I SA/Gd 476/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 14 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 30 kwietnia 2025 r. nr 2201-IEE.7192.2.87.2025.AW w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o licytacji oddala skargę. Zaskarżonym do sądu postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako Dyrektor IAS lub organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia A. S. (dalej: Strona lub Skarżąca) na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni (dalej jako Naczelnik US lub organ I instancji) z dnia 5 marca 2025 r., którym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o pierwszej licytacji prawa własności nieruchomości gruntowej opisanej w KW [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Dyrektor IAS wskazał, że Naczelnik US zawiadomieniem z 6 maja 2021 r. dokonał zajęcia należącej do Skarżącej ww. nieruchomości, na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. Pismem z 27 września 2021 r. Naczelnik US zawiadomił Skarżącą o terminie opisu i oszacowania ww. nieruchomości, który miał rozpocząć się 25 października 2021 r. o godz. 10.00 pod adresem położenia nieruchomości, a zakończyć 3 grudnia 2021 r. w siedzibie urzędu. Opis i oszacowanie nieruchomości zakończyły się 3 grudnia 2021 r. sporządzeniem protokołu opisu i oszacowania. Wartość nieruchomości określona została na kwotę 834.000 zł, na podstawie operatu szacunkowego z 15 listopada 2021 r. Na dokonany opis pełnomocnik Skarżącej złożył zarzuty. Postanowieniem z 4 stycznia 2022 r. Naczelnik US wniesione zarzuty uznał za niezasadne. Postanowienie to Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowieniem z 4 marca 2022 r. 3 stycznia 2025 r. Naczelnik US obwieścił o pierwszej licytacji wyznaczając ją na 17 lutego 2025 r., godz. 10.00. Zawiadomienie w tej sprawie doręczono pełnomocnikowi Skarżącej 9 stycznia 2025 r. Pismami z: 5 lutego 2025 r., 6 lutego 2025 r., 7 lutego 2025 r. Skarżąca wniosła m.in. skargę na czynność obwieszczenia o licytacji. Jednocześnie emailem z tej samej daty przesłała do organu informację o odwołaniu udzielonego pełnomocnictwa oraz oświadczenie o jego odwołaniu z dnia 4 lutego 2025 r. W dniu 6 lutego 2025 r. Naczelnik US odwołał ww. licytację. Postanowieniem z 5 marca 2025 r. Naczelnik US stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o pierwszej licytacji prawa własności ww. nieruchomości gruntowej. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona wniosła zażalenie. Oceniając prawidłowość, będącego przedmiotem kontroli postanowienia Naczelnika US z 5 marca 2025 r. Dyrektor IAS stwierdza, że postanowienie to odpowiada prawu, dlatego postanowił utrzymać je w mocy. Na wstępie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 110 z ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 - dalej u.p.e.a.), termin do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o licytacji wynosi 14 dni od ogłoszenia licytacji. Obowiązek obwieszczenia o licytacji wynika z art. 110 w § 3 u.p.e.a. i jest realizowany poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń organu egzekucyjnego prowadzącego egzekucję z nieruchomości oraz zamieszczenie w Biuletynie informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu, obsługującego ten organ, co najmniej na 30 dni przed terminem licytacji (art. 110w § 5 u.p.e.a.). Jednocześnie na podstawie przepisu art. 110w § 4 u.p.e.a. nałożono na organ egzekucyjny obowiązek doręczenia obwieszczenia o licytacji: 1. uczestnikom postępowania; 2. właściwej jednostce samorządu terytorialnego oraz organom ubezpieczeń społecznych z wezwaniem, aby najpóźniej w dniu licytacji zgłosiły zestawienie podatków i innych danin publicznych, należnych na dzień licytacji; 3. osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości. Organ odwoławczy podkreślił, że w związku z faktem ogłaszania o licytacji w kilku miejscach, a co za tym idzie ogłoszenie następuje w różnym czasie, za dzień ogłoszenia o licytacji w rozumieniu art. 110z § 1 u.p.e.a. należy przyjąć dzień, w którym najwcześniej nastąpiło podanie do publicznej wiadomości tego faktu. Jak wynika z akt sprawy ogłoszenie o pierwszej licytacji nieruchomości nastąpiło: -15 stycznia 2025 r. poprzez zamieszczenie obwieszczenia w BIP; - 7 stycznia 2025 r. poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń w Drugim Urzędzie Skarbowym w Gdyni. A zatem, termin do wniesienia skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości rozpoczął się w dniu 16 stycznia 2025 r., a zakończył w dniu 29 stycznia 2025 r.. Natomiast strona skargę wniosła, za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A., trzema pismami już po upływie ww. terminu tj. 5 lutego 2025 r., 6 lutego 2025 r. i 7 lutego 2025 r. W sytuacji uchybienia terminu do wniesienia skargi, stosownie do art. 17 § 1c u.p.e.a. organ egzekucyjny miał obowiązek stwierdzić, w drodze postanowienia, uchybienie terminu do jej wniesienia. Organ odwoławczy nadto zauważa, że z akt sprawy nie wynika, aby strona skorzystała z unormowań zawartych w przepisie art. 58 § 2 K.p.a. (mającym odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, stosownie do dyspozycji art. 18 u.p.e.a.) i wystąpiła jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie niedotrzymanego terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o pierwszej licytacji. Przy czym przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne, stosownie do treści postanowień art. 58 § 3 ww. ustawy. Dyrektor IAS zauważa, że choć Naczelnik US właściwie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości, to jednak powołał się na niewłaściwą podstawę prawną. Wskazał bowiem, że w sprawie zastosowanie ma art. 54 u.p.e.a. dotyczący możliwości złożenia skargi na czynność egzekucyjną w terminie 7 dni od dnia doręczenia dokumentu stanowiącego podstawę zaskarżonej czynności. Skarga ta obejmuje swoim zakresem przedmiotowym wszystkie czynności egzekucyjne, jednak ze względu na swój subsydiarny charakter nie jest dopuszczalna, gdy przepisy prawa przewidują możliwość ich zaskarżenia przy pomocy innych środków prawnych. Takim dedykowanym środkiem dotyczącym czynności obwieszczenia o licytacji jest właśnie skarga na czynność obwieszczenia o licytacji z art. 110z u.p.e.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie spraw w trybie autokontroli z uwzględnieniem nowych dokumentów i orzeczeń (art. 54 § 3 p.p.s.a); niezwłoczne wstrzymanie egzekucji z art. 23 § 6 u.p.e.a; przywrócenie terminu do złożenia skargi na czynność obwieszczenia o licytacji (art. 58 § 2 k.p.a.); uwzględnienie zażalenia i uchylenie zaskarżonych postanowień z 28 kwietnia 2025 r. oraz z 30 kwietnia 2025 r. Ponadto Skarżąca wskazała na nowe okoliczności faktyczne mogące mieć wpływ na wydane przez Dyrektora IAS orzeczenia; naruszenie zasady proporcjonalności - art. 13 u.p.e.a. w zw. art. 2 Konstytucji RP; ważny interes podatnika - art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Natomiast w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi na czynność obwieszczenia o licytacji (art. 58 § 2 k.p.a.) pismem z 17 czerwca 2025 r. organ zawiadomił Skarżącą (zgodnie z art. 66 K.p.a.), iż właściwym do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynność obwieszczania o licytacji (58 § 2 k.p.a) jest Naczelnik US. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, albowiem wbrew zarzutom skargi zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3). W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Na wstępie za bezzasadny uznać należy zarzut naruszenia zasady proporcjonalności - art. 13 u.p.e.a. w zw. art. 2 Konstytucji RP. Wskazać należy, że przepis art. 13 u.p.e.a dotyczy możliwości zwolnienia z egzekucji określonego składnika majątku. Wniosku takiego Skarżąca nie składała. Odnośnie natomiast ryzyka bezdomności oraz zasad humanitaryzmu, to kwestie te również nie podlegają ocenie w tym środku zaskarżenia. Mogły być one ocenione w związku z ewentualną skargą na uciążliwość zajęcia nieruchomości z art. 54 u.p.e.a. Takiej skargi Skarżąca w toku postępowania jednak nie złożyła. Odnośnie meritum sprawy Sąd stwierdza, że zgodnie z art. 110z u.p.e.a., termin do wniesienia skargi na czynność obwieszczenia o licytacji wynosi 14 dni od ogłoszenia licytacji. Obowiązek obwieszczenia o licytacji wynika z art. 110w § 3 u.p.e.a. i jest realizowany poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń organu egzekucyjnego prowadzącego egzekucję z nieruchomości oraz zamieszczenie w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu, obsługującego ten organ, co najmniej na 30 dni przed terminem licytacji (art. 110w § 5 u.p.e.a.). Jednocześnie na podstawie przepisu art. 110w § 4 u.p.e.a. nałożono na organ egzekucyjny obowiązek doręczenia obwieszczenia o licytacji: 1. uczestnikom postępowania; 2. właściwej jednostce samorządu terytorialnego oraz organom ubezpieczeń społecznych z wezwaniem, aby najpóźniej w dniu licytacji zgłosiły zestawienie podatków i innych danin publicznych, należnych na dzień licytacji; 3. osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości. Przyjmuje się, że w związku z faktem ogłaszania o licytacji w kilku miejscach, a co za tym idzie ogłoszenie następuje w różnym czasie, za dzień ogłoszenia o licytacji w rozumieniu art. 110z § 1 u.p.e.a. należy przyjąć dzień, w którym najwcześniej nastąpiło podanie do publicznej wiadomości tego faktu. Jak wynika z akt sprawy ogłoszenie o pierwszej licytacji nieruchomości Skarżącej nastąpiło: - 15 stycznia 2025 r. poprzez zamieszczenie obwieszczenia w Biuletynie Informacji Publicznej, - 7 stycznia 2025 r. poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń w Drugim Urzędzie Skarbowym w Gdyni. A zatem, termin do wniesienia skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości rozpoczął się w dniu 16 stycznia 2025 r., a zakończył w dniu 29 stycznia 2025 r. Natomiast skargę Skarżąca wniosła, za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A., trzema pismami już po upływie ww. terminu tj. 5 lutego 2025 r., 6 lutego 2025 r. i 7 lutego 2025 r. W sytuacji uchybienia terminu do wniesienia skargi, organ egzekucyjny miał zatem obowiązek stwierdzić, w drodze postanowienia, uchybienie terminu do jej wniesienia. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, w tym ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego i zawiera rozstrzygnięcie wszystkich kwestii poruszonych w zażaleniu. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.