I SA/Gd 442/18
PostanowienieWSA w Gdańsku2018-09-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Rischka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został uzupełniony w terminie, może zostać pozostawiony bez rozpoznania, a wniosek o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych jest niedopuszczalny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy jest terminem ustawowym, wynikającym bezpośrednio z art. 49 § 1 p.p.s.a., który nie może być przedłużony. W związku z tym, zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w terminie jest prawidłowe.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który zawierał braki formalne. Referendarz sądowy wezwał do ich usunięcia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik strony wniósł o przedłużenie terminu, jednak referendarz pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając, że termin nie może być przedłużony. Strona wniosła sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów p.p.s.a. i twierdząc, że uzupełniony wniosek złożyła w terminie.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 6 lipca 2018 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 10 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu D. D. od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 6 lipca 2018 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 22 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 6 lipca 2018 r.
Wnioskiem z dnia 4 czerwca 2018 r., złożonym na formularzu PPF, D.D. - dalej jako "Skarżący" zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o przyznanie prawa pomocy.
Z uwagi na to, że powyższy wniosek zawierał braki formalne uniemożliwiające nadanie mu dalszego biegu, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 7 czerwca 2018 r. zobowiązano Skarżącego (przez pełnomocnika) do ich usunięcia przez prawidłowe wypełnienie wskazanych rubryk wniosku i jego podpisanie – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Powyższe wezwanie doręczono pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 26 czerwca 2018 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 22 akt sądowych).
Pismem z dnia 3 lipca 2018 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł o przedłużenie o co najmniej 14 dni terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Zarządzeniem z dnia 6 lipca 2018 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu referendarz sądowy, działając na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), stwierdził, że Skarżący w zakreślonym terminie nie usunął braków wniosku, pomimo takiego wymogu. Referendarz stwierdził ponadto, że termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy jest terminem ustawowym, wynikającym bezpośrednio z art. 49 § 1 p.p.s.a., który – w przeciwieństwie do terminów sądowych – nie może być przedłużony.
Od powyższego zarządzenia, Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł sprzeciw, w którym zarzucił naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 257 p.p.s.a.
W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został pozostawiony bez rozpoznania bezzasadnie, bowiem z akt sprawy wynika, że Skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Pełnomocnik Skarżącego wyjaśnił, że uzupełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy przedłożył wraz z pismem przewodnim w dniu 11 lipca 2018 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sprzeciw wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżone zarządzenie wydane przez referendarza sądowego jest prawidłowe.
Zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1).
W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3).
Dodania wymaga, że konsekwencją wynikającą z przepisu art. 260 p.p.s.a. jest to, iż orzeczenie Sądu wydane w następstwie rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia wydanego przez referendarza sądowego, jest prawomocne z chwilą jego wydania i nie przysługuje od niego środek zaskarżenia.
Jak stanowi art. 252 § 2 p.p.s.a., wniosek (o przyznanie prawa pomocy – przyp. Sądu) składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Z kolei przepis art. 257 p.p.s.a., stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Dla możliwości rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wymagane jest, aby wniosek spełniał określone wymogi formalne, albowiem tylko wniosek kompletny umożliwia dokonanie merytorycznej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. W związku z istniejącym brakiem, precyzyjnie sformułowanym w treści zarządzenia referendarza z dnia 7 czerwca 2018 r. (k. 20 akt sądowych), strona została wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez prawidłowe jego wypełnienie i podpisanie w terminie 7 dni i pouczona, że nieuczynienie zadość temu obowiązkowi skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Powyższe zarządzenie zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 26 czerwca 2018 r. na wskazany adres do doręczeń. Zatem termin siedmiodniowy do uzupełnienia braku rozpoczął bieg 27 czerwca 2018 r. i upłynął w dniu 3 lipca 2018 r. zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianych w art. 83 § 1 p.p.s.a. W ostatnim dniu terminu do uzupełnienia dostrzeżonych braków formalnych wniosku pełnomocnik wniósł o jego przedłużenie o co najmniej 14 dni.
Zdaniem Sądu referendarz sądowy zasadnie przyjął, że termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy jest terminem ustawowym, wynikającym bezpośrednio z art. 49 § 1 p.p.s.a., i nie może być przedłużony.
Analiza akt sprawy potwierdza, że Skarżący w zakreślonym terminie braku formalnego wniosku nie uzupełnił. Nie budzi również najmniejszych wątpliwości, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został przez Skarżącego podpisany.
Zdaniem Sądu, wezwanie jest sformułowane precyzyjnie, a jego treść nie budzi wątpliwości.
Skoro Skarżący nie uczynił zadość wezwaniu referendarza sądowego, to istniały podstawy do pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, o czym prawidłowo orzekł referendarz sądowy w zaskarżonym zarządzeniu.
Dodatkowo Sąd informuje, że przedłożony wniosek Skarżącego z dnia 6 lipca 2018 r. o przyznanie prawa pomocy został zarejestrowany jako nowy wniosek o przyznanie prawa pomocy, a zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I tut. Sądu z dnia 10 sierpnia 2018 r. wnioskowi temu nadano bieg.
Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło