 § 1 u.p.e.a., wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, co wynika z treści art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera m.in. pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Wszczęcie postępowania w sprawie rozpoznania zarzutów może nastąpić wówczas, jeżeli zarzuty zostaną wniesione skutecznie, tzn. w terminie. Ocena dochowania terminu do wniesienia zarzutów wymaga ustalenia daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego oraz daty wniesienia zarzutów. Konsekwencją zaś uchybienia przez zobowiązanego ustawowego terminu do wniesienia zarzutów - mającego charakter terminu procesowego zawitego - jest bezskuteczność czynności zobowiązanego. W takim przypadku nie ma zatem podstaw do merytorycznej oceny zarzutów, gdyż może to nastąpić wyłącznie w wyniku skutecznie wniesionych zarzutów. Z akt sprawy bezspornie wynika, że przesyłka zawierająca odpisy tytułów wykonawczych, w odniesieniu do których B.B. zgłosiła zarzuty, została wysłana na adres zamieszkania zobowiązanej (ul. M., [...] G.) i skutecznie doręczona w dniu 28 września 2016 r.. Dowodem powyższego jest znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru, zgodnie z którym po dwukrotnym awizowaniu (w dniach: 14 września 2016 r. i 22 września 2016 r.) oraz po 14-dniowym okresie przechowywania w placówce pocztowej przesyłki zawierającej w/w tytuły, nastąpił skutek prawny wskazany w art. 44 § 4 K.p.a., tj. nastąpiło skuteczne doręczenie stronie w/w tytułów wykonawczych. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki nr [...] zawierającej tytuły wykonawcze nr 214 i nr 215, wynika więc, że przesyłka ta została doręczona B.B. w dniu 28 września 2016 r. w trybie art. 44 § 4 K.p.a., po spełnieniu wszystkich przesłanek wskazanych w art. 44 K.p.a.. Jak wynika z akt sprawy, w/w potwierdzenie odbioru, będące dowodem doręczenia pod adresem: ul. M., [...] G. przesyłki zawierającej odpisy tytułów wykonawczych nr 214 i 215 z dnia 4 sierpnia 2016 r., nie zawiera braków wskazujących na nieprawidłowości w jej doręczeniu. Ponadto z akt sprawy wynika, że została ona wysłana na aktualny w tamtym czasie adres zamieszkania skarżącej, tj. ul. M., [...] G. Do dnia 16 sierpnia 2017 r., kiedy to strona zaktualizowała adres przy ul. M. na obecny (ul. L., [...] G.), był to jedyny adres zamieszkania zobowiązanej znany organowi. Nie ma wątpliwości, że prawidłowo wypełnione zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym stanowiącym dowód okoliczności w nim stwierdzonych. Powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. postanowienie NSA z dnia 4 września 2015 r. sygn. akt II GSK 1769/15, wyrok NSA z dnia 9 lipca 2014 r. sygn. akt II FSK 2265/12, wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2008 r. sygn. akt II GSK 555/08). W niniejszej sprawie doręczenie tytułów wykonawczych nr 214 i 215 nastąpiło w dniu 28 września 2016 r., tym samym upływ terminu do wniesienia zarzutów nastąpił z dniem 5 października 2016 r.. Z akt sprawy wynika, że pismo z dnia 22 października 2018 r., którym skarżąca złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie w/w tytułów wykonawczych, zostało wniesione w dniu 22 października 2018 r., a więc ponad 2 lata po terminie wskazanym w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.. Ponieważ jest to termin prekluzyjny, jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia do skutecznego dokonania czynności. W konsekwencji, w odniesieniu do w/w tytułów wykonawczych, strona utraciła prawo do skutecznego zgłoszenia zarzutów w trybie art. 33 § 1 u.p.e.a.. W ocenie Sądu, w myśl art. 61a § 1 kpa., gdy żądanie, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zdaniem Sądu, zwrot "nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania sprzeciwia się przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Przyczyny, które powodują, że postępowanie nie może być wszczęte, mogą dotyczyć także braku w przepisach podstawy do rozpatrzenia treści żądania w trybie postępowania administracyjnego. W przypadku zatem stwierdzenia braku możliwości realizacji żądania z tych przyczyn, zasadna jest odmowa wszczęcia postępowania na podstawie powołanego art. 61a § 1 kpa. Stwierdzenie zaistnienia wskazanych przesłanek, obliguje organ do wydania tego rodzaju postanowienia. Zdaniem Sądu, skarżącej prawidłowo odmówiono wszczęcia postępowania wobec uchybienia terminowi do wniesienia zarzutów i braku możliwości na tym etapie prowadzenia tego postępowania i rozpatrzenia treści żądania w sposób merytoryczny. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że stwierdzenie zaistnienia wskazanych okoliczności obligowało organ do zakończenia postępowania w sposób formalny na podstawie art. 61a § 1 kpa poprzez odmowę wszczęcia postępowania, a rozstrzygnięcie w tym zakresie było prawidłowe. Sąd stanął na stanowisku, że przepisy art. 7, art. 44, art. 77, art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa nie zostały naruszone. Organ prowadził postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej i podejmował wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy; uzasadnienie faktyczne i prawne jest prawidłowe i wyczerpujące, a także wyjaśnia stronie zasadność przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając w trybie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło