I SA/Gd 458/07

WyrokWSA w Gdańsku2007-08-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Asesor WSA Danuta Oleś, Asesor WSA Bogusław Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w ramach kontynuacji programu, złożony w roku następującym po roku, w którym wydano decyzję odmawiającą przyznania pierwszej płatności, może skutkować przyznaniem tej płatności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku odmowy przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, wniosek o przyznanie płatności w ramach kontynuacji programu, złożony w kolejnym roku, nie może wywołać skutku w postaci przyznania tej płatności. Odmowa przyznania pierwszej płatności oznacza, że beneficjent nie nabywa prawa do korzystania z płatności, ponieważ wobec odrzucenia wniosku nie kontynuuje realizacji planu. W takiej sytuacji, aby ponownie ubiegać się o płatność, powinien złożyć nowy wniosek.
Stan faktyczny
Skarżący M.P. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. Po otrzymaniu decyzji odmawiającej przyznania płatności w pierwszym roku, złożył wniosek o kontynuację programu. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, a decyzję tę utrzymał w mocy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących płatności rolnośrodowiskowych oraz niewłaściwe doręczenie wezwania do uzupełnienia braków wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Asesor WSA Danuta Oleś, Asesor WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Sekretarz Sądowy Dorota Zawiślińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 20 lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych oddala skargę. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] odmówił M.P. przyznania płatności rolnośrodowiskowej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wniosek kontynuujący program rolnośrodowiskowy jest bezprzedmiotowy, gdyż w pierwszym roku uczestnictwa w programie, wnioskodawca otrzymał odmowę przyznania płatności rolnośrodowiskowej. M.P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Odwołujący stwierdził, że decyzję odmowną z pierwszego roku realizacji programu otrzymał w dniu 1 czerwca 2006 r. a wniosek kontynuacyjny zobowiązany był złożyć do 15 maja 2006 r. Podniósł także, że decyzja z dnia [...] odmawiała płatności za rok 2005 a nie o utracie ważności zadeklarowanego 5 letniego planu. Ponadto producent rolny wyjaśnił, że wykonał wszystkie ciążące na nim obowiązki związane z realizacją programu, co wiązało się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Oddział decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uzasadnił, że beneficjent otrzymał decyzję odmawiającą przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. Decyzja ta stała się ostateczna w toku instancji. W związku z odmową przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych wnioskodawca, jeśli chciał się ponownie ubiegać o wyżej wymienioną płatność, powinien złożyć wniosek w następnym roku na to działanie. Ponieważ beneficjant złożył wniosek na kontynuację działania, na które otrzymał decyzję odmowną, decyzja w sprawie wniosku na kontynuację mogła być tylko negatywna. M.P. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarżący zarzucił, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Modernizacji i Restrukturyzacji Rolnictwa narusza jego interes prawny poprzez błędne ustalenie, iż w związku z odmową przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych skarżący, jeśli chciał się ponownie ubiegać o wyżej wymienione świadczenie powinien złożyć wniosek w następnym roku na to działanie. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objetej planem rozwoju obszarów wiejskich, oraz naruszenia prawa procesowego poprzez niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 7 i 43 Kpa. M.P. formułując wyżej przedstawione zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz o zasądzenie kosztów postępowania. M.P. w uzasadnieniu zauważył, że zaskarżona decyzja opatrzona została wadliwą datą. Skarżący zarzucił niewłaściwe doręczenie wezwania do usunięcia braków we wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. Pismo doręczone zostało małoletniej córce, podczas gdy zgodnie z art. 43 kpa w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi. Uzasadniając naruszenie przepisów prawa materialnego strona skarżąca podniosła, że w decyzji z dnia [...] nie ma mowy by utracił ważność 5 letni plan rolnośrodowiskowy. Skarżący wskazał, że po złożeniu wniosku kontynuacyjnego prowadził nadal wszelkie prace rolnośrodowiskowe drugiego roku. Na wezwanie organu dokonał korekt we wniosku w wyznaczonym terminie. Okoliczność ta miała miejsce w październiku 2006 r., a więc po wydaniu decyzji o odmowie wypłaty środków z dnia [...]. W takiej sytuacji miał podstawy sądzić, iż wszedł już w drugi rok planu. Według skarżącego wszelkie warunki przyznawania, i ewentualnie odmowy przyznania płatności, regulowane są rozporządzeniem Rady Ministrów i tylko na tej podstawie mogła nastąpić odmowa wypłaty środków. Niezasadne jest, zatem powoływanie się w zaskarżonej decyzji na opinię prawną z dnia 23 października 2006 r. W ocenie strony skarżącej sytuacje powodujące, że płatność podlega wstrzymaniu i zwrotowi wraz z ustawowymi odsetkami określone są w § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. Ponieważ żadna z tych sytuacji nie wystąpiła brak jest podstaw do uznania, iż 5 letni program stracił swoją ważność. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Skarga M.P. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Z przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administarcyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 wyżej wymienionej ustawy jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w przypadku odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej, o której mowa w § 11 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U z 2004 r. Nr 174, poz. 1809 z późn. zm.) wniosek o przyznanie płatności w ramach kontynuacji programu złożony w następnym roku może wywołać skutek w postaci przyznania tej płatności. W niniejszej sprawie nie jest między stronami sporne, że Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] odmówił przyznania M.P. płatności rolnośrodowiskowej uzasadniając, że producent rolny pomimo wezwania nie uzupełnił braków we "Wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt". Przedmiotowy wniosek został złożony w dniu 15 stycznia 2005 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję strona nie wniosła skargi do sądu administracyjnego. Sąd, w sprawie niniejszej, nie może zatem brać pod uwagę zarzutów, które dotyczą ostatnio wymienionej decyzji, albowiem oznaczałoby to naruszenie art. 134 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z § 11 ust. 5 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów wnioski o przyznanie kolejnych płatności rolnośrodowiskowych składa się w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, począwszy od roku następującego po roku, w którym została wydana decyzja administracyjna o przyznaniu pierwszej płatności rolnośrodowiskowej. Stosownie do § 13 ust. 2 analizowanego rozporządzenia Rady Ministrów producent rolny, któremu przyznano płatność rolnośrodowiskową, realizuje program rolnośrodowiskowy: 1) w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 - od dnia 1 sierpnia, 2) w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 - od dnia 1 marca - roku, w którym została wydana decyzja administracyjna o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej. Zgodnie z ust. 3 § 13 płatność rolnośrodowiskową wypłaca się: 1) w pierwszym roku realizacji programu rolnośrodowiskowego - w terminie 8 miesięcy od dnia rozpoczęcia jego realizacji; 2) począwszy od drugiego roku realizacji programu rolnośrodowiskowego - w terminie 12 miesięcy od dnia wypłaty poprzedniej płatności. Zatem, przyznanie płatności następuje na wniosek producenta rolnego, w drodze decyzji wydanej przez właściwy organ. Płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana na realizację 5 letniego planu działalności rolnośrodowiskowej, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 omawianego rozporządzenia. Przy czym decyzja o przyznaniu płatności wydawana jest, na wniosek, w każdym roku realizacji planu. W świetle powyższego rozróżnić należy decyzję o przyznaniu płatności na realizację przedsięwzięć rolnośrodowiskowych od decyzji przyznających płatność w poszczególnych latach. Decyzja odmawiająca przyznania płatności na realizację przedsięwzięć rolnośrodowiskowych ma ten skutek, że producent rolny nie nabywa prawa do korzystania z płatności, ponieważ wobec odrzucenia wniosku nie kontynuuje on realizacji planu. W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo wyjaśniły, że w okolicznościach faktycznych zaistniałych w sprawie, producent rolny powinien wystąpić z ponownym wnioskiem o przyznanie płatności. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze wyjaśnić należy, że organy nie orzekały o ważności planu ale o przyznaniu płatności. Zatem twierdzenie, że ważność planu nie została zakwestionowana nie ma w sprawie znaczenia. W okolicznościach niniejszej sprawy chybiony jest zarzut naruszenia § 17 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, albowiem ograny obu instancji tego przepisu nie stosowały. Dotyczy on wstrzymania i zwrotu płatności, w niniejszej sprawie mamy zaś do czynienia z odmową przyznania płatności. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiło naruszenie art. 7 Kpa. Organy zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny dla jej rozstrzygnięcia. Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił między innymi art. 138 § 1 Kpa oraz § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, chybiony zatem jest zarzut, że jej podstawę prawną stanowiła opinia prawna. Sąd oddalając skargę zauważa, że zaskarżona decyzja zawiera wady, które jednak nie miały wpływu na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie prawa może powodować uchylenie zaskarżonej decyzji. W podstawie prawnej decyzji organ odwoławczy wskazał art. 15 ust. 1 i art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.). W powołanej ustawie brak jest wskazanych jednostek redakcyjnych. Prawidłowo został natomiast przytoczony art. 5 ust. 2 tej ustawy. W zaskarżonej decyzji błędnie oznaczono datę jej wydania, co podnosi skarżący. W przedłożonych Sądowi aktach administracyjnych znajduje się kopia zaskarżonej decyzji, w której data 19.09.2006 r. została przekreślona i wpisano 20.02.2007 r.; podkreślenia wymaga, iż brak jest daty i podpisu osoby dokonującej owej zmiany. Należy z tego wnioskować, że błędne oznaczenie daty zostało skorygowane tylko w egzemplarzu znajdującym się w aktach sprawy. Jest to działanie niewątpliwie wadliwe. Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje określony tryb postępowania w celu usunięcia oczywistych omyłek. Oceniając wyżej opisane uchybienie zauważyć należy, że datą wejścia decyzji do obrotu prawnego jest data jej doręczenia stronie, a ta w okolicznościach niniejszej sprawy nie jest sporna, z potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została doręczona stronie w dniu 23 lutego 2007 r. Zatem uzasadnione w ocenie Sądu jest twierdzenie, że uchybienie powyższe nie miało wpływu na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszyła prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło